    
 . 


Studia religiosa
     .  (18991981)     ,    .    (1964)        ,   -         .  .            ,       .        ,  ,  -, ,        ,     .





 . 

    








                ,     -   . ,        ,          ,    .  ,      ,         ?   ,       ,  ? ?              ;    ,         ?  .

             . ..    ,          . .,      Medioevo eRinascimento [  ],    ,     La cultura filosofica del Rinascimento italiano [   ],       .             ;        Testi umanistici su lermetismo [   ].        .      ..  prisca theologia [ ]     Spiritual and Demonic Magic from Ficino to Campanella [       ],        .                    .

         ,   ,       ,      .   ,   ,   ,   (           History of Magic and Experimental Science [    ]),   ,   ,     ,    ,   .         ,              ,     .    ;     ;      .

 , ,    ;  ,     ,   ,       .      ,    ,           ,     - .            ,          .                ,    ,   ,    ,    . , -,       ,    - .    ,           ,   .            XVII,  ,  .

           (  ),   ,     .-.  La Rvlation dHerm?s Trismgiste [  ].             ,        ,    ( IV, VII, IX X); VIII   .         . ;                   ;       Cabala.  ,    ,    - .    ,        ,     ,   ,      .             . ,            .        ,             ..         ,       ,           (     ).   XVII   ,       .

         , , ,     ,           .      ;           ,     .  ,    ,        ,    , , ,     .                    ,     .

     ,     ,   ,   .        ,            ,      ,          ,       ,  .         ,              ,   ,     .          ,    ,      .         . .                   .   ,  ,  ,            .            ,   .          ; .     .     ,        ,    .              ( ,     )  ,       . . ,      ,        . ., .        ;       .

     ,     .   ,           .

 , ..,      ,  ,            .       ,     ,       .



 ,  
 . ,    




 


   (  )  :

   [=  ]. . ..//  . . ., 1949.

 ,   . . ...  .

 ,   . . ...  .

  [=   ],    . . ...  .

 .   . . . . .  .  . . ., 1953.

   . . B.C.//     . ., 1950.

    . . ..//     . ., 1958.

 .  . . ... .; ., 1947.

 . . . ..//  . . .  III. ., 1998.



   (  )  :       . . . . ; ., 1998.

       .

    : F.A.Yates. Giordano Bruno and the Hermetic tradition. Chicago; London: The University of Chicago Press, 1964.

,       .  : F.A.Yates. Giordano Bruno e la tradizione ermetica/ Trad. R. Pecchioli. Roma; Bari: Laterza, 1969.




I

 


,          ,  .                      ,        , ,  ,            .             ; ,         , ,  .  ,      , ,      ,    ,  ,   .  ,        , ,      ,    .

  ,   ,               ,   .  ,   , ,         ; ,        , ,       .     ,    , ..      ,       . ,          ,      IIIII  .   ,     ,                   ,   ,     ,     .           ,   ,     ,     ,    ,      ,       ,  .

  ,     ,           [1 - Festugiere, I, p.67ff.].   ,  ,  ,       (De natura deorum) ,       ,          ,            [2 - Cicero, De natura deorum, III, 22 [. .., : .  . ., 1985. .185].].          ,      ,            ,       ..                ,      . ,        ,   (Asclepius)   (Corpus Hermeticum),        , ,     100 300  [3 - .., I, p.V ( ..); Festugiere, III, p.1.].   ,    ,     ,      .    ,     ?   [4 -   ,               (.: M.W.Bloomfield, The Seven Deadly Sins. Michigan, 1952, p.342    ).                .    (op. cit., p.46)  :       ,     , ,  , , ,   , , ,    . , ,       ,         ...      (Festugiere,I, p.81ff).].      ,           ,     ,    ,   [5 -   , .: .., loc. cit.; Festugiere, I, p.85ff.],                  -  , ,  .    ,      .           ,            .       ,     [6 -    IX.; .: .., II, p.259;   . , . 21, .2  . 481.].  (Pimander)        ,   [7 - ,      ,   XI.     ; .: .., I, p. XLVIIL ( ).],     ,    .                    ,    ,     ,      .

       [8 - Festugiere, I, p.1ff.]      ( II  ),            .        . Pax Romana   ,      .         .    - ,      .         .      ,   ,    , ? ,                ,       ,      XVII.  II    , , ,       . , ,       ,    ,    ,     ,       .       ,     ,      ,     , ,      .

  II    ,     ,      .       , , .  ,   ,  ,    Nous   .        ,            ,  ,        .  ,         ,    ,         .   , ,       ,  ,      (Nous,  mens):                           .  ,   ,      ,     ,     ,     ,    ,     ,    .

 II     (    ),     ,       ,   ,  .       .          [9 - Ibid., I, p.14ff.];   ,  ,  ,  ,       ,  [10 - Ibid., I, p.19ff.].    ,    ,       .        .    ,         -      -               [11 - Ibid., I, p.46ff.].   ,       ,           ,   ,   II        , ,  ,   ,    ,  ,   (  )      .     -          ,         ,          .   ,   ,   ,   ,   ,   ,         .  ,       ,   ,    ;    ;            ,  ,       ,   ,       ,           ,  ,   [12 - .H., II, p.328.].           .

   ,         ,    ,      , , .     ,            ,      :  ,            .    ,                   ,      ,      ,        .

       .

              ,    ,       ,     . ,            ;     ,    III ,   IV      ,                 .

     ,      ,      ,        ,           ,           .   ,   ,   ,             ,    ,  [13 - Lactantius, Divinae Institutiones, I, vi;   .  :The Works of Lactantius. Edinburgh, 1871, I, p.15.].   , , ,         ,          蠫[14 -       .: .., I, p. xxxviii; p. 259, 276277.]. ,        ,     ⠫De ira Dei [  ],   ,    ,   [15 - Lactantius, De ira Dei;  , II, p.23.].

            . , ,               .       ,  ,  ,   ; ,          .  , , ,         .       ,    ,   -    (  ,      ):



,  ,   ,   :   ,       ,          ,       ,         ;   ,       [16 - Lactantius, Div. Inst., IV, vi;  , I, p.220.   , 8 (C.H., II, p.304).].


  (Sermo Perfectus)       [17 - .: .., II, pp.276277.],    -        .   ,     ,     ,     ,      ,     .

        ⠫.   ,     ,    ,      ,    [18 - . , .36.].          ,           ,      , . , ,             ,  ,         ,      [19 - Lactantius, Div. Inst., IV, xi;  , I, p.226.].

 ,          ,   ,       .              [20 - Lactantius, Div Inst., I, vi; IV, vi; VIII, xviii:  , I, p.1419; 220222; 468469.       ,    .              .  ,        ,     . .: M.J.Lagrange, Le judaisme avant Jesus-Christ, Paris, 1931, pp.505511; A. Puech, Histoire de la litterature grecque chretienne. Paris, 1928, II, pp.603615;  G. Bardy :Cuvres de Saint-Augustin, Desclee de Brouwer, vol. 36, 1960, pp.755759.].        .          ,                    .           ,         [21 - Lactantius, Div. Inst., II, xv.].         ,          . ,    ,   ,      .

         ,        (De civitate Dei)     ,   ,     , ..  ⠫ (  )  ,  ,   ,   ,      [22 - Augustinus, De civitate Dei, VIII, XXIIIXXVI [     :   .     ,     . 10.     , 3. , 1906 (=, 1974)].   , 23, 24, 37; .: .., II, p.325ff.].          ,     ,       , ,    IV[23 - C.H., II, p.259.].   ,       .

 ,       ⠫.             ,   (daemones),     [24 - De civ. Dei, VIII, xiii  xxii.].

           -  , ,      ,    ,        .  . 123  ,     ,    ,        .     ,      [25 -    ,    XVI.],      , ,       ,     ,     ,   ,   ,       .          .   ,     (       ),  ,  ,     ,     .       ,    , ,  .

           ,  daemones,             .        ,       ,  ,  ,     ,  .          ,       ,  ,   ,     ,     .          .             ,           .  ,        ,        ,        ,  .



  ,        ;    .       ( ),        ,   .     ,    ,   ,      ,    ,     养[26 - De civ. Dei, VIII, xxiii.       [John Healey].   . I, xxi.].


,  ,       ,                 .      ,   , :       ,      [27 - , XIX, i.].

       , , ,              .

  , ,          .      .      ,  ,          ,       .      XVI,    [28 - . , .199, 202.].      ⠫    .       ?              , ,   , .      , ,          ,     ,      ,   .

        ,            .    ,      ,                 .



    (),  ,   ,     , ,       ,       ,      ?    ,    ? ,     :           ,  ,         ,   , ,  ,   .  ,    ,   ,      ,  ,    -,      [29 - De civ. Dei, XVIII, xxxix;  . .].


         ,        . ,    ,       ,  ,         ,      .      ,     ,   ?        ?           .          ?    ,      .

           [30 - .: Testimonia [],  : Scott, vol. I.],      ,        ,             ,        .     ,      ,          ,     [31 - Clem. Alex., Stromata, VI, iv, xxxv  xxxviii. Cp.: Festugiere, I. p. 75ff.]. ,    ?      [32 -     ,    (I, pp.8790) ,      ,  ,      .],    , ,    蠫,          ,   .

 1460  ,            ,       .         ,        [33 - ,    ,   .  (Laurentianus, LXXI 33(A)) (.: Kristeller, Studies, p.223);         ,    1938.         .          .].         ,      ,      ,     .      :    ,    ,                  ,              . ,  ,      .  1463        ,     ; mihi Mercurium primo Termaximum, mox Platonem mandavit interpretandum [     ,    ][34 -            ; Ficino, p.1537.].      ,      (  1464).    [35 - Mercurium paucis mensibus  () uiuente peregi. Platonem tunc etiam sum aggressus [        () .    ]; Ficino, loc. cit. .: Kristeller, Studies, p.223; A. Marcel, Marsile Ficin, Paris, 1958, p.255ff.].

 .    ,     ,       , ,       ,  .     !      ,      .      ,          [36 -     ,      ( ) .       . : .., II, pp.267275.    (             (Liber Hermeus Mercurii Triplicis de VI rerum principiis)      XII.       - .: Didascalicon, transl. by J. Taylor, Columbia, 1961, p.19ff. .   , ,    ,    ,    , . , .63.].   ;   .            ; ,         .        .

    𻠖     ,      , ,     ,     .    ,   , ,    , argumentum [],     ,          .



 ,   ,   -,    -      ,     [37 -   ꠫ (Ficino, p.1836).].


  argumentum          ,             .

Π,  ,  ,  .      ,       ,  ,     .    ,        ,          ,         ,      Termaximus, [38 -       ; . , .6364.].



    :   ,    : ,     ,    ,    ,    . ,     (prisca theologia)          [39 - Ficino, loc. cit.].


 ,   ꠫     ,     ,    ,        ,  .     :             (     [priscus theologus]  ),     [40 -    (Theologia Platonica)    : (1) , (2)  , (3) , (4), (5) , (6)  (Ficino, p.386).        ,           ;   , , ,  (ibid., p.1537).               ,       ,      ,  , , ,   ,     . .             : F. Masai, Plethon et le platonisme de Mistra, Paris, 1956, pp.136, 138.       D.P.Walker, The Prisca Theologia in France, J.W.C.I., 1954 (XVII), pp.204259.].       ,      fons et origo [  ] ,      .         ,         ,         ,  ,   ()     ,        ,                (.. ),   [41 - Vita di Ficino [ ],      . 1591. : Marcel, op. cit., p.716.].

,     ꠫,      ,     .      ,       .            .  ,          ,         [42 -      (De Christ, rel., XXV)             (Ficino, p.29).].

    argumentum (     ,  ) ,       (    ⠫),       .   ,            ,     ,    (..  ),              .  ,       ,     ,     .

Argumentum    ,     ,     .   ,  ,    .   , ,       ,    ,    ,  , ..  ,           ,    .

             :



                 ,    ,            -.           ?    ; ,    ,      ,     ,      ,         .    ,      ,   ,         [43 - Scott, I, p.31.  XVI.       ; . ,  XXI.].


, ,   ,         ,      .   ,              ,        (Mens) ;      ,           .

        ,      ,    ..[44 - Kristeller, Studies, p.223 ff; Suppl. Fic., I, pp.LVIILVIII, CXXIXCXXXI.].    ໠ ,     .     1471,   XVI    ,        .         1548?.  1505?            .  , ,        XVI   [45 - Scott, I, p.31ff.,  . , .200, 209210, 212]       ,        .

           ,      .        .   , ,  ,       .   , ..    ,        , ,  ,      .    , ,         ,         ,       .      ,  ,    ,          .    ,       ,    ,   prisci theologi [ ]   prisci magi [ ]             .  ,        ,   ,  ,   ,    ,   II  [46 -         (Masai, op. cit., pp.136, 137, 375 etc.),       ,       . ..         .         ,          .     :   ⠄ ,    ,      , ,    ,  ?  养 (.., I, p.VII).     : W. Kroll, De oraculis chaldaicis in Breslauer Philolog. Abhandl, VII (1894), pp.176.].  ,     ,      ,     ,      II  III  [47 -      .: D.P.Walker, Orpheus the Theologian and the Renaissance Platonists, J.W.C.I., 1953 (XVI), pp.100120.].           ,         .

         ,  ,   .         ,        ,               ,   ,    .  ,     ,            ,    ,      .    ,      , ,   ,           ,      .




 II

 蠫  



          ,    ,          .                      -    , ,   ,       .       . ,    ?    ,     ꠫     ,         (  ) 蠫   ().  ,       ,   ,           ,     ⠫.

,        , ..        ,       La Rvlation dHerm?s Trismgiste,                [48 -  ,         , : Reitzenstein, Poimandres (Leipzig, 1904).      .      ,         .   : A.D.Nock, Conversion, Oxford, 1933; ..Dodd, The Bible and the Greeks, London, 1935; R.Mc.L.Wilson, The Gnostic Problem, London, 1958.]. ,     ?  [49 - ,        𻠖   ,   ,          ,  .]     ,           ,    ?  ,    [50 -            . ,       , ,    Hermetica,      ,    - ,      ,    (op. cit., p. xv, .).].              ,        ,   ,       ,    ,      , ..     ,    ,       .     ,         ,      .   , , -,  ,   ,          ,     ,      .

            .

         , ,    .          . ,     ,    .          .          .    ,   ,    ,  , ,       ,      .  ,           ,        .

 ,        ,  ,       .           .         ,       .

            .            [51 - Festugiere, I, p.84; II, pp. x  xi (              . XI).].  -,  ,           ;         , ,  ,    ,          ,        ,        .   -   ,       ,      ,    ,    ,      .

        ,   [52 -     ,    ,  ,      .            .  ,               [       . ].].   ,  -   .        ;       .




1.  .  ( I [53 - .., I, pp.719; Ficino, pp.18371839.];  ,   )


, .. Nous,   Mens (),  ,       ,    .         .

  ,    ,    .     ,        ,  .     ,        ,         .  ,  ,  , ,            .

     ,        ,    ,   .   ,     ,  :   ,     Ƞ-,     ,      ,    ,     ,     .   -,       , -,   ,   ,      .

   --            ,      ,     -.

,   ,    ,  ,   ,   ,   .      ;           . ,      ,         .    ,      ,     ,   ,         . ,       ,          ,    .                  ,  ,   .    ,          ,    ,           .  ,   ,    ,        ,        .   ,    ,         .      ,      .

  ,   ,           :  ,    .       ,  ?     ,   ,    .  ,       .         .  ,    ,    ,   ; ,     ,        ,  -,   .       .    ,    ,     ,       ,         .      ,    ,     :   ,   .            .

   ,  ,       .    ,    ,    ,   :   .          .     ,   .

  ,        ,    .    ,     ,   , ..   .     ,   ,    .              .  ,   (    ),     . Ƞ            ,   .

    ,      ,      .  ,         ,      ,            .  ,   ,      ,   ⠫ [] , ,     ,     .

  ,   ,    ,    .    ,       .

Ƞ      [54 - Ego autem Pimandri beneficium inscripsi penetralibus animi [A       腻] ( , Ficino, p.1839).].



          .      : ,      .     .        ,   ,     ,   .       .  ,   ,   ,   .            ,   ,          .  ,            ,          .       ,  ,          .    ,         ,    .    ,   ,       ,   ,      ,     [55 - Ficino, loc. cit.].

    ꠫ ,             (  ).  , , ,              ,     .        ; ⠫  (Theologia Platonica)    ,        .       ⠫  :        .        ,       ,     [56 - Theologia Platonica, VIII, I (Ficino, p.400).    , ,  : Eus., De praeparatione evangelicae, IX, 27, 6.    ; .: Festugiere, I, pp.70, 384.].

Ƞ  ,  ,       ,       .  () ,      ,   () ,    ,       . ,           .     , , , ,    ,  ,           蠫     ,    ,   ⠫,   ⠫.

         ,   ,  ,        .

    ,                ,      .            .

,    ,   , ,             ,     ,   ,            .       ,        .  ,    ,         ,    ,         .        ,       (),     ,   ,  ? .      [57 -  ,            ,      ,                   ,       (Revelation, III, p.87ff).     (op. cit., p.153).            ,     . Ӡ      ,  .].      ,       .     ,   ;   ,    ,    .      -   ,  ,   .

 ,       .      ,       .      ,     ,       ,     .        ,     (   ,      ). Ƞ   ,     ,      .

,    :       ,     ,   ,   .      (  ,     ,   )  , ,   .        .        ,   , ,    .   ,     ,      ,      .   ,      ,    ,    .

 ,         , ,         , -.             ⠫ (          ):



, ,    , ,    .     ,       ;    , ,      ;      ,   ,   [58 - . , .4950.].





2. .        (  XIII [59 - .., pp.200209; Ficino, pp.18541856.];  )


         ,             .  ,            ,   . ,    ,  ,  ,   ,    .     . ,   ,    .   ?     :  ,   ,   .   :   ?  ,     ,   , , , , , ,  ,      ;  , .     ;           ,        .    , ?  ,    ,     ,   ; ,   ;     ,     ;      .   ,    ,     : , , , , , , , , , , , .      ,          .

          ;          .   ,   ,   ,   ,   ,   ,   .    ,    ,      .        .

     ,      (     tabernaculum),           .   ,  ,  ,    ,  ,          .         ⠫,          ,    [60 - Festugiere, III, pp.90, 154, 156, etc. .      ,           : M.W.Bloomfield, The Seven Deadly Sins, Michigan, 1952, p.48ff.].  ,      ,      ,     ,          .    ,        [61 - Π .: Festugiere, III, p.153ff.].

    ,    . ,  ,   :



          , . , ,   ,  ,         , ,      . ,   ;  , ,       ,       ,  ,   , , , ,  ,    


    [62 - Ficino, p.1856.]     (ultores)      (Potestates Dei)      ,   . ,   ,   [63 - Festugiere, IV, p.253.],      ,    .

     ,       .            ,          (Luxuria). ,   ,     Castitas ()  Fortitudo ()          .








     ,  ,    ,      .  ,      ⠫, , ,     :    ;    ,  ,   ,     [64 - , I, iv, xii.].




3.   .   (  XI [65 - C.H., I, pp.147157; Ficino, pp.18501852.];  )


(      )

   ,     ,    ,        .            ,   .

       ,   ,         .

   (..  )    .         . ,     .   ,    ,    ,     .   ,      .    ?  ,   .  ,     ,  ,  ,   ;   .        ,  ,  , .        .      ,     ,    .    ,       ,    ,   ,  ,   ,  .

  ,    ,    - ,   ,  , ,    .        .     ,  ;     .     ,      ;    .           ,       - ,   .

,    ,    .       :    ,  ,      ,  .  ,       ,     ,     .     ,   ,   ,  ,     . ,      ,       ,  ,  ,    .    ,    .        ,   ,   .  ,    ,  ,  ,  ;     ,     ,   , , ,  .         , , , , ,    .

  ,   .   ,     ,  ?      ,        .            .    ,   .      ,     .

         .

 ,    ,   ,     (  ),      (    ).       ,       -        ,  .    ,   .       ,   ,   .

  ,      ,      .             , ,   .  ,          ,      -.        ,   ,   , , ,    .        :       ;    ,     ,    , ,   ,      .

  ,   ,           ,       .




4.   :  .        (  II [66 - C.H., I, pp.174183; Ficino, pp.18521854.];  )


, ,     .      ,      ,      . ,     ,    .      ,  ,   ,   ,   ,   .      ,    ,  . ,     ,     .

    ,   .           ;    .     ,   ,        ,     .  ,      ,       . ,    .    ,   ,      ,   ?    ,    ;    ,   ?

, ,   ,    ,  ,     ?

,  ,       .    , ,   , .   ,    .      ,  .    ?   ?     - ? .

  ,   ,  ?

. ,            .      ,   ,   ,     .   ,    ,   ,  ,  , .         ,        .

,    ,  ?

     ,       ?        ,       ?      ,  ?       . ,  ,   : , , ,    ,   .   ,     .   ,  ,     .



          .

                 .    :       ,        (    )  ,   .

  ,  ,   ,       ,        ( ).              ,     .

,         ,      .  ,    ⠫,    -.




5.   [67 - C.H., II, pp.296355.], 蠫 


(,   :   ,      ;  )

 , ,      .       ,  ,   ,       .           ,   (divinus Cupido)[68 - Ibid., p.297.]   .

   ,  ,   ,   .   ,      ,       ,    .                ,       .   ,      .  ,      ,       .

      ,   , , ,  ..    ;   ,     ,        .     , ,  ,    ,    ,   .

, ,     (magnum miraculum), ,    .     ,       ;    , ,      ;      ,   ,   [69 - Ibid., pp.301302.].

      ,    ,   ,         .        ,   ,     .              ,     .   ,       ,   .

    ,           [70 - C.H., II, pp.304305.] (  ,  ,         [71 - . , . 20.]).    ,  -     ,   .       ,      ,    .  ,    ,         ,           .

,       ,        ,      ,   .

,  ,    (      ,   ).

   ;        . (,     ,  - [spiritus]    ,   ,   .)         .

,  ,        .         ,     .     .  ,  ,    , ,     .

         ,  [72 - C.H., II, p.319.];     ,  ,  ,     .          ;        ,     ,      . (            ,    360-  [73 -   . , .6061.].   ,           .)

       ,   ,  .   ,  ,   .

          , , ,    .       ,     ,    .     ,    ;    ,     .

    , ?

, , .  ,   (sensus)   (spiritus),        ,      [74 - .., II, pp.325326.].

(    ,  ,     .)

,    ,  ,    ,          .      .      ,      , ,       ,                 ,         .  ,  ,     ,   ,     ,  .       ,   ,      ,     ,   ,   ,    ,      .    [75 - Ibid., pp.347349.].   ,  ,    ,  ,    (  , ,    );        .

(      .)

   ,        ,  .




 [76 - .., II, p.326ff.] ( )


 ,   ,           .      . ,  ,   ;   ,    ,   .          , ,    ,         ,   .   ,     ,    . Π, !      ,       ;   ,     ,   . ,  ,  -    .   :    ,    ,        .

  , ?      ,    . ,  ,      ,     ,     .  ,    ,   ,       .

 ,  ,      ,         ,    ;     ,       ,    ,  ,  ,     ,   ,          ,              ,   ,   .    ;   ;      ;   ,   ,   ,       .  ,    ,      ,           ,         .   ,         .      .  ,  ,    ,        ,   .

  ,    ,   !    ;                  ,    , ,    ,   .      ,       ,     ,     .      .     ,     ,       .

     , ,   .    , ,   ,      , ,     ,    ,    ,      ,     ,    ,   ,     ,   .            ,           ,      ,      ,      .       ,   ,      ,        .

     ꠫;   ,    ,      [77 -  1505       蠫,    .                 ,   ꠫      ,  .  , ⠫ ,       ,        ,     (Ficino, pp.18361857),   (pp. 18581872)  ,   , ,      .     ..   Suppl. Fic., I, p. cxxx ff; . : Kristeller, Studies, p.223ff.]. ,        ,     [78 -  ꠫ (     ),            , . : Ficino, pp.18661867, 1870. .: D.P.Walker, The Prisca Theologia in France, J.W.C.I., 1954 (XVII), p.238.],     .

  ꠫     argumentum (),  ,       .     ,   ,     :    ,     .   ,   [79 - E multis denique Mercurii libris, duo sunt diuine praecipue, unus de Voluntate diuina, alter de Potestate, & sapientia Dei. Ille Asclepius, hic Pimander inscribitur [            ,    .   ,   ].   ꠫ (Ficino, p.1836).].

,        ,            ,  ,   .

         蠫   ,             ,             .    ,             .       ,   ,        .             ⠫    .      ()     ,   ,    ,     ,       . , ,  ,  ,     ,       .

       .  , ..  ,   , ,    ,                 .       ,  ,           ,            .

 ,     , ,   ,           .     ,         ,        .

    ⠫    .         ,   ,  ,        .         ,       .          .       ,  .        ,     :            .

,        ,        .     ,        ,       ,    . ,    ,   ,       .            ,     ,    ,  .   ,    ,        ,   ;    ,      ,     ,   .

     ,   ,  :

		DEUS OMNIUM CREATOR
		SECUM DEUM FECIT
		VISIBILEM ET HUNC
		FECIT PRIMUM ET SOLUM
		QUO OBLECTATUS EST ET
		VALDE AMAVIT PROPRIUM
		FILIUM QUI APPELLATOR
		SANCTUM VERBUM.

		[   
		Ѡ  
		 Ƞ
		  Ƞ
		  
		  
		  
		 .]

  [80 - Scott, I, p.32.],        ,  (     ) ,          :    ,     ,   ,     ,     ,   ,        ;        [81 - Lactantius, Div. Inst, IV, vi;  , I, p.221; C.H., II, pp.304305; . , .20.].       ,       ,      (   ,   [82 - C.H., I, p.8; Ficino, p.1837. Lactantius, Div. Inst, IV, viii, ix;  , I, pp.224, 226.]),   .

  (     )  ,      .   :



SUSCIPITE ΠLICTERAS ET LEGES EGIPTII


   , .        ( )  ,         (Aegyptiis leges et litteras tradidisse)[83 - Cicero, De nat. deor., III, 22; . : Lactantius, Div. Inst, I, vi ( , I, p.15).       ;  ,  , ,   ,    .].         :



   Ƞ, Π.


       (    )   , :     .

        1480? [84 - .: R.H.Cust, The Pammenl masters of Siena, London, 1901, pp.23, 31.       ,      ,     ;              .].      ,            ,     ,   ,     ,         XVI   XVII.




 III

   


     .     ,      ,         ,   ,    [85 -       . : .., vols.III IV.].      ,   ,       .         [86 -     ,      ,          ,    (Scott, I, p. i).              Revelation,                . . : Thorndike, I, p.287ff.].  ,  ⠫,  ,          , ,  ,   ;         ,   ,   .       . -      ,       ,     . -      ,          ,     .

  [87 -     .: Festugiere, I, p.89ff.]          ,     . , ,    ,     ,     .       ,     ,    . ,  ,     ,  ,  , ,     ,         .          ,    ()     . ,     ,  ,        .            ,        , ,  ..  ,    ,       .    ,  ,        :        ,         ,      ,  , ,  ..  ,       ,     ,              ⠫  ,           .

  ,      ,   :   , ..   ,     1/36  , ..  [88 -   .: Festugiere, I, p.115ff; Bouche-Leclercq, Lastrologie grecque, Paris, 1899, p.215 ff; F. Boll, Sphaera, Leipzig, 1903, p.15 ff; O. Neugebauer, The Exact Sciences in Antiquity (Princeton, 1952), Harper Torchbook Reprint, 1962, p.81ff.     : W. Gundel, Dekane und Dekansternbilder, Studien der Bibliothek Warburg, XIX, 1936.]. ,   ,  ,     ,              ,       . ,       ,       ;          .            ;         .     .   ,    ,      ,     ,      ,    ,              .    ,      ,   ,      .                  .                     .



 ? ,  ,   ,    ,       ,     .

    ,   , .

  ,               ,        ,  ,      ,     .        ,    ,          :        ,       ,     ,         ,   ?[89 - C.H., III, . 34, 36 ( , VI).      (ibid., p.L)   ,  ,   . . : Revelation, I, pp.118120; Scott, III, p.374 ( , , ,   ,       ).]


       ,           ,        ,     , .. ,    .

 ,         ,          ,  , ,  ..,       ,    ,  ,        .           ,     .          [90 - .: Thorndike, I, p.291; Festugiere, I, pp.111112.];   ,    [91 - Thorndike, loc. cit.; Festugiere, ibid., p.143ff.];   ,  ,    [92 - Festugiere, ibid., p.207ff.,   Livre court medical dHermes Trismegiste selon la science astrologique et linflux naturel des animaux, publie  ladresse de son disciple Asklepios [          ,     ].      ,       ,      .  蠫,        ,   .];    ,    ,    ,    ,       ,        ,     [93 - .: Thorndike, I, p.291; Festugiere, I, pp.130131.].

,           .      (Liber Hermetis Trismegisti)[94 - Festugiere, I, p.112ff.      [Gundel]    1936.],        , ࠫ  (Liber Sacer)[95 - Festugiere, I, p.139ff.]              ;          ,         ;        ,   .

 ,      ,     .    -     ,    ,      [96 - Ibid., p.283ff.],       ,   ,     .

              ,    ,  [97 - Thorndike, II, 214 ff; Festugiere, I, p.105ff.].      ,    ,      ,  ,   [98 -   Speculum astronomiae [ ]; .: Albertus Magnus, Opera, ed. Borgnet, X, p.641; . : Thorndike, II, p.220.  , ,      ,      (.: .., II, pp.268269).].       ,  ,  ,          .   ,   ,    ;      [99 - Thorndike, II, p.219.],     ,      ,      .     XII     ,      ,    ,   ,          (Hermes Triplex).                XIII[100 - Ibid., pp.215, 222. ,    Liber Hermetis Mercurii Triplicis de VI rerum principiis (II.),  : Archives dhistoire doctrinale et litteraire du Moyen Age, 1955 (22), pp.217302 (ed. Th. Silverstein).     . , .1, .3  .26.]. ,     ꠫     :   ,        ,     . ,    ,        , ..   .

            ,     (Picatrix).         ,            ,     , ,          .

   ,            ,       -[101 -     Studien der Bibliothek Warburg, vol. XII, 1933 (ed. H. Bitter).    ,  X.  . ,  Studies of the Warburg Institute, University of London, vol. 27, 1962;        -.    .  : . Bitter, Picatrix, ein arabisches Handbuch hellenistischer Magie, in Vortrage der Bibliothek Warburg, 1922; Thorndike, II, p.813ff; Festugiere, I, pp.389, 397 (    [Louis Massignon],    ); Garin, Cultura, p.159ff.], , XII.             ,      .      ,      ,         ,    .       , .. , .               ,         ,          ⠫. ,      ⠫     - ,       ໠     ,         :   ,               .

  [102 -      .        ,               .   ,   , Sloane, 1305.   XVII.,        (.: Thorndike, II, p.822),     ,      .] ,   ;  ,           ,       .        [103 - .Garin, Medioevo  Rinascimento, Firenze, 1954, p.175ff; Cultura, p.159ff.].        [104 - P.Kibre, The Library of Pico della Mirandola, New York, 1936, p.263; .: Garin, Cultura, p.159.].     [105 - .: Ludovico Lazzarelli, Testi scelti, ed. M. Brini, in Test. uman., p.75.],      .   ,   ,          [106 - G.F.Pico, Opera, Bale, 15721573, II, p.482; .: Thorndike, VI, p.468.].  ,     ,        , 1514           [107 -    ; .: Thorndike, II, p.814; V, pp.119, 122.].        ,      ,   ,   ,   [108 - , III, 23; . : Thorndike, II, 814.].          ,   1572 1575,  ,  III,  ,      ,     ,        ;    蠫les commantaires de Dom Jouan Picatrix de Tollede[109 - Agrippa dAubigne, Cuvres completes, ed. E. Reaume, F. de Caussade, Paris, 1873, 1, p.435.].

 ,    ,  ,      ,   XV XVI    .      XV[110 -   .: Thorndike, II, pp.822824.],  ,        ,      .

        .        ,       .    ,    ,  .                  .    ,     ,     .     ,    ,           .

    , ,   ,     ,   .

     [111 - Picatrix, Lib. I, cap. 7; Lib. IV, cap. I (Sloane 1305,ff. 21 verso ff;ff. 95 recto ff).]. ,   (prima materia),   .   ,     :

,  ,

,

,   ,     (elementata).

     ,   (ubi captus est).  ,     [112 - Picatrix, Lib. II, cap. 12 (Sloane 1305,ff. 52 recto ff).],        ,      ,   ; ,  , ,     (  )     ( )   .

 ,      ,        .

        , ..      ,   ,     ..    񻠖         ,      , , ,      .        ,        .

  ,   .       [113 -    :Lib. II, cap. 10 (Sloane 1305,ff. 43 recto ff).].



  :

      ,   ,     ,     .

 ,   ,         ,   .




  :

 ,   ,   ,    腻

       ,      ,     养




 :

 ,  ,      .




 :

 ,   ,    ,     ( ) .




 :

  ,   ,     ,        .




 :

 ,    ,  ,     ,            ( ).




 :

      ,    ,   ,         ,      ,     ,       .


    ,              .         .

         [114 -     Lib. II, cap. 11 (Sloane 1305,ff. 48 verso ff).]




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/frensis-yeyts/dzhordano-bruno-i-germeticheskaya-tradiciya/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .



notes








1


Festugiere, I, p.67ff.




2


Cicero, De natura deorum, III, 22 [. .., : .  . ., 1985. .185].




3


.., I, p.V ( ..); Festugiere, III, p.1.




4


  ,               (.: M.W.Bloomfield, The Seven Deadly Sins. Michigan, 1952, p.342    ).                .    (op. cit., p.46)  :       ,     , ,  , , ,   , , ,    . , ,       ,         ...      (Festugiere,I, p.81ff).




5


  , .: .., loc. cit.; Festugiere, I, p.85ff.




6


   IX.; .: .., II, p.259;   . , . 21, .2  . 481.




7


,      ,   XI.     ; .: .., I, p. XLVIIL ( ).




8


Festugiere, I, p.1ff.




9


Ibid., I, p.14ff.




10


Ibid., I, p.19ff.




11


Ibid., I, p.46ff.




12


.H., II, p.328.




13


Lactantius, Divinae Institutiones, I, vi;   .  :The Works of Lactantius. Edinburgh, 1871, I, p.15.




14


      .: .., I, p. xxxviii; p. 259, 276277.




15


Lactantius, De ira Dei;  , II, p.23.




16


Lactantius, Div. Inst., IV, vi;  , I, p.220.   , 8 (C.H., II, p.304).




17


.: .., II, pp.276277.




18


. , .36.




19


Lactantius, Div. Inst., IV, xi;  , I, p.226.




20


Lactantius, Div Inst., I, vi; IV, vi; VIII, xviii:  , I, p.1419; 220222; 468469.       ,    .              .  ,        ,     . .: M.J.Lagrange, Le judaisme avant Jesus-Christ, Paris, 1931, pp.505511; A. Puech, Histoire de la litterature grecque chretienne. Paris, 1928, II, pp.603615;  G. Bardy :Cuvres de Saint-Augustin, Desclee de Brouwer, vol. 36, 1960, pp.755759.




21


Lactantius, Div. Inst., II, xv.




22


Augustinus, De civitate Dei, VIII, XXIIIXXVI [     :   .     ,     . 10.     , 3. , 1906 (=, 1974)].   , 23, 24, 37; .: .., II, p.325ff.




23


C.H., II, p.259.




24


De civ. Dei, VIII, xiii  xxii.




25


   ,    XVI.




26


De civ. Dei, VIII, xxiii.       [John Healey].   . I, xxi.




27


, XIX, i.




28


. , .199, 202.




29


De civ. Dei, XVIII, xxxix;  . .




30


.: Testimonia [],  : Scott, vol. I.




31


Clem. Alex., Stromata, VI, iv, xxxv  xxxviii. Cp.: Festugiere, I. p. 75ff.




32


    ,    (I, pp.8790) ,      ,  ,      .




33


,    ,   .  (Laurentianus, LXXI 33(A)) (.: Kristeller, Studies, p.223);         ,    1938.         .          .




34


           ; Ficino, p.1537.




35


Mercurium paucis mensibus  () uiuente peregi. Platonem tunc etiam sum aggressus [        () .    ]; Ficino, loc. cit. .: Kristeller, Studies, p.223; A. Marcel, Marsile Ficin, Paris, 1958, p.255ff.




36


    ,      ( ) .       . : .., II, pp.267275.    (             (Liber Hermeus Mercurii Triplicis de VI rerum principiis)      XII.       - .: Didascalicon, transl. by J. Taylor, Columbia, 1961, p.19ff. .   , ,    ,    ,    , . , .63.




37


  ꠫ (Ficino, p.1836).




38


      ; . , .6364.




39


Ficino, loc. cit.




40


   (Theologia Platonica)    : (1) , (2)  , (3) , (4), (5) , (6)  (Ficino, p.386).        ,           ;   , , ,  (ibid., p.1537).               ,       ,      ,  , , ,   ,     . .             : F. Masai, Plethon et le platonisme de Mistra, Paris, 1956, pp.136, 138.       D.P.Walker, The Prisca Theologia in France, J.W.C.I., 1954 (XVII), pp.204259.




41


Vita di Ficino [ ],      . 1591. : Marcel, op. cit., p.716.




42


     (De Christ, rel., XXV)             (Ficino, p.29).




43


Scott, I, p.31.  XVI.       ; . ,  XXI.




44


Kristeller, Studies, p.223 ff; Suppl. Fic., I, pp.LVIILVIII, CXXIXCXXXI.




45


Scott, I, p.31ff.,  . , .200, 209210, 212




46


        (Masai, op. cit., pp.136, 137, 375 etc.),       ,       . ..         .         ,          .     :   ⠄ ,    ,      , ,    ,  ?  养 (.., I, p.VII).     : W. Kroll, De oraculis chaldaicis in Breslauer Philolog. Abhandl, VII (1894), pp.176.




47


     .: D.P.Walker, Orpheus the Theologian and the Renaissance Platonists, J.W.C.I., 1953 (XVI), pp.100120.




48


 ,         , : Reitzenstein, Poimandres (Leipzig, 1904).      .      ,         .   : A.D.Nock, Conversion, Oxford, 1933; ..Dodd, The Bible and the Greeks, London, 1935; R.Mc.L.Wilson, The Gnostic Problem, London, 1958.




49


,        𻠖   ,   ,          ,  .




50


           . ,       , ,    Hermetica,      ,    - ,      ,    (op. cit., p. xv, .).




51


Festugiere, I, p.84; II, pp. x  xi (              . XI).




52


    ,    ,  ,      .            .  ,               [       . ].




53


.., I, pp.719; Ficino, pp.18371839.




54


Ego autem Pimandri beneficium inscripsi penetralibus animi [A       腻] ( , Ficino, p.1839).




55


Ficino, loc. cit.




56


Theologia Platonica, VIII, I (Ficino, p.400).    , ,  : Eus., De praeparatione evangelicae, IX, 27, 6.    ; .: Festugiere, I, pp.70, 384.




57


 ,            ,      ,                   ,       (Revelation, III, p.87ff).     (op. cit., p.153).            ,     . Ӡ      ,  .




58


. , .4950.




59


.., pp.200209; Ficino, pp.18541856.




60


Festugiere, III, pp.90, 154, 156, etc. .      ,           : M.W.Bloomfield, The Seven Deadly Sins, Michigan, 1952, p.48ff.




61


Π .: Festugiere, III, p.153ff.




62


Ficino, p.1856.




63


Festugiere, IV, p.253.




64


, I, iv, xii.




65


C.H., I, pp.147157; Ficino, pp.18501852.




66


C.H., I, pp.174183; Ficino, pp.18521854.




67


C.H., II, pp.296355.




68


Ibid., p.297.




69


Ibid., pp.301302.




70


C.H., II, pp.304305.




71


. , . 20.




72


C.H., II, p.319.




73


  . , .6061.




74


.., II, pp.325326.




75


Ibid., pp.347349.




76


.., II, p.326ff.




77


 1505       蠫,    .                 ,   ꠫      ,  .  , ⠫ ,       ,        ,     (Ficino, pp.18361857),   (pp. 18581872)  ,   , ,      .     ..   Suppl. Fic., I, p. cxxx ff; . : Kristeller, Studies, p.223ff.




78


 ꠫ (     ),            , . : Ficino, pp.18661867, 1870. .: D.P.Walker, The Prisca Theologia in France, J.W.C.I., 1954 (XVII), p.238.




79


E multis denique Mercurii libris, duo sunt diuine praecipue, unus de Voluntate diuina, alter de Potestate, & sapientia Dei. Ille Asclepius, hic Pimander inscribitur [            ,    .   ,   ].   ꠫ (Ficino, p.1836).




80


Scott, I, p.32.




81


Lactantius, Div. Inst, IV, vi;  , I, p.221; C.H., II, pp.304305; . , .20.




82


C.H., I, p.8; Ficino, p.1837. Lactantius, Div. Inst, IV, viii, ix;  , I, pp.224, 226.




83


Cicero, De nat. deor., III, 22; . : Lactantius, Div. Inst, I, vi ( , I, p.15).       ;  ,  , ,   ,    .




84


.: R.H.Cust, The Pammenl masters of Siena, London, 1901, pp.23, 31.       ,      ,     ;              .




85


      . : .., vols.III IV.




86


    ,      ,          ,    (Scott, I, p. i).              Revelation,                . . : Thorndike, I, p.287ff.




87


    .: Festugiere, I, p.89ff.




88


  .: Festugiere, I, p.115ff; Bouche-Leclercq, Lastrologie grecque, Paris, 1899, p.215 ff; F. Boll, Sphaera, Leipzig, 1903, p.15 ff; O. Neugebauer, The Exact Sciences in Antiquity (Princeton, 1952), Harper Torchbook Reprint, 1962, p.81ff.     : W. Gundel, Dekane und Dekansternbilder, Studien der Bibliothek Warburg, XIX, 1936.




89


C.H., III, . 34, 36 ( , VI).      (ibid., p.L)   ,  ,   . . : Revelation, I, pp.118120; Scott, III, p.374 ( , , ,   ,       ).




90


.: Thorndike, I, p.291; Festugiere, I, pp.111112.




91


Thorndike, loc. cit.; Festugiere, ibid., p.143ff.




92


Festugiere, ibid., p.207ff.,   Livre court medical dHermes Trismegiste selon la science astrologique et linflux naturel des animaux, publie  ladresse de son disciple Asklepios [          ,     ].      ,       ,      .  蠫,        ,   .




93


.: Thorndike, I, p.291; Festugiere, I, pp.130131.




94


Festugiere, I, p.112ff.      [Gundel]    1936.




95


Festugiere, I, p.139ff.




96


Ibid., p.283ff.




97


Thorndike, II, 214 ff; Festugiere, I, p.105ff.




98


  Speculum astronomiae [ ]; .: Albertus Magnus, Opera, ed. Borgnet, X, p.641; . : Thorndike, II, p.220.  , ,      ,      (.: .., II, pp.268269).




99


Thorndike, II, p.219.




100


Ibid., pp.215, 222. ,    Liber Hermetis Mercurii Triplicis de VI rerum principiis (II.),  : Archives dhistoire doctrinale et litteraire du Moyen Age, 1955 (22), pp.217302 (ed. Th. Silverstein).     . , .1, .3  .26.




101


    Studien der Bibliothek Warburg, vol. XII, 1933 (ed. H. Bitter).    ,  X.  . ,  Studies of the Warburg Institute, University of London, vol. 27, 1962;        -.    .  : . Bitter, Picatrix, ein arabisches Handbuch hellenistischer Magie, in Vortrage der Bibliothek Warburg, 1922; Thorndike, II, p.813ff; Festugiere, I, pp.389, 397 (    [Louis Massignon],    ); Garin, Cultura, p.159ff.




102


     .        ,               .   ,   , Sloane, 1305.   XVII.,        (.: Thorndike, II, p.822),     ,      .




103


.Garin, Medioevo  Rinascimento, Firenze, 1954, p.175ff; Cultura, p.159ff.




104


P.Kibre, The Library of Pico della Mirandola, New York, 1936, p.263; .: Garin, Cultura, p.159.




105


.: Ludovico Lazzarelli, Testi scelti, ed. M. Brini, in Test. uman., p.75.




106


G.F.Pico, Opera, Bale, 15721573, II, p.482; .: Thorndike, VI, p.468.




107


   ; .: Thorndike, II, p.814; V, pp.119, 122.




108


, III, 23; . : Thorndike, II, 814.




109


Agrippa dAubigne, Cuvres completes, ed. E. Reaume, F. de Caussade, Paris, 1873, 1, p.435.




110


  .: Thorndike, II, pp.822824.




111


Picatrix, Lib. I, cap. 7; Lib. IV, cap. I (Sloane 1305,ff. 21 verso ff;ff. 95 recto ff).




112


Picatrix, Lib. II, cap. 12 (Sloane 1305,ff. 52 recto ff).




113


   :Lib. II, cap. 10 (Sloane 1305,ff. 43 recto ff).




114


    Lib. II, cap. 11 (Sloane 1305,ff. 48 verso ff).


