Traktat o Manekinach. Dokończenie
Schulz Bruno


Ciesz się klasyką! Miłego czytania!





Bruno Schulz

Traktat o Manekinach. Dokończenie



Któregoś z następnych wieczorów ojciec mój w te słowa ciągnął dalej swą prelekcję[1 - prelekcja – przemowa, wykład. [przypis edytorski]]:

– Nie o tych nieporozumieniach ucieleśnionych, nie o tych smutnych parodiach, moje panie, owocach prostackiej i wulgarnej powściągliwości – chciałem mówić, zapowiadając mą rzecz o manekinach. Miałem na myśli coś innego.

Tu ojciec zaczął budować przed naszymi oczyma obraz tej wymarzonej przez niego generatio aequivoca[2 - generatio aequivoca a. samorództwo – teoria mówiąca tym, że niektóre organizmy mogą powstawać same z siebie, bez udziału innych organizmów żywych (np. muchy powstające bezpośrednio z gnijącego mięsa), ostatecznie obalona przez Ludwika Pasteura. [przypis edytorski]], jakiegoś pokolenia istot na wpół tylko ograniczonych, jakiejś pseudowegetacji[3 - pseudowegetacja – tu: naśladownictwo roślin. [przypis edytorski]] i pseudofauny[4 - pseudofauna – naśladownictwo organizmów zwierzęcych. [przypis edytorski]], rezultatów fantastycznej fermentacji materii.

Były to twory podobne z pozoru do istot żywych, do kręgowców, skorupiaków, członkonogów[5 - członkonogi (daw.) – stawonogi (owady i pajęczaki). [przypis edytorski]], lecz pozór ten mylił. Były to w istocie istoty amorfne[6 - amorfny a. amorficzny – o nieokreślonym kształcie. [przypis edytorski]], bez wewnętrznej struktury, płody imitatywnej[7 - imitatywny – naśladowniczy. [przypis edytorski]] tendencji materii, która, obdarzona pamięcią, powtarza z przyzwyczajenia raz przyjęte kształty. Skala morfologii[8 - morfologia – kształt zewnętrzny. [przypis edytorski]], której podlega materia, jest w ogóle ograniczona i pewien zasób form powtarza się wciąż na różnych kondygnacjach bytu.

Istoty te – ruchliwe, wrażliwe na bodźce, a jednak dalekie od prawdziwego życia – można było otrzymać, zawieszając pewne skomplikowane koloidy[9 - koloid – tu: zawiesina drobnych cząsteczek ciała stałego w ciekłym ośrodku. [przypis edytorski]] w roztworach soli kuchennej. Koloidy te po kilku dniach formowały się, organizowały w pewne zagęszczenie substancji, przypominające niższe formy fauny.

U istot tak powstałych można było stwierdzić proces oddychania, przemianę materii, ale analiza chemiczna nie wykazywała w nich nawet śladu połączeń białkowych ani w ogóle związków węgla.

Wszelako prymitywne te formy były niczym w porównaniu z bogactwem kształtów i wspaniałością pseudofauny i flory, która pojawia się niekiedy w pewnych ściśle określonych środowiskach. Środowiskami tymi są stare mieszkania, przesycone emanacjami wielu żywotów i zdarzeń – zużyte atmosfery, bogate w specyficzne ingrediencje[10 - ingrediencja – składnik. [przypis edytorski]] marzeń ludzkich – rumowiska, obfitujące w humus[11 - humus – organiczna warstwa gleby. [przypis edytorski]] wspomnień, tęsknot, jałowej nudy. Na takiej glebie owa pseudowegetacja kiełkowała szybko i powierzchownie, pasożytowała obficie i efemerycznie, pędziła krótkotrwałe generacje, które rozkwitały raptownie i świetnie, ażeby wnet zgasnąć i zwiędnąć.

Tapety muszą być w takich mieszkaniach już bardzo zużyte i znudzone nieustanną wędrówką po wszystkich kadencjach rytmów; nic dziwnego, że schodzą na manowce dalekich, ryzykownych rojeń. Rdzeń mebli, ich substancja musi już być rozluźniona, zdegenerowana i podległa występnym pokusom: wtedy na tej chorej, zmęczonej i zdziczałej glebie wykwita, jak piękna wysypka, nalot fantastyczny, kolorowa, bujająca pleśń.




Конец ознакомительного фрагмента.


Текст предоставлен ООО «ЛитРес».

Прочитайте эту книгу целиком, купив полную легальную версию (https://www.litres.ru/pages/biblio_book/?art=23550586) на ЛитРес.

Безопасно оплатить книгу можно банковской картой Visa, MasterCard, Maestro, со счета мобильного телефона, с платежного терминала, в салоне МТС или Связной, через PayPal, WebMoney, Яндекс.Деньги, QIWI Кошелек, бонусными картами или другим удобным Вам способом.



notes



1


prelekcja – przemowa, wykład. [przypis edytorski]




2


generatio aequivoca a. samorództwo – teoria mówiąca tym, że niektóre organizmy mogą powstawać same z siebie, bez udziału innych organizmów żywych (np. muchy powstające bezpośrednio z gnijącego mięsa), ostatecznie obalona przez Ludwika Pasteura. [przypis edytorski]




3


pseudowegetacja – tu: naśladownictwo roślin. [przypis edytorski]




4


pseudofauna – naśladownictwo organizmów zwierzęcych. [przypis edytorski]




5


członkonogi (daw.) – stawonogi (owady i pajęczaki). [przypis edytorski]




6


amorfny a. amorficzny – o nieokreślonym kształcie. [przypis edytorski]




7


imitatywny – naśladowniczy. [przypis edytorski]




8


morfologia – kształt zewnętrzny. [przypis edytorski]




9


koloid – tu: zawiesina drobnych cząsteczek ciała stałego w ciekłym ośrodku. [przypis edytorski]




10


ingrediencja – składnik. [przypis edytorski]




11


humus – organiczna warstwa gleby. [przypis edytorski]


