   .      .   XV   XVII .
  


     #14
                  (  XV   XVII.)    ,   .         ,   ,        ,        ,         .            .     ,   XV   XVII.,        :      ,     - ,     .    ,           黠 ,        ,   .          ,        ?        ,  ..,    ,        XV   XVII.,   ,          .        ,      :   ,     , ,  ,   ,  ,    .





 

   .      .   XV   XVII.



 .., 2018

 , 2018

  , , 2018


* * *




 


        .    2000- .             ,      ,             ,  ,   .     ,   ,   ,     ,       ..,     ,        ,          .

   ,   (  )       ,                .                    ,          200-     ( 1569.    -    ),          .          ,  .-.      20-  30- . XVIII. ,        ,  ,     ,       ,   ,                     , ,   ,     ,      ,     .          ,       ,            ,     .    ,  ,           [1 - .-.     . ., 1998. . 277.].

     XVII.,  - ,           XVII.,  ,       .       ,            ?                ..?            ,                 ,    ,            ,        ,    (sic! ..)[2 - ., : ..      // .. . . V. . 9. ., 1990. . 163; .VII. . 13. ., 1991. . 67  .]. , ,    ,      (   ),         .      ,    (     ,      .)  ,        (wie es eigentlich gewesen), ,                 ,     ,   ,         ,          2000- .  .

 ,           ,           ,      (, ,              ).               ,    ,        XV.   XVII ,  ,             1456.          I 1605.         ,    (     )   ,       . XVII.,   ,   2-   16321634.,    , ,   ,      ,    ,      .

                . ,  ,    ,               ,    ,       warfare,   ,   ,      ,   .                   . (          )              .[3 - .       . .III. ., 1996; .IV. ., 2001;  .    . ., 2001.].

 ,   ,  ,     (,  ,    ),        (   -)     .                ,       .     , , -,   ,    (, ,      ,   101520        ,  )   ,  ,         . -,    ,     ,    , ,   ,          (          , ,            ,        .. ..). -,  ,         ,    ,                  (          ,     ,     ).    ,           ,               .  ,   ,         , ,       .      -        ,    ,         ,  ,            ,   ,    XX.,    ,          .

   ,      ,         .  .,       ,       .  .,    ,      ,      .  .,                 .  .  .,         :           .  .,    ,       ,    , ,  ,     (        ).             ,          ,          ?     Google,               ,         .   ,      .,           .  ,   ,  ,   , ,    ,       , Feci, quod potui, faciant meliora potentes!




I.          셻:        


  .  :   ,   .    ,       ,             ,    ,     ,      .        , ,       (  ) .    ,  - ..   1860.,   ,   ,     ,         ,       .   ,   ,   -         - ,     .               ,        ,             , ,  ,   ,   [4 - ..       . . I. ., 1860. .VIII.]

        . ,   ,           ,                 ,    ,           . ,          XV   XVII.  ,          ,    .    ()                . ,    ,     ,   ,                     .      10.     , ,    ,     ,          .

    ,         .[5 - .       . .IV. ., 2001. . 46.],        ,       .             ,                  .              ,      ,  ,     , ,   , ,      ,       ,  -    ,          (  1 , 0,5        ,      12,    ,         ,       ,       , ),       ,  ,  컠  ,   .         ,             .             ( )  25 ,  ,  , 23 , 45   23 .

 ,       , ,  5.  (,   46         )  15.  (  10       ),    , ,      . ,  , ,        ,     , ,      .,  XVI.    ,          ,   ,           [6 -  . . 45.].  ,      ,    ,       .  ,   ,  ,   ,   ,         ,     ,    .                     .    ,    ,         .

          ?        .             -,     ,     .     ,              ,       (   ,   ).                      [7 - .   . . I. ., 2008. . 243, 247, 249, 401.].   , , ,  ( )       ,           1-  XVI.,  ,                 .          ,             .

               ,           (,     ,       [8 -  . . 242243.]) ,      ,        .       ?        , ,  (  ),         ,      ?

               (    ),  ,    (,          ,          ,    -   warfare).    (                    )    , ,     .       , ,   ,     ,                  (     ),      ,  ,    ,  (      ,     ).

  ,     ,    ,         ,  ,     ,  ,       .  , ,          ,    2-  XV   XVII.,    ,    (  )    .   ,   ,          ,           ,   ,          .

  ,   ,               ,           .         (     ,      [9 - ,        ..    XIXV.,     ,       (.: ..   XIXV. . . . .  , 2006. . 126145).]).          ,                        ,         (,           ,      ),     ,   .  ,         (   )            - ,    .   ,  (   )   ( ), , ,   [10 - ., : HaldonJ. et al. Marching across Anatolia: Medieval Logistics and Modeling the Mantzikert Campaign // Dumbarton Oaks Papers, Vol. 65/66 (20112012). P. 209235; NusbacherA. Civil Supply in the Civil War: Supply of Victuals to the New Model Army on the Naseby Campaign, 114 June 1645 // The English Historical Review, Vol. 115. No. 460 (Feb., 2000). P. 145160; PerjesG. Army Provisioning, Logistics and Strategy in the Second Half of the 17th Century // Acta Historica Academiae Scientiarum Hungaricae. Vol. 16, No. 1/2 (1970). P. 152; SheanJ. Hannibals Mules: The Logistical Limitations of Hannibals Army and the Battle of Cannae, 216 B.C. // Historia: Zeitschrift fur Alte Geschichte, Bd. 45. H. 2 (2nd Qtr., 1996). P. 159187  .., : Feeding Mars: logistics in Western warfare from the Middle Ages to the present. Boulder, 1993; Logistics of warfare in the age of the crusades: proceedings of a workshop held at the Centre for Medieval Studies, University of Sidney, 30 September to 4 October 2002. Aldershot  Burlington, 2006; ParkerG. The Army of Flanders and the Spanish Road 15671659. Cambridge, 1972.].   ,                  XVXVI.[11 - .: Hellie. The Costs of Muscovite Military Defense and Expansion // The military and society in Russia: 14501917. Leiden; Boston; C?ln, 2002. . 4166; SmithD. Muscovite Logistics, 14621598 // The Slavonic and East European Review. Vol. 71. No. 1 (Jan., 1993). P. 3565; Stevens. Food and supply: logistics and the early modern Russian army // Warfare in Eastern Europe, 15001800. Leiden; Boston, 2012. . 119146.]             -             ,          (,       , [12 -  ,  ,        ., : ..     XVIXVII    //    . 2005. 2. . 194206;       .: ..        XVXVII     //    . 2012. 3. . 152158.]) .

 ,      ,         ( ,     ,  ,   ,       ),         ,     ,         (    ,        ,     )     .  , ,           (            ),   ,   ,     ,           .

  ,              (   )        ,            ,    ,       .        ,     .          ,     ,   ,    XVI.     ,         (,  , []    [ ]      ,    ,        [13 - .   . . I. . 401.]).        ,        (             , ,  1534/35.,   ,   ,        [14 -  3-  //     (  ). . V. . 2. ., 2000. . 228.]).    (,   )         ,  , ,        .

     .  ,   1502. III      ,   ,      ( , ,   )   廠         (     ,         ,     )[15 -             . . I //     . . 41. ., 1884. . 441442.].     1591. ,      -        10         [16 -    XVI. -  -  15901600. . I. .; ., 1976. . 3233.].        ( )    45   68 ,        7 ,    1-      1- [17 -  . . 32.   .    XVII.,      ,  


/


      ;    (    . ..)     (   (16061608) //    (16061608).  . , 2006. . 196).]. ,         ,         (      ) 6    90  [18 - .: ..              . ., 1864. . 2930.].       4   8  (     ,      ,  I,       ,         2-  XVXVI.).             .  ,      (      35) 300350-  (          )    3035   ,     60 ( )   4550[19 - ., : .., .. . ., 1961. . 166, 162.].  ,          1015. ,      ,        .

            .  XVIII.       (      )  24  ,    , 3200  .                18      ,       21002400/.   ..,    ,  ,                  ( . ..),   腻.  ,  ,  XVIIIXIX    (   )  .     ,         XIX. [20 - ..       . ., 2001. . 388389.]

           ,  ,  XVI.?        . ,  1562.      ,    ,   .    ( )   ,  , 2  , 2  ,  ,             ,     4   (240 )  [21 -  i  iy. i 44. i iy 44 (15591566). i, 2001. . 66.].                      ,  ,  ,  ,  ,          [22 - Lietuvos Metrika. Kn. 51 (15661574). Vilnius, 2000. S. 60.].           ,  ,      ,        ,   1 ,   ,   ,      20 .          4,5. /.

       ,  ,  .           (, ,  1578.            腻,    1 ,      24   [23 -    . .III.    (   ) 15711580. .; , 1998. . 108, 110, 116.])    (     III     ,      (  )   - ,  :  ,   ,   [24 -             . . I. . 441442.]      1591.                  (   )     .               ,            ,   [25 -   . .IV. ., 2008. . 137.].   ,             /,         4. .        ,        XVI.,     ,     .

,    ,   XVXVI. (    XIIIXIV.)      ,         ,   .     ,                   ,           ,  ,   [26 -        .        1552.,  ,   ,       -  , IV              (  )        .             ,  ,   ,    ,    (  IV. ..)        .           ,    ,      ,  :          9 酻 (..      . ., 2015. . 32).        ,     ,   ,    9  (.: Chase K.Firearms. A Global History to 1700. Cambridge, 2003. P. 17),        , ,   ,   .].                   ?

      : , ,        ?              ,     ,               ,   . ,        ,  IV     1545.    ,        2.    2. ,   ,    .     ,        ,      ;   ,     ,   ,            [27 - ,            . . I. 12941598. ., 1836. . 184.].     15531554.      , , ,   ,        ,              ,    [28 -   . . I. ., 1997. . 207.]. ,                ,      ,    ,            (,                  ,   1673.:      ,          ,     腻[29 -    ,     . .VI. ., 1857. . 253.]).           ,   , ,    ,    (  ,     6    1 ,  ).[30 - ..     15621563  //  . . 10. ., 2004. . 123.        ,   -I   -,             ,      ,          (       . 15671572. ., 2016. . 175).   , ,     ,    (-,        . ..)      5 ,     2  (  . .; ., 1950. . 67).      1   5        (., :        . 15671572. . 225).]

  ,   ,    (,  ,    )   (,       ,  )        .       . ,  1564. IV        ,     :     [,   ,  ], ,  ,  ,  ,            [], [ ],  ,      .    ,       ,   [31 - ..     : (XVI.) //    . . 25. ., 1962. . 319.].  ,     ,           ,      -.

            .       1534/35.            15341537.,        (   ,            !).                ,    ,        ,    - ,       .  ,   ,  ,             셻[32 -    // . .XXIX. ., 2009. . 15.].

  ( ,  )      .     -  ,                 [33 -          ., : .-. .  . ., 2004. . 231, 233, 235, 237, 239, 245.],         ,      ,       .

            ,        .      III  1478.,    .   ,   30          ,     ,      10 ,   11         ,     [34 -     XV // . .XXV. ., 2004. . 315.].        ,      .    1456.,  II,   ,     ,   1471.,              .. (                    ),   1549/50.,  IV,                 [35 -  ,    // . .XVI. ., 2000. . 194;     XV. . 288;   14751598. ., 1966. . 123;   14751605. . I. . II. ., 1977. . 375.].

     ( )   . ,  1473.       ,           ,       ,    ,  ,  ,  9-   ,         [36 -  3- . . 195, 198.].   ,     -   14771478., III    .             ,  ,          ,   ,     ,     ,    -                 셻[37 -  . . 215. .:               ,    ,     (    1552., ..      . ., 2015. . 34).].

 ,         .                        (     IV,           [38 -    ,     . . I. ., 1846. . 129.]),    .  ,           (  1535.        900 ,     3000       ,  3000   , , 3000  , 3000  , 360  ,   [] 360         [39 -  3- . . 228. .:  1-  // . . V. . 1. ., 2003. . 107.]).

,         (      1534/35.,   ,   (  - . -. ..)   ,     ,       (      ? ..),           ;       ,     养[40 -  1- . . 106107.]),   ,           ,              .

,         .         1469. ,       ,           ,        ,    ,   ,    ,  300  ,   ,       [41 -   // . .XXXVII. ., 1982. . 47.].

 ,             . ,           ,   1316.               ( . ..               !).      ,             ,   ,    (      50   . ..);    ,  ,   .    ,            ,         ;   ,    ,    ,   :     ,   [42 -      // . .III. ., 2000. . 95.].

   ,               ? ,            . , ,       10.  (          .),     .     ,        ,   ,   ,      10. ,   ,  [43 - ., : ..    // . 2010. 8. . 814; ..        . ., 1978. . 268; ..         //    :    .   ,       (, 30  2011.). , 2011. . 157162.].    ,        ,    ,       . ,   1426.,        ,         ,                   ,     400 .     1435.  ,   300 ,           1436.  500 .    ,    II,  1461.  ,       ,           300 ,   ,        1445.,   II     ,          ,        1. .            500 .    ,   , 3,5.[44 -   // . .XXIII. ., 2004. . 149;     XV. . 262263;  1- . . 36, 58;  2- . .VI. . 2. ., 2001. . 104106.]  ,  ,           .

              ,    ,  [45 - ., :  .      . . 32.].   - 1-    ..,   ,    ,         ,            2000   1    (  3536   


).         ,     . ,   XVIII.     55   


,    39,   31,   15,       8,      6[46 - .: CancrinG.L. ?ber die Mlitair?konomie im Frieden und Krieg, und ihr Wechselverh?ltniss zu den Operationen. Erster Band. St.Petersburg, 1820. S. 230; PerjesG. Army Provisioning, Logistics and Strategy in the Second Half of the 17th Century. . 4.].                .        40- . XVI. -   45%     ,     31%    16%  .  ,   20 ,    0,1%[47 -   -  XVI. ., 1974. . 32. .   ,        1539. ( . . 81, 114, 115).].          ,  -             ,    ,   ,  ,  1559.[48 -  ,  ,  ,  // . .XIII. ., 2000. . 321.]          ,          1316., ,  ,    ,       ,           .

      ,   ,     .           ,        ,               .  ,  ,  ,     , , 10- ,        (              [49 -  . . 269.]).   , ,   ,       軠         .      (  ..  1850. ,           ,      ,        ,        ,      ,    [50 - ..  . ., 1850. . 222.]),               .

,         ( ),     ,     .  , ,    . ,   III      1502.,    ,     , ,   -               ,    [51 -   // . .XXIV. ., 2000. . 215.]. ,       (  14 ,   23  1502.)     ,   ,       ,  ,     ,           .     ,     .     1518.,     .   -              ,          .     ,         ,      ,       녻[52 -  1- . . 100.].

      ,    1316.,   1502,   1518.     ,   10.    (    )    , .  ,              ,  III       IV  .   ,     .,   ( . ..)    ,    ,   III[53 - .    // . 1994. 9. . 35.].    .., ,       III, ,          ,      III         ,       .                         [54 - ..     III. ., 2007. . 433.].   ,  2-  XV.    ,    ( ) ,   ,     ,       ,   .  II             ,    .      III,                   ! , ,  90.    ,   ..[55 -  . . 161.],      1520-  (         )     [56 - .: ..         1502. // - . 2012. 10. . 7778.].   III,  ,     .     15621563.,      ,      ,         4050.    (    )[57 -   : ..   1563      //  . . 10. . 163167; ..     1562/63 . . 123134; ..    軠   1563.     //    .  31. ., 1969. . 214219.].

             .         , ,  ,         [58 - .   . . I. . 243.].       1514.,         - ,     ,    .       1532. III                 ;   ,   ,      ,     ,   ,   ,   ,   ,  ,    [59 -   // . .VI. ., 1853. . 266.].          ,   ,      1012.  (,    ),     [60 - ., :  . . 305, 312.].           (   ,   ,          -  /          ,  ),   , -   .           . ,                         12       [61 - ,            . . I. . 184.].    1555.                 600 ,       (,    ):  ,      ,  ,       ,    ,            ,    ,    ,   텻[62 -    ,     . . I. . 131.]

,        ,    ,  ,  . ,  ,  .  ,   ,        (  ,  ,  1518.  [63 - .: ..    (   1-  ) //   .    .  VI  -  1315  2015 . III. ., 2015. . 368, 372.]), ,   .., ,    ,     ,       ,            [64 - ..  . . 228229.].       ,              ,  1456.,        ,          [65 - .:     XV. . 274.].

 ,           ,      ,         ,     1439.        ,      -,  ,                       ,      ,       [66 -   // . .XXVII. ., 2007. . 106.].        1473.        ,       ,          [67 -  3- . . 195.].

,    ,    ,      . ,   ,     (  ,              ,    [68 -  . . ., 2007. . 184.]).    , ,       ,                   .  ,        -        15551595.[69 - ., :   -  XVI.  . ., 1974. . 297.]

,     ,      . , ,    ,               ,     ,           :        ,  , ,  ,   ,   ,  ,       ,      ,  ,  ,   .           ,                ,             [70 - ., : ..      14631605  //  . . 2. ., 1997. . 28. .: .., ..    1510    //    . . 23. ., 1961. . 256  ,            . . I. . 180.].  ,             (    (. ..)  ,   ,        [71 - ..     : (XVI.). . 319.]). ,    .       XVII.,               -  ,       [72 -    (16061608). . 183.].  ,      ,        ..   :        (  . ..)   (. ..) ,      ,       腻[73 -  3- . . 235.]

       .         ,    1380.,            ,  :      ,    ,     ,     [74 -  ,  ,  ,  // . .XI. ., 2000. . 54. , ,     ,     ,      ,    XVXVI.],   ,         :            ,                 :   ,       ,        ,         ( . ..)[75 -  . . 305.]    ,     ,        ,    ,          ,  ,   ,     ,      ,   [76 -         (15511561.). , 2006. . 130.].

 ,   ,  (,  )    ,            (            ,      ). ,     ,          ,    ,    ,   ,  .           (   /  300    ,      100[77 - ., : ,            . . I. . 284;  ,     .   . ., 1838. . 224; .., .. . ., 1961. . 233.]),   ,    ,      ,   ,    .      ,      (     ,      ,    ,     , , ,    [78 - ., :    15051526. ., 1975. . 199;      ,   , 1564 ,  26- //           . 1847. 3. III.  . . 2;  -  // . .XXIX. . 329.])   ,       -    ![79 - ., :   . .IV. . 36, 87, 131.]    ,     ..      XVIII. -    ,  ,  ,  ,  ,   ,  ,  ,  ,  ,      [80 - ..   . ., 2002. . 187.].        ,        .

          2-  XVI.  , ,      ,          ,     ,  ,   ,  ,  1502  1518.    ,      ,    ,          1552.     ,   III    15121514. , ,    ,   ,    -  ,           .   ,     (   -      40-   50- . XVI.),   ,         ,         ?

  ,   , ,    .    ,      ,  ,    ,     (   )        ,        .     , 1552.,   IV (          , ,  ).

          ?        1552.     .  ,          ,  ,         ,            ,       .

  ,   ,   ,     .     .     ,          ,  ,  ,   ,                 腻[81 -     ( ) // . .XIX. ., 2000. . 103.],       ,          (, -    ,   ,     . ..),     (. ..)   [82 -    // . .XXIX. ., 2009. . 73. .: ..     1562/63 . . 120124.]. ,           ,   ,   ,    (      -    ).               ,   ,              [83 - ., :   . . I. ., 1997. . 207; ,            . . I. . 184; ..     1562/63 . . 123.].

         ,       ,       ,            III 廠               ,   ,   ,      ,     [84 -    ,     . . I. . 129131.].

             .      .- ,       ,       [85 - -.    . ,      XIXX. ., 2008. . 120.]. ,   ,      ,                       ,     .    1545.      ,   ,    ,            [86 - ,            . . I. . 184.],    1552.    .

   1552.,     ,       .    IV,     ,     ,       ,  ,            ,        ,   ,  ,          [87 -     ( ). . 104.].        ,   IV          ( ?)      , ,     ,        .

       :                                (      5   12 ).         (  ) ,   (    ),     (IV. ..)   ,        셻[88 -   . . 73.].         .  ,          (  ?),        [89 - ..      . . 34.    .,  :       . ..- 15711572. //    . .III. . 3132.        ,         :    15051526. . 198199.       ,  ,      !].

           (  ,     ,        ).      ,       ,         .    ,    ,  ,       ,           .     ,  ,      ,            .

       .   , IV                    ,            [90 -    . . 104.].     ,    ,   ,                        ,            ,    ,  ,    .

      .       , , , IV         ,  :   ,              ,   ,  16 ;    ,   ,     ,     .       ,          ,     ,    ,          .          ,     ,    ,        ;      ,     [91 -   14751598. . 135.].              (IV. ..)      ,     [92 -   . . 83.].   21  1552. (sic!)    (         )[93 -  . . 83.],       .

             -,       ,      ,      ,    녻[94 -  . . 84.]. 1     ,    ,             ,      [95 -  ,  ,  , . .XIII. . 191.],       .          .   ,   ,    ,        ,         ,     ,   ( . ..)    腻[96 -  . . 191.].                .           2,5  (  ),             .         34 [97 - ., : ..     1562/63 . . 123; .    //   . ., 1991. . 82.],            ,     (   ),               .          ,  (  )   ,  -   ,         腻[98 -   . . 85.],      ,        ,        . ,           ,    !

            .   ,  , ,   ,    ,   ,   .       ,    (,            ?),            ,        ,      셻[99 -  . . 85.].

         ..     (,    ,   ,      ,      [100 -     ( ). . 115.]).  ,  ..,       ,  ,                ,    , ,       ,     .             ,    , ,   ,               9 [101 - .: ChaseK. Firearms. A Global History to 1700. Cambridge, 2003. P. 17.],         ,   ,          ᅻ[102 - ..      . . 32.].              -,          ,    ,    ,  ,  ⅻ[103 -  . . 32;  ,  ,  , . .XIII. . 199200.]. ,     ,    ,       ,     ,   .

    ,           .   ,      ,    (     IV,      ).    ,     ,                ,         ,          .          ,      ,       (       )   .   ,       ,  ,     ,     ,      [104 - ..      . . 32.]




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/vitaliy-penskoy/voennoe-delo-moskovskogo-gosudarstva-ot-vasiliya-temnogo-d/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .



notes








1


.-.     . ., 1998. . 277.




2


., : ..      // .. . . V. . 9. ., 1990. . 163; .VII. . 13. ., 1991. . 67  .




3


.       . .III. ., 1996; .IV. ., 2001;  .    . ., 2001.




4


..       . . I. ., 1860. .VIII.




5


.       . .IV. ., 2001. . 46.




6


 . . 45.




7


.   . . I. ., 2008. . 243, 247, 249, 401.




8


 . . 242243.




9


,        ..    XIXV.,     ,       (.: ..   XIXV. . . . .  , 2006. . 126145).




10


., : HaldonJ. et al. Marching across Anatolia: Medieval Logistics and Modeling the Mantzikert Campaign // Dumbarton Oaks Papers, Vol. 65/66 (20112012). P. 209235; NusbacherA. Civil Supply in the Civil War: Supply of Victuals to the New Model Army on the Naseby Campaign, 114 June 1645 // The English Historical Review, Vol. 115. No. 460 (Feb., 2000). P. 145160; PerjesG. Army Provisioning, Logistics and Strategy in the Second Half of the 17th Century // Acta Historica Academiae Scientiarum Hungaricae. Vol. 16, No. 1/2 (1970). P. 152; SheanJ. Hannibals Mules: The Logistical Limitations of Hannibals Army and the Battle of Cannae, 216 B.C. // Historia: Zeitschrift fur Alte Geschichte, Bd. 45. H. 2 (2nd Qtr., 1996). P. 159187  .

., : Feeding Mars: logistics in Western warfare from the Middle Ages to the present. Boulder, 1993; Logistics of warfare in the age of the crusades: proceedings of a workshop held at the Centre for Medieval Studies, University of Sidney, 30 September to 4 October 2002. Aldershot  Burlington, 2006; ParkerG. The Army of Flanders and the Spanish Road 15671659. Cambridge, 1972.




11


.: Hellie. The Costs of Muscovite Military Defense and Expansion // The military and society in Russia: 14501917. Leiden; Boston; C?ln, 2002. . 4166; SmithD. Muscovite Logistics, 14621598 // The Slavonic and East European Review. Vol. 71. No. 1 (Jan., 1993). P. 3565; Stevens. Food and supply: logistics and the early modern Russian army // Warfare in Eastern Europe, 15001800. Leiden; Boston, 2012. . 119146.




12


 ,  ,        ., : ..     XVIXVII    //    . 2005. 2. . 194206;       .: ..        XVXVII     //    . 2012. 3. . 152158.




13


.   . . I. . 401.




14


 3-  //     (  ). . V. . 2. ., 2000. . 228.




15


            . . I //     . . 41. ., 1884. . 441442.




16


   XVI. -  -  15901600. . I. .; ., 1976. . 3233.




17


 . . 32.   .    XVII.,      ,  


/


      ;    (    . ..)     (   (16061608) //    (16061608).  . , 2006. . 196).




18


.: ..              . ., 1864. . 2930.




19


., : .., .. . ., 1961. . 166, 162.




20


..       . ., 2001. . 388389.




21


 i  iy. i 44. i iy 44 (15591566). i, 2001. . 66.




22


Lietuvos Metrika. Kn. 51 (15661574). Vilnius, 2000. S. 60.




23


   . .III.    (   ) 15711580. .; , 1998. . 108, 110, 116.




24


            . . I. . 441442.




25


  . .IV. ., 2008. . 137.




26


       .        1552.,  ,   ,       -  , IV              (  )        .             ,  ,   ,    ,    (  IV. ..)        .           ,    ,      ,  :          9 酻 (..      . ., 2015. . 32).        ,     ,   ,    9  (.: Chase K.Firearms. A Global History to 1700. Cambridge, 2003. P. 17),        , ,   ,   .




27


,            . . I. 12941598. ., 1836. . 184.




28


  . . I. ., 1997. . 207.




29


   ,     . .VI. ., 1857. . 253.




30


..     15621563  //  . . 10. ., 2004. . 123.        ,   -I   -,             ,      ,          (       . 15671572. ., 2016. . 175).   , ,     ,    (-,        . ..)      5 ,     2  (  . .; ., 1950. . 67).      1   5        (., :        . 15671572. . 225).




31


..     : (XVI.) //    . . 25. ., 1962. . 319.




32


   // . .XXIX. ., 2009. . 15.




33


         ., : .-. .  . ., 2004. . 231, 233, 235, 237, 239, 245.




34


    XV // . .XXV. ., 2004. . 315.




35


 ,    // . .XVI. ., 2000. . 194;     XV. . 288;   14751598. ., 1966. . 123;   14751605. . I. . II. ., 1977. . 375.




36


 3- . . 195, 198.




37


 . . 215. .:               ,    ,     (    1552., ..      . ., 2015. . 34).




38


   ,     . . I. ., 1846. . 129.




39


 3- . . 228. .:  1-  // . . V. . 1. ., 2003. . 107.




40


 1- . . 106107.




41


  // . .XXXVII. ., 1982. . 47.




42


     // . .III. ., 2000. . 95.




43


., : ..    // . 2010. 8. . 814; ..        . ., 1978. . 268; ..         //    :    .   ,       (, 30  2011.). , 2011. . 157162.




44


  // . .XXIII. ., 2004. . 149;     XV. . 262263;  1- . . 36, 58;  2- . .VI. . 2. ., 2001. . 104106.




45


., :  .      . . 32.




46


.: CancrinG.L. ?ber die Mlitair?konomie im Frieden und Krieg, und ihr Wechselverh?ltniss zu den Operationen. Erster Band. St.Petersburg, 1820. S. 230; PerjesG. Army Provisioning, Logistics and Strategy in the Second Half of the 17th Century. . 4.




47


  -  XVI. ., 1974. . 32. .   ,        1539. ( . . 81, 114, 115).




48


 ,  ,  ,  // . .XIII. ., 2000. . 321.




49


 . . 269.




50


..  . ., 1850. . 222.




51


  // . .XXIV. ., 2000. . 215.




52


 1- . . 100.




53


.    // . 1994. 9. . 35.




54


..     III. ., 2007. . 433.




55


 . . 161.




56


.: ..         1502. // - . 2012. 10. . 7778.




57


  : ..   1563      //  . . 10. . 163167; ..     1562/63 . . 123134; ..    軠   1563.     //    .  31. ., 1969. . 214219.




58


.   . . I. . 243.




59


  // . .VI. ., 1853. . 266.




60


., :  . . 305, 312.




61


,            . . I. . 184.




62


   ,     . . I. . 131.




63


.: ..    (   1-  ) //   .    .  VI  -  1315  2015 . III. ., 2015. . 368, 372.




64


..  . . 228229.




65


.:     XV. . 274.




66


  // . .XXVII. ., 2007. . 106.




67


 3- . . 195.




68


 . . ., 2007. . 184.




69


., :   -  XVI.  . ., 1974. . 297.




70


., : ..      14631605  //  . . 2. ., 1997. . 28. .: .., ..    1510    //    . . 23. ., 1961. . 256  ,            . . I. . 180.




71


..     : (XVI.). . 319.




72


   (16061608). . 183.




73


 3- . . 235.




74


 ,  ,  ,  // . .XI. ., 2000. . 54. , ,     ,     ,      ,    XVXVI.




75


 . . 305.




76


        (15511561.). , 2006. . 130.




77


., : ,            . . I. . 284;  ,     .   . ., 1838. . 224; .., .. . ., 1961. . 233.




78


., :    15051526. ., 1975. . 199;      ,   , 1564 ,  26- //           . 1847. 3. III.  . . 2;  -  // . .XXIX. . 329.




79


., :   . .IV. . 36, 87, 131.




80


..   . ., 2002. . 187.




81


    ( ) // . .XIX. ., 2000. . 103.




82


   // . .XXIX. ., 2009. . 73. .: ..     1562/63 . . 120124.




83


., :   . . I. ., 1997. . 207; ,            . . I. . 184; ..     1562/63 . . 123.




84


   ,     . . I. . 129131.




85


-.    . ,      XIXX. ., 2008. . 120.




86


,            . . I. . 184.




87


    ( ). . 104.




88


  . . 73.




89


..      . . 34.    .,  :       . ..- 15711572. //    . .III. . 3132.        ,         :    15051526. . 198199.       ,  ,      !




90


   . . 104.




91


  14751598. . 135.




92


  . . 83.




93


 . . 83.




94


 . . 84.




95


 ,  ,  , . .XIII. . 191.




96


 . . 191.




97


., : ..     1562/63 . . 123; .    //   . ., 1991. . 82.




98


  . . 85.




99


 . . 85.




100


    ( ). . 115.




101


.: ChaseK. Firearms. A Global History to 1700. Cambridge, 2003. P. 17.




102


..      . . 32.




103


 . . 32;  ,  ,  , . .XIII. . 199200.




104


..      . . 32.


