  . 3-, 
 -

 . 


      ,  ,       (1928?1999)  2004    .     .  蠖     -  . .       .         .




Maxim D. Shrayer

David Shrayer-Petrov









GENRIKH SAPGIR

An Avant-Garde Classic









Third, corrected edition





 . 

 -









 

 









3- , 




,  ., -,  .  :   [ ] = Genrikh Sapgir: An Avant-Garde Classic /  . ,  . -  3- ., .





     Ridero





ISBN 978-5-4485-4839-0





        ,   ,       (1928?1999)   -  2004         .        .         ,   -   . .         .           .





 :  





       ()





 . - (David Shrayer-Petrov), 2004, 2016, 2017. All rights reserved.





 .  (Maxim D. Shrayer), 2004, 2016, 2017. All rights reserved.





Photographs copyright  1993-2017 by Maxim D. Shrayer. All rights reserved.




.   

1.  

2.    

3.  

4.  

5.  

6. 

7. 

8.  

9.   

10.    

11. 

12.  ,  

.  ?

  

 :    

 1

 -  .    

    -   . .

 

    


.   

     (19281999)      ,               ,  ,  ,  ,  ,  . ,  ,  , . . ,  ,  ,     


.   ,         ( ,  ,  ,  ,  ,  ,  ,    .),         -  . (    ,         1950- 


.)  ,         ,    ,    ,  ,   (         


)        .  ,            ,        (1979).  ,    ,          (19581962)     -  ,  1966 .                :





<>  



   



  !



.   



  ,



 ,







.



    



  


.





   ,    .        :





 ,



  :



  



   .



,  ,   ,



   



 



! <>



 30-   .



  ,  ,



    ,



 



 










.





                 .          ,           .         ,        (  ) ,      :   .     ,                 . ,        ,   :   


.  ,   ,     (, ) ,   1970-     ,          :   ,    .     .   ,          .      ,   .       


.

,    ,    ,                   .  ,        ,    1958  (      ).         ( )   1988 ,   ,       ,      


.         ,          ,   ,       .

  ,   1998 ,        :     .  ,     ,  : , , ,       .                 


.        .  (19191986)       ,      :     ,  ,        (   !)   ,       :      .    . ,     :  , , -  .  ,   ,  .  -  .       ,      


.            ,     (?)  ,   .            ,           ,     ,   . (                 


).

      ,    1958             ,    ,    ,         (1999)


. ,   ,        ,           ,    


.


1.  

,   -  ,        .   ,  ,       (Sapgir/Sabgir  s-p/b-㻠 scribe?)


.     .  ,  ,      .     20  1928    ,   ,   7  1999   .   1920-     ,    


,      .   -,      ,    .  ,   :        /      <> (  , 19751989)


.      ,     ,   (),      -.   ,   , ,    - ,    ,      .                 (1963):  /    : /  !  ! /  / . / ? /   ? /   ?


.           .

  (  ,       )       ,   ,    ( , ,    ).     ,     ,      ,            


.          ,              [], , 


.  ,        .     .       .                     ,     


.   ,     ,    ,         ,         XX                 ,       ,     


.   1993-,       ,              .      ,  ,   .          : ,   .  :  <> , .     .

 ,  78 ,  .  ,       --.       .          ,     ,  12-        (  )  .     .       :          (, 18751942),   . []     , , -     , -     ,      .         []     ,     :      


.       ( 


),             . -       ,     .    ,          ,       .    ,      ( !),      ,     . . .               ,  


.

 .       (     


).         .      .     , ,      ,   1944      (    -  []


).  ( )       .        .          .           (18931978)


.   .       .

   ,        :        腻 (,   , 1998 1999).     ,   ,    ,  ,   ,    1997 .        ,    ,        ,        


.    ,  1940-           :   ,  /   .   /   .   /    .   /  , .   /   .   /  ,  


.     ,     1940-      .      (1997):





!  . .



-! . .



-! . . .



,   !





, ,  ,



 , , .



   ,



    


.

                . ,   ,   ,          . .            ,       .  ,  . ,      . :       :       :   .     


.         ,   . ,            . . .        .     .  ,   ,   , .     , ,   . , , ,    !               (1985, . 1992)


.  ,      (  )   (1946)       .      ,   ,  .         ,       ,    []   


.     (1999)  :    /    /      /    /     /   /     /   !  /  


.     ,   ,    ,       .              10   .  , ,     .   ,      ,      .       .        artistic community,           ,     ,         ().         


.  1948               .           ( -4)


.     .     .   .        ,  


.     ,     (    ,          <....>          


.           . ,  ,        :     /    / ,   /   


.              .  ,     ,      .              (1999): <>   : /     /     /     /    /    <>


.     


.  ,     ,     (19581962),     :  . / . /   /  . /   . /  . /! !


. (.      .)    1952             ,     1953-  1960 .

,   1950-,   -:  ,  ,  ,    


.         ,       -       ,      -   .      ,        . .     ,  ,  ,       ,       ,   , . .    . .  ,        ,    50-       , , ,         


.   1893   


         ,     .       ()   ( ,  ,    .),    - 1910- ( ,  ,  ,    .),       1920- (      ,  ,  ,    .)


.      ()    ,         [   ],      , ,        .        ,  ,   


.        .       .        (  ,     ),             1931    :       ,   


.    ,    ( )       :         -  ,  ,   [],    ,   ,  [   . ,  1997 ]:    ,    ,   


.  , ,       ,       .    195060-   ,     (1964)   .    :





















  


.





   ,        ,       :





<>       .



      .



      



   



   <>



(   )


.





       : <>      /        /        /      <> ( ,     , 1994).      (1913)   :         /  ,   , /     -  /   ,  


.


2.    

  1950-  ,   [,]     ,  []  


.   ,           1951  1958 .     ,       (. .-),     1958 .      ,   ,   .        .         ,       . ,       (     ),  ,  .    ,     ,            .  58-  ,     :           [] <>     


.     .       1950-, -  . ,  1958-,          .

      ,  ,     ,   ,  .   19581960        -    .               - .       ,       ,        -      (  )    ,      20- .   


.          .     ,   ,           .

  1950- 1960-         ,      .     (   )  ,      (1963)    . ,      ,  - :    , /    , /    , /     (); <>  /  /  /  /  /  / <>  /  /    /   /   /   /   /   /  /  /  /  <> ()


.

       .     ,   --    .      .      :    ,    /     , /       ; /   - , /    , , /      , /      , /        /    


.   .     (1928)   


:     /  ,  , /     /  ,  /    


.         (4


     ):  , , . /    . /   . / , , . / ,  . /   . / , ,   / , ,   !


     :    ,   . /   ,   ! /,  ,    /  ,    <>


.

     (195862)   (1963)                     .       ,            .     :    ,    . ,  [. .-.], , ,        .    ,         ,   


.

       .           -


,    


,      .      -       (    Th?tre de Babylone,  1953 )     (195859, . .    ;      Odone,  1960 )


.          (        - ),        1950- 1960-             


.

       , , .  1-    :

:   .

:  . [].  ,   ?

: ?

:  .

:  ,  . [   .]    ?

:  ?

:   . <>

:   .

: .

: .

:  [].     ?    ? <>

:    ?

:    ?

: . <>

 [  6]:    ?

:    


.





    -    ( )   ,  .   1-  :





  []:    ,    !

.    ! <>

 :  ,   ! [Pauvre petite b?te!]

 :   !

  :   !

  [ ],  , :

  !








 ,   ,   1- :





: : ,  ,        

 [ ,    ]:    

  [   ]:   

:           .

 : [  ]       

:  .         ,        .

  [ ]: , ....

: , -,     ,       <>


.





  (       )      (   )        XX 


. (             .     , 1982.)


        ,            


. ,    ,       .        ()   .   ,           .                    .  ,     -, ,    ,   (  )    -      ()  - :











........................



................



................ <>



............................



.....



......



   , , ,



  . <>



  :



  ?!



     , ?!



--   . <>



,    .



  , .







 .



   .



  .



  .



  :



!



   


.





          .

 1.          :    /  , /  /   . / , /   ,/   . /   . /  . / <> /   /    /    /    (, . )


.           .                  (.        (1933):     , /      , /   .)

 2. -    : <>   ! /    , ? /    , ! //     ! /   /   ! /      ( , . )


.             .

 3.   ,        : <>   /   /   . /   , /    . /   , / -  . /:  /  ! (  , . )


.           ,   7-    .

 4.   , ,       - :   . /   ? /  ,  . /   ? /,  . /   , /   . / . /  / <> /  : / /  / ! (, . )


.         ໠       ,  ,   ,      


.

 5.     :  /  /     . / /  , / , /   : /   ! (, . )


.        


.

 6.    ,   : <> , /  / . /  : /    / ? / (.) /  ? /  . /  ? /  . /   ? /    /     <> (, . )


.     ,          ,         .

 7.   ( ).

7.  : <>      : /   , /  /   . /   , /     . /   /  /   ( , . )


.           ,   ,   ,       .

7.  : <> 9: /  /   /  / , /  , /  , /  / , /  /  , /  /   /      <> (  , . )


.              :      (1909;    )      


,      .

 8.   ( ).

8.       :    /     //   /   //   /   //   /   /   //    /   <> (, . )


.

                    (1871  1914),       1910- .

8. -: <>   /   /     /   / --- /  -  /       <> //  / ! / /   (  , . )


.      ,  ,  . , ,   . ,    (1964),      ,   :  ,     -  ! //    , /     , //  :   /  腓


.  -   


     ,     1963- .  

 9.     : . /  / . /  /    /   /  /    (, . )


.       ,      ,     .

      ,     , []    .   (   ,   ) ,  ,           (   [    1950-1960-?]),     ,        []   


.


3.  

   ,                  ,    ,      .

        620 


.    15%     


.       ,     11-  ,     -   1 ()  ( , 1958),    ( 95%)  2 ()  (, 1980;   , 1981,       ) 


.

    85%     .    20% ( 17%  )    


.  , ,    (),             ,         10% ( 8%  )


.   70% -  (. .   60%     )     ()    ()


.

,  ,    ()         ,        :





1.     . [6]



2.     . [4]



3.        [6]



5. .    . [6]



6.  ,    [4]



7.    . [4]



8.    - [4]



9.  . [4]

   







.



  



 .



   



  



.



   .



 ,



  







  .



   -



 .





       :





1.     [4]



2. .     . [6]



3.     [2]



4.    . [2].



5.    . [4]



6.  ,  . [4]



7.    . [4]



8.    - [4]



9.  


. [4].





  ,        ,  ,    (  ?)    - ,   - ,  ,    .

        ,    :









    



 



   



 



   



 



   







  







      


.

1.       [5]



2.  [2]



3.     []



4.       [4]



5.        [5]



6.     [2]



7.    [4]



8.     [].









  (         XX   ,   ,   ,   ,   etc.


)    ,             - (   )  (  )   .     ,  ,  .      ,      (   ),    .   ,      --  ,      :







    [4]

    [2]

    []

    [;  

 . ].

<>



 :   []

    []

     [5]

     ! [4]


.





          ,     :





,  [2 .]

(    [4]

 ) [2]

 ! [2]

    ! [4]

    ! []

    ! [4]

(   ) [5]

    []

 ! [2]

(   [4]

    ) [4]

     []

 ! [2]

(    [4]

     ) [4]

, ! [2]


.





   ,         


. ,      , ,  (, , ) ,              ,     , , , . , . .

 :





   , [4]



   , [4]



   . [4]



   , [4; . ]



  , []



   [2]



 . []



  , [2]



   ! [2] <> (1908-1910)


.





      ,   799   437  (   414), 340  (   355), 22     


,     :





<>   ? [2]



 ,  . [5]



     , [4]



  , : [4]



   . [4]



, ,   , [4]



  , [4]



    [4]



  . [4]



   [6]



  ,  . [4]


.





.      


.    ,        ,   ,       


.     ,  () ,  ,        XX ,     


.  ,    ,              ,            .  ,    ()-() ?





4.  

        ,          .     


;  ,       


;    (-  )   (, , ); -  ( , -); --        ( . . ;  ;    .),     ; 


;  -   ( ,  ),        ;    (. )   (. , . ,  ),   ,                1950- 1960-      .

 ,      , :   ,  ,   !


. :   !   ,     


.             , ,      (19751989),          ,         . ( 1997 .             ,     ,          


.)   (,   ,      ,    ,   ).      ,            XX .      ,     


.     .                    (, , 


 etc.)      ,    .   ,    1924         :           


.     ,  .     1964 .   :         ,          .    


.  .  .  .  . , ,       


.     () ?   ?    (    )   ,    ,        (, ),       . ,      ,  ,      . ,  ,               .         , ,     ,    ,    .





 



(   )





(  .   )





? () (.  , 1999;  -, 1999);

?    ,  , ,      ; (: ,  /  , /      /     . /,  ! <> ()


; <>   /    /    ! ( );    /   ( ),     . , 19581962)


;

?        (. , 19651966)     (  , 19981999),  ()-           (. , 19651970)      (.   , 1988);

?    : ,   . (.   , 19751989; .   , 1981);

?    ( , 1999)


,          ,   -,     ,        


, .:        /         (, 1915)   :   /      (,  . , 1987)


;    : --,     (     


)   /    /  : /--- (  ,  . , 1963).

    

?     ,     ( 195862;  , 1990;  , 1997); :   /  /   /   / ,  . /    / . / ,    . )


;

?    , , ,  ; :  ,      , /    , (,  . )


;

?         ; :                / /       /          <>


 ( . 3. ),  .   , 1990);       (.   [1928]  ),      , . : <> December twenty-sixth and may do too. /December twenty-seventh have time. /December twentyeighths a million. /December twenty-ninth or three. /December thirtieth corals. /December thirty-first. So much so,  Birthday Book, 1924)


;

?   , 


,  (-) (.   , 19841987; . , 1987; . , 1995);

?    ( , , , , , )   ; : <>  told of many accident [sic] /  ! ! /   ? /Its me /    /    <> (  , circa 1997)


,      /      /      <> (.  , 1993 


);

?      ; :      /    /    /     


 (   ,    .   , 1988).

   

?    (  . ; .  , 1999);

?    (. ,              


; .   );             (19091996)


.

? 


   (. -, 1963, . , 1982);

?        (.  , 1999);

? ,      - (      , 1987; .  )


;

?   , , , ,       ;   (.  , 1989, .   , 1999)


;

?      


; : ,    ? /   (  .  , 19701974) .  (1917) . ;       /   ( . 


)  .       / ,    (1843) . ;      !.. /    / 


 (No. 40 (  ) .  )  . : ,        <> / , ! ! (     , 1907);

? 


 ( , 1985;      , 1987);

?    


 (    , 1981; .  , 1992);

? ,  -   ,        (.   ).

  

?        (  )   :      /     /       <>


 (  ,   .   );

?          ;                


 (. );

?     :  (), - ,  (. ; . , 19651966);

? :  ,   -,  (.   , 1993, .  , 1999);

?  


 ( , 1962; . );

?     -  (.  );

?   , ,  ,      :  (1964);    (.   ).

?    ( , 1964; . , 19671970; .   , 1992);

?   (.   ).


5.  

       ,       :     ,   ,    :     ,  -,       , ,          , ,    , -,      ,   , ,    <>.    


.

   .            ,   1960  1984   40  


.     ,   , ,  ,    ,  .     ,  :   /   . /     /  : /  /   


.    ,       .       .         : ,   ,   ໅     .

  1960-   (  )    ,   .  1992   :      ,     .   ,   . ,     <>  ,    .         ,      -,      ?         ,  .     -  , .     ,  .     


.

[]     ,      ,          <>      [ ],  . ,  ,    


. ,              .     ,           .     . -,  . ,  <>        .         .     ,    


. -,  ,   1998        ,           1988 , :    ([1978], 1989, 1991), ,    (1992),  (1993),  (1995),    (1996)      (1999)


.

18  1995 ,  ,            (     ),      ,          ,    ,      .               ,       ,    


.       1988 :         [. .    ]     .  ,       ,  ,   .     . <>    ,   .  , ,     ,          ,  , 


.     ,   ,  1999 ,   ,        󻠖          .           . : [] ,      ,   ,   .      <>


.

    :





 



 



 



 



 



  



  



 



-



 



 



  <>


.





        ,           ,  ?             .           ,       . ,   (, , ,       ).   -- (1968):      /   : /  ,  , /     . /.    /  .


.

  :





<>     ,



    



,  



,  ,



  



 ,



 



 



   <>


.





 :     (1995)      .      Exegi monumentum    .   -       1964    : <> ,        , ,  ,      !   ,     ,    ,   ,  , , 


.  ,     ,     :      !  ,   ,     <>


.  ,   ,    ,              ,     .        ,   ,     .         (1909): , , ! /, , ! /  ,   , / ,  ! /,      ! /,  ,   ! <>


.

   ,          ,      .     (.   ):     /     /     <>


.       (. ): , . /   , /     , /    . <> /, , /   , /    , /    


.    (. ):     /    /   /    <>


.       (. ): <>    /    , /   , /   . /    /   . /    / - 


.

            ,   ,   ,     ,    -.           ,    ()     (  ).     -:   -, /   , /    , /    . //    , /      . /   ! /     


.         (1912),   :    ! /,   , /   , /     /    !


.     :    /   /     /   : /, , / , , /    /   ! <>


.                (1975):      . /       . /     , /        ! : ,   , /   , /     , /      , /    ! <>


.        .  , ,  ,   ,                       ,     .

       .        ,            ,       :    /   /   / , , /  , /    <>


.       , , .      ,         ,                    .             ,        ,  ,      .       ,         .


6. 

          ,        :  (19651966),  (19651970),   (19701974)


.   -    :





 

 

 - ( , 1964)


.





       .     (. ) ,   ,      (1958),            :   /  .//    /  <>,    ,   ,              :    /    /   /   /  /    /  <>


.      1960-     (196566).     -        , , , , ,     .,        


.  :   <>     ,    ,  ,  ,     .   ,    .       -


. , ,        (   )   (      ; ()  ),     - -. .     [], []    


.         .        ( , 19081971).              ,   1950-.        (1999)  :      /    /    /   : / !   /  ! /  :/   /    /  ! //  ! /  ! /    /    /   /  ,    /     /      <>


 ( ).        ,    .    ,           :     , ,    ,   .   ,  ,      ,     .      ,     .   ,    .   ,        : ,  ?!

     -.     ,    .             


.    -     ,     


.  :      ,         -2 (1998)      


.

 , ,         ,   (),           : <>    /   /  /  /  /   /   /   /    /      /   / - <>


 ( , .  , 1999).           .        ;        .        136-,    ( 136        137    ):





1.      



   !



    !



  ! ! ! 



  



     



 !  !



  !   ! <>.



2.      



 !



      



 



    



  ! <>


.





         !,     !,  !        ,        


.   ,         ,      . ,     ?  ?  ?       136.       ,       ( ,        )     : ,    (   )    .    ,         軠     𻠖  (.),     .  ,  , ,       ,    ,   .    ,       (), . .       ,    .           ,       :        , /    :      /      /   ? 


.      ,        (       ),     -    [   ] .        : 1)   [. .     ]  ! ! <>   !      ; 2)          ( ,        ).  ,          (, , , )         .         ,     .

,          -   .    ,         (.       )           .        ;   Die Nachtigal   (18171888),     : Das macht, es hat die Nachtigal / die ganze Nacht gesungen; /da sind von ihrem s?ssen Schall, / da sind in Hall und Widerhall / die Rosen aufgesprungen <>. ,  ,     (  , 1932).         ,     (     ),                   (     ()  ).         ,                  ,         .   (1957),             :           ,    , ,   ,    ,   ,        ,         ,    ,     ,          .  ,     ,     ,         <>.   ,     -   ,     ,   <>              ,         .      ,   , , , ,    


.

   . .    (1894).       ,  (1978)     ,          ,        ()     -        -  ( -) 


.              :  , ?  ,    . ,          ?             .   ,  :  


.

,         .             ,      136-.          .   VII () 10-     . . ,      ,    :     !    ! <>   , ,   []   ,   ,         


.      ,  ,     ,   :    :   , ,     ,      ,    ,   


.    ,       (, III    ),       (      ;     ; 軠  ).         ,       ,        ,         ,      ( )   ( )


.   ,                 :





8. , !



,     ,



   !



9. ,    



   !





     (  6,   9 ):





5.     



  



 



  



   ! !



! ! 







6.     



   


.





               ,   1990- :    (      )       136<>.  ,     [     ,            ]   


.                  ,    . ,     .   ,         ,         ,     .

    .          .     ,  (), -  ,     1950-    .        .        ,          , ,              (1959):     :





Strange now to think of you, gone without corsets & eyes, while



I walk on the sunny pavement of Greenvich Village,



downtown Manhattan, clear winter noon, and Ive been up



all night, talking, talking, reading the Kaddish aloud,



listening to Ray Charles blues shout blind on the



phonograph



the rhythm the rhythm  and your memory in my head three



years after  And read Adonais last triumphant stanzas



aloud  wept, realizing how we suffer  <>


.





    , 4-   :





 mother what have I left out <>



farewell with your old dress and a long black beard



around the vagina farewell with your sagging belly



with your fear of Hitler



with your mouth of bad short stories <>


.





    -   


.              ,       ( . ,  ,    .   .   . )                   ,       150 (    ):





1.   



  (  )



2.     



................( )



3.     



................(-   )



4. 



................(  -)



<>



9.     



(     



)



!





(12    )


.


7. 

           (   )             .       ,      , . , .  (  . . ), .  ( . . ), .  ( . .    . ), .  ( . . ), .   . .      ,  ,  ,  .  1950-       .  ,   1960-,    . .            ,     


.

  ,   1991    ,     -      (),    :              ,      , ,            


.   -      1980- 


.     ( )    barachni poets (. )       inoffizielle sowjetische Lyrik (. ),        Concrete (-   ],   򻠖         . ?);   . . , . , .   . the counter-tradition, . .  򻠖 -).

            ,        :

1990. ,      ,     . <>     .   . <>     ,     ,    ,   . <>      -,     ,    ,           ,   ,  ,  , , , .      


.

1991.                 .  - [sic]    ,   ,  , ,     . <>       ,          蓻 


.

  ,       , ,   ,    ,      


.

1992.   .  , ,  .          ,    .     <>      ?        ,    


.

1995.    .     . <>    . <>      .        . <>    50-    .  . <>      , , .   ,            <>   ,        ,    . <>  ,     ,    . <>         ,       


.

     ,    ,           [sic].   ,   :  ,  ,           4050-      .    ,    <>.       ,     ,        . <>         -,               . <>  ,    ,    ,     , ,   







  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/maksim-shraer/genrih-sapgir-klassik-avangarda-3-e-izdanie-ispravlennoe/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .


