.    
 


.        ,      ,     .            ,        ,    ,        ,  , , .               ,        .      ,         ,                    ?





 

.    


 

   ,   





 


    :    ,            .

     (     )        .     , ,          .  ,  ,       ,   .         :     ,       .  ,          .   ,            (      ),  ,     ,   (     ) .

  1966       :         ,       .       ,    ,      (        )     .        - ()  .         :         89,   1992       .     89      ()        .   ,     (),       .    ()  ,        ,      89   ,     ,    .   ,       ,    ,           ,    ,    , ,           .           ,      ; ,     ,     ,    ,       [1 - . Brown A.Seven Years That Changed the World: Perestroika in Perspective. P. x  xiv.].

          .    ,   ,  ,    READD-RADD (        )    ,    ,  ,     - (),      ,   ,              .    ,     , 26- (  )       ,      .

     .           ,        ,    ,       .  ,         ,    ,     ,          . , ,       ,       ,   Anatoly Chernyaev,             : Anatolii Cherniaev.

   ,      ,     .                  .    (  ,    )     ,    ,    ,    ,     .




 


,   ,      (19901991)

,    ,   

,      ,      1989 

,      

-,   ,                19661986 

,        (19691982);       (19821987);   (19821987)

,       ,  1988            ,        

,       (19831989); - (19891992)

,         1982    1984 ;      1967    1982 

,             (19671995);  ;     (19851991);     

,       (19761989)

,     ,     (19891991)

,      (18891966)

,     ;       (19841988);     19881991 

,      (19881990);    (19901991);       1991 

,    

,      1991 ;        (19881991);    (19831988)

, , III      . ., (19891992);       (19811985);    (19851988)

,      

,             19771981 

,    

,     ,  (19872015)

,      

,      . .     19891991 

,           

,        (19821985)

,   ,    ;        

,      1991 ;    19821991 ;      (19871991);    (19901991);     (19901991)

,    

,     

,         (19881989);       1990 

,         1964    1982 

,       (19881991)

,        (19831986);     (19861990)

,          (19861991);     (19761986)

,           

,      

, . .   (19891993)

,     / (19841994)

,     (19901995);   

,           (19891991);    1991 

,         

,      ;    (19891991);          1991 

 / ,       

,  ()        ,  

,    ,    

,       (19861988);     (19881990)

,       ;      (19881990)

,       (19901991);     (19881990);      (19861989);     (19831986)

,       (19831988);      (19881990);   (19831990)

,      

,    , ;   (19891992)

,   -  (19841989)

,     (19911993);      (19891990);    (19861989)

,     9-  ,    

, -      -  (19741992)

,         

,      

,      

,   -  (19821996)

,       

,       

,     

,       

,    

,    

,    

,       

,          1989 

,   -   1991 ;       (19891991);       (19861989);  

,          (19671985);   (19711986)

,       (19571985);      (19851988);   (19731988)

,        (19881989); -  (19871988)

,        (19901991)

,     (19751989);       (19691987)

,      ;       1970- 

,      

 ,       (19891992)

,       (19651988);    (19741986)

,       (19621986);      (19861988)

,      (19721988);   (19821988)

,      

,       (19861990)

,       

,              ,   1968    1969 

,       1978    1990-

,     (19911999);     (19901991);     (19861988);    (19851986);      (19851987)

,        (19641970)

,       (19541989)

,      19881991 

,        (19871989)

,      

,     

,     -

,       19891992 

,      (19761987)

,      

,    

,         1990 ;       1991 

,        (19861990); ,    -     19901991 

,     ;  

,         (19561988)

,        

,        

,           

,      (19791986)

,     (19771981)

,       (19861990)

,     (19621982)

,      (19731977);     (19691975)

,     (19932001)

,        (19861991)

,          (19861989)

,      

,     (19901998);   (19821990)

,         (19771986);        (19861988)

,      

,       (19641980);   (19481952, 19601980)

,       (19831990)

,      (19901991);   (19891990);           (19851988)

,     (19911994);     (19901991)

,             1989 

,      1991 ;    (19881991);   (19891991)

,        (19601964);    (19651978);   (19711978)

,        (19641986)

,   ,     

,       (19841990);       (19901991)

,            (19751986);   19861991 

,    ;      1996 

,       ;  

,        1917 ;    19171922     1922     1924 

,      

,     (19851990);    (19831990);      (19651983)

,    , ;   

,       (19901991);    (19871988);       1991 

,       

,   -    1989    1990 

,    ;  

,       ;  

,        (19851988);             (19901991);   (19891990)

,       1991 ;    (19861990);   (19881990)

,        

,    -;   

,        (19731982)

,     (19811995)

,      

,      

,         19501955 ;      (19681970); ,      

,   -  (19891990)

,    ;  

,    ,    ;   

,               (19851989);      (19781985)

,     

,     (19901992);       (19901991);     (19891990)

, ., .     (19871991);           19831986 

,       

,       (19871992)

,        (19891991);    1991    

,   -  (19881990)

II     (18941917)

,     ,     (19851989);   (19871989)

,     (19691974)

,        (19881994)

,   -      1991 ;    1991 

,   ,       19851991 ;          -

,         (19851989)

,           19871989 ;       19891993 

, ,           -        19831991 

,       1990 

,    9-    (  )  19831991 ;    1991 

,    

,        (19901992)

,        (19571986);    (19611986)

,     (19901992); -

,            

,     

,        (19891991);   (19901991)

,       (19901991);      (19841988);    1991 

,      20002008    2012    ; -       19992000        20082012 

,               (19891991)

,   -  (19881990)

,                  (19861987)

,          1991 

,       19811989 ,   

,     (19811989)

,         19881991 

,           19851987 

,      

,      (19831985);      (19701983);   (19761985)

,                    (19771986)

,   -   ,        28  1987 

,   -  (19911993)

,    

,       (19851991);      (19821985);   (19851990)

,        (19711976)

,    ,  

,    -,     ;     ;     1986 ;      1989 

,         1990    1991 

,         . .  19891993 

,    -;   ;   ;  - (19911996)

,      (19841987)

,        (19851989)

,     (19831988)

,  ( )          1922 ; ,   ,  1953 

,    -;   ;    

,        

,      1991 

,        1991 

,      (19471982)

,            19851990 

,    ;     

,           19821990 

,      1991 

,     

,     

,     

,     

,       (19801985);   (19791985)

,      

,    -  (19681979, 19801984)

,   -  (19791990)

,    ;   

,      (19761984);   (19761984)

,        (19881991);    (19901991);     (19701978)

,      19871989 ;     (19891991);    (19891990);   (19901991)

,       (19911993);       (19901991)

,        (19821989)

ո,       (19891995)

,         ()  (19711989)

,       (19531964);     (19541964)

,      (19871990);   

,         (19651989);   (19671989)

,      (19821990);    (19881989);   (19851989)

,       . . (19891992)

,         1984    1985 

,       1986 ;     ;     ,     19611986 ;    (19861991)

,       

,             

,      

,           1991 

,          1989 ;    (19901991)

,    

,                 19881991 

,       (19851990);      (19721985)

,         (19901991);    1991 

,   -  (19861989)

,    ;   

,   -  (19711988)

,      (19821989)

,       (19911994)

,        (19721989);   (19711989)

,            

,      ;             1990 

,      (19871991);    1991 

,         (19871989)

,     (19871990);    (19861990);     (19731983)

,        (19861991)

,   -    1990    1991 ;     19861990 ;    1991 

,      (19891990);     (19811989); -  (19811985)






  


  ,   ,       ,     .         2005 ,     ,   . ,    .  ,   .   .

    .    .   ,    . ,   ,         XX .       ,            .        .  ,      -     ,           .       :          ,   .

        1985        .   1989       .  1990   ,     ,     .    1991   ,        .

,     .  1985         ,            ,        ,    .        ;           ,     ,    ,      .         ,     ,      .         , ,             ,       ,   .        ,      ,     ,    ,     .  , , ,  ,                .    ,      .

    ,      .  ,         . ,       ,  ,          .             ,     ,            .  ,   -, :     ,    1980-    -             -       ,    ,   ,       [] ,   [2 - BrownA. The Gorbachev Factor. P. 309.].

              :   ,       , ,      ,                .     ,    ,    .    ,     .  ,   ,       ,  ( )         [3 - .     // .   . . 333.].

    ?   ,     ,  ,     ?   ,        -   ,     [4 -      : BrownA. The Myth of the Strong Leader: Political Leadership in the Modern Age. P. 173.].     ,  ,     [5 - . : Brown A.Gorbachev Factor. P. 88.].         ,  [6 - Ibid. P. 316.].    ,       ?

     ,    ,     ,   ,       ?[7 - .  . .     . . 409.] ,  ,                 ?[8 - .. . . 443.]  ,         ,      :             ?[9 - PostJ.M. Psyching Out Gorbachev: The Man Remains a Mystery // Washington Post. 1989. December 17.]

      ,      1985 ?        ,     , ,    ,     ?           ,    ,          ,   ?   -        ?     ,       ,     ,        ,        ,     ?          (  ) ?    ,          ,    ,     :    ,     ,      ,     ,     ,             ?          ,    :    ,          ,  ,   [10 - Twenty Questions to Mikhail Gorbachev on the Eve of His Seventieth Birthday // A Millennium Salute to Mikhail Gorbachev on His 70th Birthday. P. 10.].

    ?         ?  ,       ,  .      ,       .               .

       ,      ,       ?          ,      , -  .          ,         ?[11 - .       // . 1992. .]      , ,         ,            ?

   ,             1991           ?   ,    ,  ,     ,   ,    ,   .

    ,   ?  ,         ?         ,        ,     , ,    1991 ,    .    ,  ,     [12 - .    ,     //  . 1990. 29  (. : : , , , , , . . 293).].

  ,     ,     -?      :  ,     .    :               [13 - Twenty Questions to Mikhail Gorbachev. P. 10.].

 ,    ,         ,        .      ,     ,       ,   .  ,         ,     ,      ,   ?[14 -      .]  ,    ,     ,      ,      XX ,  ?     ,          ?

        .      ,    (     ).             ,        ,          .       ,    67   ,  : ,  .    ?[15 -  :     //  . 2001. 2.]

      ,       ,         ,        .         .     ,   , ,          ?     ,   ,      ?       ,          .      ,            ,  [16 - .: .    ? // . 1991. 19 ;                 (.: , 2002. . 176193); ,      90%   ,       20  1991       (. 1002).].       ,          ,         ?[17 - Post J.M.Assessing Leaders at a Distance: The Personality Profile // The Psychological Assessment of Political Leaders. P. 83.]       , , ,     . ,   ,         ,  : .        ? [18 - ..    //  . 2003. 25  ( :    /  .     . . 6465).].  ,        ?          ,   ?

           ,       ,      .   ,        ,      ,         .   ,     , , ,   ,       ,      [19 - .. . . 462.].

  ,    , ,    ,   ,         ?      ? , ,    ,      ,          ,    ?




 1

, , 

19311949


   2  1931    ,   140       ,   .    , ,           .           ,    .      (,    ,  ), ,     ,    .

    ,               [20 - RemnickD. Lenins Tomb: The Last Days of the Soviet Empire. P. 52.].     ,    1931         ,     .     19321933       .    1930-   :     1934 ,      1937-. , 22  1941 ,    ,   1942-         . 1944  1946   .   ,       ,     ,           ,     ,     .

    . ,    , ,     :        ,            .        .               :       ! ,  ,      . ,            .        ,      ,     .      ,     (,      )  ?     ,     .         ,  ,     ,    .      ,     ,     :  ,     ,    .   ,        ,        ,   -   .

 ,                  ,         ,     [21 - McAdams D. P. et al. When Bad Things Turn Good and Good Things Turn Bad: Sequences of Redemption and Contamination in Life Narratives and Their Relations to Psychosocial Adaptation in Midlife Adults and Students // Personality and Social Psychology Bulletin. Vol. 27. 4 (April 2001). P. 474485.].                  .  ,  , , -,  :   ,   .   ,  ,        ,       . ,               [22 - ..   . . 1. . 57.].    ,    ,  ,              .      .    ,  ,   .     ,  ,      ,       .       ,     .  , ,      :       ,       .      :      ,    , , ,        , ,   , [23 - McAdams D. P. et al. The Person: An Introduction to Personality Psychology. P. 354358.  ,    (         ),             ,               .       .].

   ,           .     ,         .           .         .  1950 ,         ,    ,      .       :     ! []  .           [24 - .. -91:  . . 138.].



   ,   ,       ,          .     1777    ,      1785 .      ,           II   -    ,   .   ,      ,      ,          .    XIX             ,        . ,     ,   ,  -  :                ,              XVI . , ,              ,    [25 - ..   . . 1. . 33.].        1918   ,   -.

  ,    -  ,        ,    1861 . ,   ,        -,     .            :    !       ,          ,     .  1930-           .    ,    ,  ,        .      ,     ,  .        ,      .       .              (         ).

 ,   ,        ,       ,   .   ,    ,          ,    .   ,    ,    180   ,      [26 -     ,  19  2007   .] (-    ).      ,  ,        ,     .        ,        ,   ,    .     1909    , .

  ,  ,        ,     .     ,   ,       [27 -  .].        [28 - ..   . . 1. . 41.]. ,  . , ,     ,  [29 -           : -  (. 17)     :    (. 11).].   ,    ,    .      ,  ,  ,   , ,  ,  腔[30 -    ,  19  2007   .].      .    .  ,   [31 - ..   . . 47.].

      ,       ,        ,      .  ,  ,          . -     ,      . ,    ,      .     ,        .    , ,  ,   . [ ] ,    ;        ,  ,  .  , .      ,   ,  [32 -    ,  19  2007   .].

       .    ,     ,         : ,   [33 - ..    . . 17.].          ,        .   -,             ,     .         ,    ,    .      :      , ,    . ,    ,      ,      :  ,    [34 -    ,  19  2007   . .          Esquire (2012. 81. )         (. 583).]        (       ).

 1934   ,   ,    [],     .        ,  ,    ,          .     ,      (        )  .       ,     .                 .    ,    ,      ,  [35 -    ,  19  2007   .].        .

  ,  ,       .     .    ,  ,  ,             .  ,     ,     .    ,   ,       ,  1920-      ,     ,     (      ),         .  1928      .  ,  1929 ,       .     ,   ,    :      ,      [36 -  .].              ,             1987 :   ,   ,   ,    .     -  .     ,  ,    [37 - ..  . . 8. . 323.].

     ,         ,         -   .  ,  ,   .     ,      .       ,   .  .   .   ,  , -, ,  ,     :   ,   !       :  !   :   ,  .   .       ,     .     ! [38 - ..    . . 21.]

,       ,      ,    .         :       - ,    - (     )      .           ,                 .

           ,    ,   ,   .   ,         ,        [39 -  . . 22.].  1937      .  -    ,  .   ,   .    [40 -    ,  19  2007   ; .   //  . 2001. 22 .].         :   ,    ,   (  ,    )  ,      .

 ,    ,     ,       ,  ,       .  ,          .      ,    .      .           ,     .      ,     [41 - ..   . . 1. . 38.]     ,    ,    ,  [42 -    ,  19  2007   .].

    ,      ,   ,             ,   . (      .)        ,   ,  ? ,      ,    ,     ,       [43 - ..   . . 36.].   ,         ,     ,     .      ?



       ,             -.   ,  ,    ,      , , , ,    .       ,        :  ꒔[44 - ..   . . 1. . 57.].

      .      ,     .      .    .   ,     .    [45 - ..  . . 23.].      ,      ,  ,   [46 -   .. ,    5  2005 .].      :       . .        ,  .     -  , .   ,  [47 - ..  . . 28.].

,  ,   ,  -    ,    .         ,    ,   .          ,    ,        . ,     ,          .          ,     .    23 ,        ,     .         .     ,           ,  [48 - ..   . . 33.].    ,     ,      ,   : ,   :  , , ,  []   []  [49 -    ,  19  2007   .].

 ,  ,   1911 .   1928-,   ,       .    ,  ,  ,  [50 -  .].  ,  ,         ,   ,   , ,  [51 - ..  . . 19.].        .     :   -    , ,  ,    ,  ,   [].   [52 -    ,  2  2007   .].

     ,           .          ,    .    :   .  ,  ,         ,  ,    ,   ,    .   ,    ,    [53 -    ,  19  2007   .].    ,      , ,  , :  ,   ,  ,  . ,      ,       ,     ( ) ,  ,   1947 ,    .   ,  ,    ,    [54 -    ,  2  2007   .].

  ,          .       ,     ,   .      2007 ,       :        ,     ,       .   ?  -,  ?   ,   ,    ,      ,    -   .   , [55 -  .]. (   ,  ,       .) ,  ,        ,     ,   ,    .    ,    .  ,  ,     .        ,        .   ,  .      [56 - .  :  // : . . 297.].

  ,      ,          .    ,  ,    ,     ,   .        -       .     . ,  , , ,  [57 -    ,    2  2007 ; ..   . . 3031.].     ,      ,   ,       [58 - .  : . . 297.].

     ,   .            ,  .    ,  .  ,  .  [59 -    ,  19  2007   .].

-               .                     .

   ,    .    ,      ,    .   ,   ,   ,     ,    [60 - ..   . . 1. . 42.].  ,  1934-,   .        ,        .         ,        ,     .     ,             - .    ,         ,        ,   .  ,     ,     -,          ,          [61 - ..    . . 22.].



 1937       ,       .          .         . ,        ,  :    ! ,   ,  ?[62 -  . . 24.]         ,      .         ,     ,      ,   [63 - . Fitzpatrick S. Stalins Peasants: Resistance and Survival in the Russian Village after Collectivization. P. 296312.].        ,     .           . ,  ,              ,   , ,  -  .                  [64 - ..   . . 1. . 42.].

     .    , ,  ,         (      )       .    1938   ,     .   ,  ,            ,      ,    .  ,     ,  ,  ,   .       ,  :          .     ,   [65 -  . . 40.].

      [66 -         3  1990 , .: ..  . . 18. . 67.].        ,        .  ,       (  ),      .  ,   ,       ,          ,   ,  1956 ,            ,     [67 -   ,   -   ,  18  2015   .].          , , ,   ,     ,    :   ,    Ĕ,  .          ,    ,         .     .          ,    ,   ,              ,         .         1991 ,    .  1960-  1970- ,  ,         ,  ,    .  -,          ?     -  ,  [68 - ..   . . 34; ..   . . 1. . 39.].



 1941      .     , , , , ,   .  -         .        .     .  , , ,     .     , , -,    ,  .     ,  ,     .       ,  ,  .   ,          [69 -  . . 45; . : GorbachevM. Memoirs. P. 28.].

22  1941       .          - (   ) ,  ,   .    ,  -   ,  . ,    ,  , ,           .   ,    10 [70 - ..   . . 1. . 42.].

   ,     .        .          ,    .  ,  ,    .              (  ).  ,      :      , ,    ,   .          .        (   ),      : 3  1941 [71 -  . C. 43; GorbachevM. Memoirs. P. 28; ..   . . 37; .    //  . 2011. 2 (.  :   . . 54).].

     ,        ,    .       ,    .  8     ,      .   ,      ,      .             .              .  ,       ,           ,  . ,            ,       [72 - ..   . . 3940.].

      .   , ,   ,     [73 - ..   . . 1. . 44.].     ,  .   ,   ,    ,         .               .    ,   ,              ,       .     ,    : ,     ,          ,     - , ,    .  ,  [74 -  .].     ,       ?       ,        ,     - [75 -    ,  19  2007   .]. ,   .     :    ,  - ,        [76 -     (  ) ,  7  2007   .].

      ,       ,       .      ,     :   ,  ,    ,   ,      - ,      .         ,           -,   .       .        [77 - ..   . . 1. . 44; ..   . . 38.].

   ,    ,  .  1941   ,           , ,   ,  ,     1932 ,     .   ,     ,   .         --,      .  1942     .       ,      ,    ,    ,  ,  .   , ,      ,      .            ,     . 27      ,   .      ,  .       .  ,  ,    ,       .         ,    .   ,               . !     ,     : !    [78 -  . . 45.].

  , ,         .     ,   : , , , . ,     ,   ,      .   ,  .   [79 -    ,    19  2007 .].       ,         ,     ,    ,   [80 -  .].        .    ,     . (       .)    ,     .    ,  .           ,    ,  ,    . -    , : ,      .               ,     26  1943 .           ,     .        ,             :     .   21     [81 - ..   . . 4445.].

  ,    ,      .   ,      ,     : ,   -         .   ,  []  ,     ,        ,              .  (   ,      )        ,     . ,      ,   ,    ,     ,        .

   ,       ,   ,  .   ,         .      :       ,  .          ,       .     ,     ,         .      .      ,                 .           ,      ,    .    ,       . ,         ,     ,  .      .  ,  ,   .         .     ! [82 - ..   . . 1. . 4647;    ,  19  2007   .]

       ,   ,     ,   ,      .      ,        .   ,  ,      ,  ,  ,  ,   ,  .       ,       ,  ,    ,         (   ,  ),          ,    ,    ,  ,    ,    ,      .   ,      ,    .  ,  ,    ,    ,     ,               ,      , ,    .    ,     .  [83 - ..   . . 1. . 4748; GorbachevM. Memoirs. P. 3132;    ,  19  2007   .].

    ,      ,    .          1944 ,     :       ,    ,     : !   ,   ,    , [84 -  .].       .     ,     ,         ,    .        ?       ,      . ,     ,     ,   .            .       .     :   ,   ,  - .  ,    ,  , .  ,  ,   ,   [85 -    ,  2  2007   .].

 ,   ,    ,   [86 -    ,  19  2007   .].    ,  ,         ,  :   .        .    ,  , .   ,   ,   .       [87 - ..   . . 59.].      .

 1978 ,    ,    ,        ,     .   ,      (- ,     ,       ),       ,   ,   ,    .      :        .   ,     ,    ,        - .           .         ,        , ,   ,     [88 -     ,  31  2008   .].

      ,     ,       .



 1944         .      ,        ,        .      ,  .      , ,   .      27 .  ,   ,       ?          , ,   .   ,   ,         . , ,         [89 - ..   . . 1. . 49; ..   . . 49.].    ,         .

       1944 ,       :     .     ,  .      (     )     . ,   1945 , -     : ,   .  - -,  ,  ,           ,     ,  ,   ,   . , . , , ,   ,  , ,   ,     ,     .      .   ,    ?  ,  ,   ,       .    , ,  ,  .        ,     : , , .    [90 -    ,  19  2007   .].

         ,      ,    .  ,   ,         ,        ,     ,     ,           .  ,        . ,          ,          :   :     .    . , , ,  .      (      ),      . ,   ,    ,      ,      .         . - ,   1943 ,             ,       .   :    ,     ,       ,     , ,      ,       [91 - GorbachevM. Memoirs. P. 3334; ..   . . 1. . 50; ..   . . 5052;      Bild, 910  2009  ( :   . . 77).].

 ,           (      )        ? , , -        ,     ,  ,        .



  ,    .                1944 .       .        .    ,  ,  -      .          ,  ,  :  ,  [92 - .   . . 53.].      :  , , ,  ,     [93 - ..   . . 1. . 151.].    ,      .

  , ,  ,  .

  .      .

   ,  .

 ,      -  . , .       .  !  [94 - ..    . . 26.].

    ,      ,     ,    .    . , , ,      .     ,  ,   ,    ,    ,      .          ,    -   - .     :    .   :    .    ,  ,      ,      . ,   -    ,   ,       .     ,        [95 - ..   . . 1. . 51; .   . . 53.].

       .                .    ,   ,      .            ,  .        .    ,   ,      ,     [96 - GorbachevM., Mlynr Z. Conversations with Gorbachev: On Perestroika, the Prague Spring, and the Crossroads of Socialism / Trans. by George Shriver. P. 15.].   ,      ,       - .    ,         .       [97 - ..   . . 1. . 51.].   ,        .    .           ,     .     ,  ,   , -   1385 .            [98 - ..    . . 27.].

 1946 ,     -  ,    . ,        (   ,      ),            :        , ,    ,          (  ),     ,            [99 -  . . 28.].    ,     .     - .    ,   ,   .      ,          .    ,    ,  -   ,     .  , -      ,    ,      ?     ,     65  ,    [100 - .. . . 310;  :   .       . . 12;        25  2009 .].        .

  ,     .         ,         (18181883),    .             .   ,              .         :                 XIX . ,   ,    -,   1841    .       ,   .    ,    .        .   1990- ,    ,        ,     1950     ,   .         ?      [101 - ..   . . 1. . 52.].

     , ,     .     XIX ,  ,           190   .    : []    ,     .         ,   ,    .  ,   ,           .    ![102 -  .]       ,  ,    ,         .

    .            .          ,              ,        .   1948            ,       ,         .        ,      ,   ,     ,   ,    .        (, ,   ),    .                  [103 - Brown A.Gorbachev Factor. P. 2627; ..  . . 35.].   ,       .     .     ,     ,    ? ,    ,     ,  .                 .   ,             ,   : -    ,  󅒔[104 -  . . 35; .   . . 53.]

   ,      ,    , ,   ,    :     Д.           ,     ,   .  2005               ,     . ( , -,     .)      :      ,            .   .      .    .  ,    .    :     .   - ,   .  ,   ,    .   [105 -      ( ) ,  6  2005    ().].

         ,    .  ,         ,  ,       .    , , .      ,  -       ,     .    ,        .         .    ,  ,     [106 - ..    . . 32.].

   .    ,   .   ,  . , , ,   .     :       ,     [107 -  . . 12.].        .     ,    : , ! ---! ---!     ,    .      32  60  70      ,     .        .

    ,       ,   .     ,  .       (    ,  ),    .       ,     (     ,  -  , -   ).          ,  ,  -      .    .     (  )      .     ,  ,   [108 - ..   . . 1. . 5253.].            ,       .            .

    (     ,   )      ,     .      ,         ,           ,        .  ,      ,    ,     :  ?      ,   ,    .           .    .   :  ,  ,               -                 [109 -  . . 53.].

       . ,  ,       .     ,   . -     ,      [110 - RemnickD. Lenins Tomb. P. 156.].



 1946    ,   ,       .          ,   .    ,         .         .     ,  .         ,   ,   ,  .      ,    [111 - ..   . . 1. . 53.].

 , ,              .     ,        ,         .    , ,             .       ,   .  ,   1520          .      [112 -  . . 55.]

       ,  ,   ,  ,         .          .   ,     ,    120  ,  ,  ,  .    , ,       ,      .    .    ,    .      ?

  , ,  .              ?   ,      ,          ,   ,      [113 -  .].                  .                 .   ,       ,   .        [114 - ..  . . 43.].     ,   .      :    -   .             .    ,          ,  ,       [115 - ..   . . 1. . 53, 55.].

        .  1946 ,     ,     ,    ,          .  !  .     .        .    .   ,   .       :     ,    ,   ,   .   .    !    ,     ![116 -  . . 55.]

1946   ,     .        39,6   ( : 1940-   95,7  ).       ,      ,   ,   -   .  1947    ,    65,9  ,     .  1948     ,    ,   .   ,  -     ,   ,    .       :    -6              ,   .    , -80,        .  ,      ,         ,       .      ,      .

     !   20  1948       [117 - RemnickD. Lenins Tomb. P. 152.].  25  1948            870 .       -  ,     1239  [118 - ..    . . 3031.].       : ,   8   ,   .      8  888 .   ,       ,   ,       .   , ,      . ,   , 17-               (      ),     .

    ,    ,    ,   .           , , , [119 - ..   . . 1. . 56.].       ,     :   ,          ,    .      , - ,   ,         ,    腔  ,    1991 ,         ,   .       ,     [120 - ..  . . 4344.].

     ,     .   ,    , , .        .  ,          .       :   ,    .

     ,   ,       - .     ,      ,   ,     ,           ,    . , ,       ,     .   .   :     .    .             .  :     ,       [121 - RemnickD. Lenins Tomb. P. 157; .              (1991. 21).].   .      .   :  ,    ?         ,          ,       .      :        ,     !  :    .    [122 - ..  . . 3839; RemnickD. Lenins Tomb. P. 157.].

      .   ,   :    .         .       .  ,         ,       :     ,    ,     腔     ,   .   ,     .     ,      .     , ,      .    ?    . :      ,      ,  ,   ,   .        ! ,   ,      [123 - ..  . . 3940.].

      .  ,     ,  ,       .    ,  ,  .     ,    .    ,            ,       . ,           :  ,     ,    ,      ,    ,    (    ,    )    :  ?  ,  ,    ,  . -  .   ,  ,       [124 - RemnickD. Lenins Tomb. P. 156, 158; ..    . . 34.].

     ,         .    ,   ,     .        ,   !          ,    兔      ,     .           .    , ,  : -        ,   .  -           ,  -,  ,      .             -         뒅       .

       ,  , ,      .        ,     .       : Dum spiro, spero.  ,    ,  :  , .  , ,   ,      .       ,    ,   : ,   ! [125 - ..  . . 44.]




 2

  

19501955


    .     .    ,    .    ,     .       ,         .        .        ,   ,   .    :         [126 - GorbachevM. Memoirs. P. 41; ..   . . 1. . 59.].

       [127 - . Zubok V. Zhivagos Children: The Last Russian Intelligentsia.].       .    , , ,     :    ,         .       ,      ,  ,  .      :    . -       ? .  -  ,   ,     , ? ,  , .    ,  [128 - ..   . . 1. . 59;    ,  19   2  2007   .].         ,       arrogant (, ),    ambitious.  1950    ,       :  ,            Ӕ[129 -  .].

     ,     ,    ,           ,  ,  ,   ,  -        .          ,  -,  ,  - .    ,   ,   ,    . ,    ,   . ,        :   ,   ,       .      ,              .          ,   -  .          .

                 .      ,            .             ,    . ,  ,       ,      ,   .     ,     ,       -  ,    -   ,     .   : , ,  .  - - - .      .      ,       ,     [ ][130 -  .].

           ,       . ,         [131 -    ,  4  2011   .].    ,     ,      ,       .    :      ,       ,      .

 ,          .   ,    ,   .        (  , ),              ,     .    ,      ,       :      .          (   ,        ),        - .      :   ,  ,   ,    . ,  ,    .     .       [132 -    ,  19   2  2007   .].         .       .   .        :     ![133 - ..   . . 67.]

   ,   .   1950     ,      ,       ,  , ,     .        ,    5  1950 , :         ,     .        ,      ,   .     .    :     ,     , ,  ,  .   ,  ,   ,       1950          :    ,           .   ,     , ,      ,       .  ,   ,         ,  , ,             ,   [134 -           () ..       ().  34.  3. . . 647.].

        .        ,         . ,    ,         ( 50   ).           ,      .        ,    ,      :  ,      . ,   ,  ,  ,  ,   [135 -    ,  19  2007   .].    ,           .           .          ,        .   - ,   ,    ?!  ,  ,           (    )[136 - ..   . . 67.].

         ,      : , , , , .       .          .

       :        .    :    .         .        ,   (       ),  ,      , []  ,    .     , , .              :  , ,     ,  , ,     ,      -,   ,              [137 -  . . 69; ..   . . 1. . 60.].

           .       (    ),  ( ,    )   (         ),           [138 - . Marx and Engels: Basic Writing on Politics and Philosophy / Ed. by Lewis Freuer. P. 11, 18.].     -   .   ,   ,         .    ,   ,  .      [139 -     ,  29  2006   .]. ,     ,  ,  ,  -     ,   [140 -     ,  1  2006   .].   ,  [141 -     ,  29  2006   .].     :         /?/.     .         ,   [142 -     ,  11  2008   .].      ,      .

      .   ,  , :     ,     ,    [143 - .     //   . . 86.].            ,       ,     .        1955     ,           .  - ,      1950 ,   ,      ,      . ,        ,      .        :          .  -         ,    .    ,       ,    .   :     -   [144 - ..   . . 1. . 7576; GorbachevM. Memoirs. P. 55.].

       ,      ,       .               . ,      1953         .    ,    1917       ,          . ,            ,       .           ,     ,       .

     ,    .    -  ,  ,  1968 ,      .      ,  .



5 1953   .        .    1949       .  1952-    ,   .   1953    ,    .   ,   (     )       .    ,    :    ,      ,          .    ,    ,  ,   ,   ,      :     ,   ,   [145 - ZubkovaE. Russia after the War: Hopes, Illusions and Disappointments, 19451957. P. 138.].

,        .    ,  . , ,    ,    .   ,      [146 - ..   . . 1. . 62.].              .                    .

             . ,     ,    ,   ,         ,   .      ,      .  ,      ,  ,       .        ,   ,       1948  1953 .      ,   .      .  ,   ,        :             ,       .   ,   1949    ,        .  ,    (    )    , : ,           ,  .  ,    , ,  ,   ,      ,  , -     [147 - ZubokV. Zhivagos Children. P. 30, 3334.].

 ,     ,      :     ,  -               [148 -    ,  19  2007   .].        ,       ,            .      ,        ,       :    ,             .  ,           [149 - .  1991      //  . 1995. 12 .].

 1952 ,     21 ,     .  ,     (     )    ,  ,    ,    (      )[150 - SheehyG. The Man Who Changed the World: The Lives of MikhailS. Gorbachev.].      . ,        .         1953    :   . .   XIX   [  1952 ]      - ,      :           .      [151 -       ,  1953.   -   ().  487.  1 (3).  488 (191).  29.].   ,        ,     -  .     , ,   ,    .

             ,   .       ,       (      ),   :    , ,  [152 -    ,  2  2007   .].     .   , ,            ,        ,   .   ,    ,        ,   ,     .   ,           :     [153 -     ,    2007   .]. ,       .

    ,   ,   .        .      :    ,         .       ,   ,   ,  , ,        ,          ,     .  ,    ,      .        ,    ,       .      ,      [154 -              3  2007 .].   ,  ,      ,       .      .    ,  ,           :   ,   -  .            ,   ,     ,       :   !     .     ,  ,        . ,     ,   ,    ,     -?          ,        ,  ,   [155 - ..   . . 1. . 6263; GorbachevM. Memoirs. P. 4445;    ,  2  2007   .].       ,  ,     ,    .



      ,      : ,     ,      .  -   .    ,      .        -   . , , ,  ,      ,            .           ,       ,  -    ,   .               [156 - ..   . . 1. . 61; ..   . . 84.].

 ,   , .      ,   ,     [157 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 66.]. ,        ,  ,   - .    ,  .    ,    .   ,   ,         .       .  ,  ,          ,          , ,         [158 -    ,  1  2006   .].       ,   ,      ,    .

       .   ,               .   ,   ,  , -,    :  ,    ,     .            ,      .    : ,    , .       !         !  ,       .       : ,    , ,       ,   - . :    ,   ,  ,    - .        .   ,        :     ,      .

 ,     ,  . ,    ,  , , .       ,  .       ,     ,      .           :  ,  ,   .        .   .  [159 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 6870.].      :   ,   ,           .  ⒔[160 - ..   . . 1. . 68.].

    ,     ,   .   ,     ,     ,  ,     .        ,  ,   , 32,    [161 - ZubokV. Zhivagos Children. P. 35.].      ,    XVIII ,   I,   ,    .          :    , , , , ,   .        ,         (         ),  ,       ,       .   ,     ,       .      ,      ,       .  ,      , ,         [162 - ..  . . 5152;    ,  2  2007   .].   ,        ,  :   .  ,          ,         ,        -    [163 - Mlynr Z. Nightfrost in Prague: The End of Humane Socialism. P. 20.].           [164 -       :    (c. 24).].

 ,     ,   :  ,   [165 -    ,  29  2006   .].   ,   ,       .        :      ,            [166 - ZubokV. Zhivagos Children. P. 35.].  ,   ,     :              ,     .     ,             .    .      ,        ,    .          [  ,        ,      ],       .     ,        [167 - ..   . . 1. . 60; GorbachevM. Memoirs. P. 42; .    . . 86.].

     ,    ,       .     ( ,    ),    (   ),  (       ,        -   ).         :           ,       ,   ,    ,      .   1953               ,    .           ,   .    ,            ,    .

      ,  ,  ,           ?          ,   .   ,         ,     [168 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 66.].  ,    , :          ,       . []  ,     ,     ,      .     ,        [169 - ..     // . 2006. 1.].        .     ,      .     , ,   [170 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 70.].   ,   , ,  , -       [171 - .    . . 86.].

 ,        .    ,       .         ,     ,             .           ,     .     ,    .  1952 ,        ,     Д,             .       :  ,   ,       ,  ,   .       ,   ,  , ,    -,     . -      .      ,     .          ,     .       - [172 - ..   . . 1. . 62, 64; SheehyG. Man Who Changed the World. P. 71.].

   .    ,     1930-    ,         ,          .        ,    ,    . ,       ,    .         :  ,  .    [173 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 70.]. ,  1952 ,                      ,  .      .    ,             . ,    ,         . ,          , : ,               ? ?  ,  ,  ,    ,  ,   :    ![174 - Ibid. P. 75.]

    -,   ,     ,  .  ,     , ,      ,  [175 -    ,  2  2007   .].

        .         ,  . -  , -       [    1918 ]    , ,      .     []  [    1917 ] ,   ,        .           10 .   ,   [176 - .. . . 22.].

      ,  ,   ,  .    ,    ,     .        ,      ,  ,  .     ,     .   ,  ,    ,     .  ,       ,   :   [  ] ,     ,    .  ,      ,   [177 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 7677.].  ,  .                 :         ,  ,  .      ,      . -  , [178 - .. . . 22.].



         .    ,  .    [179 -    ,  29  2006   .].         ,  ,    ,    ,      .     -:       [180 - Mlynr Z. Il mio compagno di studi Mikhail Gorbachev // LUnit?. 1985, trans. in: DevlinK. Some Views of the Gorbachev Era // RAD Background Report. Radio Free Europe Research, 1985.].       1946  ,    ,     .      ,        ,      .     ,         .    -      ,   .        ,    ,            1952 .    ,              -,        ,      ,       .  ,    ,    :     ,     [181 - Mlynr Z. Nightfrost in Prague. P. 1, 5, 89.].

 :   ,   ,        .           ,    ,      .       ,         ,    ,         ,      ,      ,    ,     ,            ,     ,       ,             ,    ,           ,  ,   ,             ,  ,          .

                      .   ,   ,       . -       ,   - ,      ,    .             :     ,   ,    ,    .           -.              ,     ,           [182 -     .    . . (1948). (    . .)].       ,      ,        ,    .  ,   ,       ,  ,         ,       .

    ,    ,           .         , , ,     ,         .  ,  ,  ,         ,        .               ,      ,     .        ,  ,        ,     , ,   ,    ,     ,  .

  ,   ,      ,          . ,      , :     ,  ,   ! ?   .           ,    .   ,            (           ),        . ,    .    .    ,     .

    . (      ,       ,       ,    .)          .           ,      ,           .          .   蒅   ,    ,    , ,       ,  ,        -  ,        . , 99%     [183 - Ibid. P. 1014, 1920.].

   ,    - :     ,   ,     ,    ,    ,    .   ,      .    ,      ,     [184 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 72.].               ,     .     ,          .    ,  ,             ,  ,    ,  [185 - GorbachevM., Mlynr Z. Conversations with Gorbachev. P. 17.].

,     ,   ,  ,       .         (1950)   . (,     ,          ,      .)        . ,     .          ,     .           ,      ,  ,         (, , ,  )        .  ,   .    [186 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 7374.].

      ,   ,  ,    ,  .        [ -],  .    .   ,          ,     ,  ,     ,     ,         .  ,       ,   ,    . , ,    ,     .        [187 - Ibid. P. 6667, 7577.].

    .       1990-   ,            ,        .  ,    : ,     ?   ,   :  .  ,   -,   . ,  .    [188 - GorbachevM., Mlynr Z. Conversations with Gorbachev. P. 21.].

  ,     ,        ,         .      .     :   , ,    ,  -          .            .        ,      ,      .    : -! !  ,     ,   ,    .         ,  .    [189 - Mlynr Z. Nightfrost in Prague. P. 2526.].          .     ,    -   ,  ,         .      ,   ,      .     . , ,    .      ,  -    ,   [190 - ..   . . 1. . 66.].

 ,     (  ,     ,        ),        , ,    .  1954         .     1956 ,     ,       ,      XX  .     ,      ,  .        :             ,      ,     .  1954  1955           .     1955 ,  ,      ,      . ,          ,  .          ,         [191 -  . . 6667; Mlynr Z. Nightfrost in Prague. P. 27.].



          ,    ,   .  ,  ,            ,     .       1951               : ,   ! ! .     :  ,  ,  ,  兔,   : , ,   ,    ,   .     . ,    ,   [192 - ..   . . 1. . 68;  :      .   //  . 1999. 29 .].

        ,       .     ,      : -   .       :          .      .        (      ),          , ,     ,    ,       .     .           .      (     ),         ,     ,     .         , -  ,     .    ,            ,     ,      ,       .     ,           .

     .         :     ,    ,         ,    .  -           ,     [193 -     :  : . C. 1839).].

         ,   ,        .    ,         ,      .    ,  ,   ,   .     ,        ,     , .    .   ,      ,  .     .    [194 - ..   . . 93.].

  ,     :          .   ,          .       .      .    ,        ,   ,    .    ,         , -,   .       ,     ,   .   ,      ,   .   :     .            ,     ,   .  . -,   ,  ,  [195 -  :      .  .].   ;           ,      [196 - ..   . . 94.].

         ,  ,    .       ,       .    ,  .     ,  ,             .     ,           ,    .    ,    ,    ,     ,  .   , , ,  [197 -  . . 9495; . :  :      .  .].

   ,   1951 ,       .    ,     , ,     .  ,  ,   ,    - .    , ,    .    ,  , ,     . ,     - ,    ,    .     ,         .       . -        ,     ,           ,    ,         :     ,    , :  , , ,     ,   ,     ,     [198 - ..   . . 97.]

        .  , ,    .           .  ,  -    ,      .

  ,           ,   ,    .   :    .      .     .     ,   .  .       .      ,        .   ,      ,       .         ,         ,     ,   .    ,    .   .      [199 - ..   . . 1. . 6770; ..   . . 9599.].

,    ,  .        ,  ,   ,  , ,    .             .     ,   ,    .      ,       ,  ,     ,    .   ,   ,     ,    .          ,       :  , ,  ,  , ,     (    ),     ,    ,     . ,  ,        ,    ,        .   ,  ,   ,  [200 - ..   . . 99; .    //  . 1998. 14 .].     ,      ,   ,    ,      ,  [201 -  : . . 3738.].   ,    ,     ,  ,    ,     .

    .  ,    ,    .  ,       .       ,        .    ,   .  ,    ,     .          ,  . []   .    ,     ,  ,  -       ,   .   , ,       ,    .  ,    .        1986 .

        .  ,  ,   1907    (     ),   1929    ,       .       (  )   .           . ,  ,      .    ! , , ,   .     .   ,       ,   .          ,  .

                ,    1917 ,        ,      ,    ,      .  1930-       (    ) .   ,       ,       - .    .      ,   ,    1990 ,                .         [202 - ..  . . 27.].

 ,     ,   .       :  . ,  ,   .    ,   [203 -    ,  2  2007   .].   ,     , ,           .            .    ,     ,     ,        .          .    , , , , , , .    , ,   ,  ,    ,     .

      ,        ,    ,   ,             ,          .      .              , . ,  ,  ,     ,          ,  . ,          [204 - GorbachevR. I Hope. P. 1119; ..  . . 2829.].

    ,      .    ,     ,    ,    :    ,    ,   [205 - .   Д // : . . 284.].  ,       -  , ,  ,  - ,      .    ,   ,   ,      ,  , ,  .       :  ,   , ,      .    쒅     ,   [206 - GorbachevR. I Hope. P. 21; ..  . . 3032.]. ,     ,     ,        :   ,       .       .

  ,    .             .    .    !..       .   .   (  1938 )    (  1935 )   ,   .   .  1949           ,      ,      .            .  ,    ,       ,      :        ,   ,     ,     .      .       ,  .   .  [207 -  . . 22, 4647; . : .   CCCД. . 285.]

       ,   , ,  ,       ,     ,     ,        .    ,       ,     .       ,        - [208 - .. . . 26.].       :   -  ,   ,      [209 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 78.].

   ,         (   -)    (          ).   ,     [210 - .. . . 26.].  ,       ,    .      .     [211 -     ,        ,      ,         .      ,        :   ,     .    ,  2  2007   .].    ,  .   ,    ,    [212 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 78.].  :   ,    ,      ? [213 - .  :         .   (  -).]

                ,        .       ,    : , .  ,  ,   .   ,                                   .             .      [214 - GorbachevR. I Hope. P. 53; ..  . . 71.].        ,     [215 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 80.].       , ,         ,  . ,  ,          [216 - Ibid.].      :     ,  ,    .      ,      -    [217 - Cohen S. F., HeuvelK. vanden. Gorbachev on 1989 // Nation. 2009. October 28. http://www.thenation.com/article/gorbachev-1989].        ,     .     ,     ,  ,        [218 - .. . . 29.].            ,   ,                [219 -    //  . 1993. 15 .].       ,  ,  .        .           .      [220 - SheehyG. Man Who Changed the World. P. 81.].

         : []        .   , ,    XIX  ,        . , , ,     -     , , .         :     .       ,      ,   -    ,   .   ,    ,  -[221 - GorbachevR. I Hope. P. 5758; ..  . . 7677.].

     -   .    , ,   ,   ,    -           ⒔.   ,        , , ,   ,     .      , ,  ,   . -,  ,       ,          [222 - .. . . 2829.].  ,     (, ,       ), ,    ,  .     : ,  ,   [223 -     ,  11  2008   .].



     1953 ,          .  [] :       ,  [224 - ..   . . 1. . 70.].  ,  ,   ,     1990 ,        ,    .  ,      ,  .       ,   ,   .     . Omnia mea mecum porto.     钔.   ,  ,     : Dum spiro, spero,  ,  ( ,                      )[225 - GorbachevR. I Hope. P. 6162; ..  . . 80.].

  , ,   ,       .  1953      ,       ,  .    .   :   .    ,   ,  ,    .     ,         .       -       .      .  ,    ,     .  ,   ,  30     .          -  .                 [226 - ..   . . 103104.].

      ,   ,            ,       .       ,     (   ,  ,      ).        :  -         .              :      .   25  1953           ,      ,     ,      .    7          .       .         ,      ,      . ,   ,          .    .  .    .     ,   !   ,      .    :    .  ,      ,      [227 - ..   . . 1. . 71; ..   . . 104.].

    :       ,      .    , -        ,              .       :   ,        ,      .        ;     ,       :    ,  -     [228 - .. . . 3031;    ,  2  2007   .     ,     ,  19651966 ,             -,   .       ,     ,  ,   ,      (    1715),    .].   :     .    [           ],     .  .     [229 - GorbachevR. I Hope. P. 69; ..  . . 89.       ,   :           ,   .  ,    ,      .      ,   , ,  (   ,  2  2007   ). ,   ,    ,       19651966 ,      ,   .   ,          ,     , ,   ,   , ,       .].

    .    ,  .      -      ,   ,    .       ,   .    .       ,    ,    .  (   )         ,      .       ,   .            .           ,         .   ,  .    .         .  ,        -   ,  :  .     ?     .    [230 - ..   . . 105; . : .   CCCД. . 286.].



        .   1954   ,     ,     .   ,   .       .      :   !  !        ,     .     :    .

    ,    ?

 ,       .

     ?     ,     .

   : , ,    ,    .   .   .           .

-            .    ,  :       .      ,        .   ,  ,     , ,    .      .  ?  .   .   [231 - ..   . . 106108.].

      . ,        ,       (      ),           .      .             :   :    ,     .            ,    ,      . ,   ,  -        ,     . ,   ?     ,       .   :   ?      : -,   . (  .)   ,   :  ,  - .         ,     ,  ,  -,  ,      [232 -  . . 114; . : .   CCCД. . 287288.].

       .     ,  ,  .     ,  ,    .   ,   ,          ,  ,        ,             .  . ,    ,    ,   [233 - ..   . . 1. . 75;    ,  19  2007   .].

 ,   ,       .           ,        ,         ,    .          :      [234 - ..   . . 1. . 7273.].  ,   ,   ,         ,           1953 .         ,    .

  ,             ,       ,        .     20  1953        ,      :

    .       ,     .    , , , .            . , ,   ,   ,    -     ,  .   , , - !   .       .      ,    .  .     ,         ,       .   .    

     .   .   - ,   .   .     . , ,   : [235 - GorbachevR. I Hope. P. 6667; ..  . . 8687.].

              .          .

     ,       .      ,      ,   .           ,            . ,        ,     :    (     )     .  1955     ,         ,          .                   ,    .    , :      ,   , ,      . ,  , : ,   , ,  ,  ,   .   ,  , [236 -    ,  2  2007   .]. ,      ,             .

   ,     ,       ,     ,       ,    ,         . ,      ,   ,  ,      .       .      . ,     -     ,    .      .       [237 - ..   . . 1. . 74.].

         [238 - .. . . 32.].     :        .           .      [239 - ..   . . 1. . 74; GorbachevM. Memoirs. P. 53.]. - ,        ,    ,    .      ,  ,     .       .    .      ,     [240 -    ,  2  2007   .].

  ,          ,       :         ,      ,       ,      ;       (,     ,        );   ,      ,        .             (  ),  (    ,   ),       .              100   ,          ,  ,      [241 - .. . . 32.].   ,       , , ,       - .         :  -    ,   ,     ,      -,   .

        .     ,     ?    ,            .   .     ,  :    В,  В       . , ,   [242 - ..   . . 1. . 7475.].

       .  ,       ,        1953 ,     .        .        ,           ,  -  [243 -  . . 75.].        :           ,   , []  ,    ,  [244 - GorbachevR. I Hope. P. 70, 75; ..  . . 90, 95.]. ,           .

         :       .  ,   , ,   ,    ,    [245 - Ibid. P. 70;  . . 90.]. ,  ,       ,      ,  1990 ,     :



 ,  ,      ?.. ,  ? . ,        ?            .             (,     !) ,  ,    .     .     .    .       :  ,  ,  ,      .   ,   [246 - Ibid. P. 7071;  . . 9091.].



   ,      ,          .         .   ,     ,    :



         ,  ,   - ,  ,  .    ,   .  , .  .   ,    ,      . ,  ,     .   , , ,   .      ,  ,       ,   .    .             .  ?    : , , .     ,       ,  [247 - GorbachevM. Memoirs. P. 51; ..   . . 1. . 71.]




 3

   

19551968


        5  1955 .        . , -      ,   ,      [248 - GorbachevR. I hope. P. 81; ..  . . 102.].  ,              ,    .       ?   ,      -?   , ,   .          .  ,            [249 - ..   . . 1. . 79; ..    . . 38.].   :            [250 - ..   . . 120.].

  ,        ,            .       ,     ,     .    ,  .      .    .       ,  ,       .    ,   ,   .    ,     .        ,     ,     ,   :    ,    ,       .  ,   ,     : -      [251 - ..    . . 39; ..   . . 1. . 7778.   1980 ,      ,    ,  ,   ,        1955 .]




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/uilyam-taubman/gorbachev-ego-zhizn-i-vremya/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .



notes








1


. Brown A.Seven Years That Changed the World: Perestroika in Perspective. P. x  xiv.




2


BrownA. The Gorbachev Factor. P. 309.




3


.     // .   . . 333.




4


     : BrownA. The Myth of the Strong Leader: Political Leadership in the Modern Age. P. 173.




5


. : Brown A.Gorbachev Factor. P. 88.




6


Ibid. P. 316.




7


.  . .     . . 409.




8


.. . . 443.




9


PostJ.M. Psyching Out Gorbachev: The Man Remains a Mystery // Washington Post. 1989. December 17.




10


Twenty Questions to Mikhail Gorbachev on the Eve of His Seventieth Birthday // A Millennium Salute to Mikhail Gorbachev on His 70th Birthday. P. 10.




11


.       // . 1992. .




12


.    ,     //  . 1990. 29  (. : : , , , , , . . 293).




13


Twenty Questions to Mikhail Gorbachev. P. 10.




14


     .




15


 :     //  . 2001. 2.




16


.: .    ? // . 1991. 19 ;                 (.: , 2002. . 176193); ,      90%   ,       20  1991       (. 1002).




17


Post J.M.Assessing Leaders at a Distance: The Personality Profile // The Psychological Assessment of Political Leaders. P. 83.




18


..    //  . 2003. 25  ( :    /  .     . . 6465).




19


.. . . 462.




20


RemnickD. Lenins Tomb: The Last Days of the Soviet Empire. P. 52.




21


McAdams D. P. et al. When Bad Things Turn Good and Good Things Turn Bad: Sequences of Redemption and Contamination in Life Narratives and Their Relations to Psychosocial Adaptation in Midlife Adults and Students // Personality and Social Psychology Bulletin. Vol. 27. 4 (April 2001). P. 474485.




22


..   . . 1. . 57.




23


McAdams D. P. et al. The Person: An Introduction to Personality Psychology. P. 354358.  ,    (         ),             ,               .       .




24


.. -91:  . . 138.




25


..   . . 1. . 33.




26


    ,  19  2007   .




27


 .




28


..   . . 1. . 41.




29


          : -  (. 17)     :    (. 11).




30


   ,  19  2007   .




31


..   . . 47.




32


   ,  19  2007   .




33


..    . . 17.




34


   ,  19  2007   . .          Esquire (2012. 81. )         (. 583).




35


   ,  19  2007   .




36


 .




37


..  . . 8. . 323.




38


..    . . 21.




39


 . . 22.




40


   ,  19  2007   ; .   //  . 2001. 22 .




41


..   . . 1. . 38.




42


   ,  19  2007   .




43


..   . . 36.




44


..   . . 1. . 57.




45


..  . . 23.




46


  .. ,    5  2005 .




47


..  . . 28.




48


..   . . 33.




49


   ,  19  2007   .




50


 .




51


..  . . 19.




52


   ,  2  2007   .




53


   ,  19  2007   .




54


   ,  2  2007   .




55


 .




56


.  :  // : . . 297.




57


   ,    2  2007 ; ..   . . 3031.




58


.  : . . 297.




59


   ,  19  2007   .




60


..   . . 1. . 42.




61


..    . . 22.




62


 . . 24.




63


. Fitzpatrick S. Stalins Peasants: Resistance and Survival in the Russian Village after Collectivization. P. 296312.




64


..   . . 1. . 42.




65


 . . 40.




66


        3  1990 , .: ..  . . 18. . 67.




67


  ,   -   ,  18  2015   .




68


..   . . 34; ..   . . 1. . 39.




69


 . . 45; . : GorbachevM. Memoirs. P. 28.




70


..   . . 1. . 42.




71


 . C. 43; GorbachevM. Memoirs. P. 28; ..   . . 37; .    //  . 2011. 2 (.  :   . . 54).




72


..   . . 3940.




73


..   . . 1. . 44.




74


 .




75


   ,  19  2007   .




76


    (  ) ,  7  2007   .




77


..   . . 1. . 44; ..   . . 38.




78


 . . 45.




79


   ,    19  2007 .




80


 .




81


..   . . 4445.




82


..   . . 1. . 4647;    ,  19  2007   .




83


..   . . 1. . 4748; GorbachevM. Memoirs. P. 3132;    ,  19  2007   .




84


 .




85


   ,  2  2007   .




86


   ,  19  2007   .




87


..   . . 59.




88


    ,  31  2008   .




89


..   . . 1. . 49; ..   . . 49.




90


   ,  19  2007   .




91


GorbachevM. Memoirs. P. 3334; ..   . . 1. . 50; ..   . . 5052;      Bild, 910  2009  ( :   . . 77).




92


.   . . 53.




93


..   . . 1. . 151.




94


..    . . 26.




95


..   . . 1. . 51; .   . . 53.




96


GorbachevM., Mlynr Z. Conversations with Gorbachev: On Perestroika, the Prague Spring, and the Crossroads of Socialism / Trans. by George Shriver. P. 15.




97


..   . . 1. . 51.




98


..    . . 27.




99


 . . 28.




100


.. . . 310;  :   .       . . 12;        25  2009 .




101


..   . . 1. . 52.




102


 .




103


Brown A.Gorbachev Factor. P. 2627; ..  . . 35.




104


 . . 35; .   . . 53.




105


     ( ) ,  6  2005    ().




106


..    . . 32.




107


 . . 12.




108


..   . . 1. . 5253.




109


 . . 53.




110


RemnickD. Lenins Tomb. P. 156.




111


..   . . 1. . 53.




112


 . . 55.




113


 .




114


..  . . 43.




115


..   . . 1. . 53, 55.




116


 . . 55.




117


RemnickD. Lenins Tomb. P. 152.




118


..    . . 3031.




119


..   . . 1. . 56.




120


..  . . 4344.




121


RemnickD. Lenins Tomb. P. 157; .              (1991. 21).




122


..  . . 3839; RemnickD. Lenins Tomb. P. 157.




123


..  . . 3940.




124


RemnickD. Lenins Tomb. P. 156, 158; ..    . . 34.




125


..  . . 44.




126


GorbachevM. Memoirs. P. 41; ..   . . 1. . 59.




127


. Zubok V. Zhivagos Children: The Last Russian Intelligentsia.




128


..   . . 1. . 59;    ,  19   2  2007   .




129


 .




130


 .




131


   ,  4  2011   .




132


   ,  19   2  2007   .




133


..   . . 67.




134


          () ..       ().  34.  3. . . 647.




135


   ,  19  2007   .




136


..   . . 67.




137


 . . 69; ..   . . 1. . 60.




138


. Marx and Engels: Basic Writing on Politics and Philosophy / Ed. by Lewis Freuer. P. 11, 18.




139


    ,  29  2006   .




140


    ,  1  2006   .




141


    ,  29  2006   .




142


    ,  11  2008   .




143


.     //   . . 86.




144


..   . . 1. . 7576; GorbachevM. Memoirs. P. 55.




145


ZubkovaE. Russia after the War: Hopes, Illusions and Disappointments, 19451957. P. 138.




146


..   . . 1. . 62.




147


ZubokV. Zhivagos Children. P. 30, 3334.




148


   ,  19  2007   .




149


.  1991      //  . 1995. 12 .




150


SheehyG. The Man Who Changed the World: The Lives of MikhailS. Gorbachev.




151


      ,  1953.   -   ().  487.  1 (3).  488 (191).  29.




152


   ,  2  2007   .




153


    ,    2007   .




154


             3  2007 .




155


..   . . 1. . 6263; GorbachevM. Memoirs. P. 4445;    ,  2  2007   .




156


..   . . 1. . 61; ..   . . 84.




157


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 66.




158


   ,  1  2006   .




159


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 6870.




160


..   . . 1. . 68.




161


ZubokV. Zhivagos Children. P. 35.




162


..  . . 5152;    ,  2  2007   .




163


Mlynr Z. Nightfrost in Prague: The End of Humane Socialism. P. 20.




164


      :    (c. 24).




165


   ,  29  2006   .




166


ZubokV. Zhivagos Children. P. 35.




167


..   . . 1. . 60; GorbachevM. Memoirs. P. 42; .    . . 86.




168


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 66.




169


..     // . 2006. 1.




170


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 70.




171


.    . . 86.




172


..   . . 1. . 62, 64; SheehyG. Man Who Changed the World. P. 71.




173


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 70.




174


Ibid. P. 75.




175


   ,  2  2007   .




176


.. . . 22.




177


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 7677.




178


.. . . 22.




179


   ,  29  2006   .




180


Mlynr Z. Il mio compagno di studi Mikhail Gorbachev // LUnit?. 1985, trans. in: DevlinK. Some Views of the Gorbachev Era // RAD Background Report. Radio Free Europe Research, 1985.




181


Mlynr Z. Nightfrost in Prague. P. 1, 5, 89.




182


    .    . . (1948). (    . .)




183


Ibid. P. 1014, 1920.




184


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 72.




185


GorbachevM., Mlynr Z. Conversations with Gorbachev. P. 17.




186


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 7374.




187


Ibid. P. 6667, 7577.




188


GorbachevM., Mlynr Z. Conversations with Gorbachev. P. 21.




189


Mlynr Z. Nightfrost in Prague. P. 2526.




190


..   . . 1. . 66.




191


 . . 6667; Mlynr Z. Nightfrost in Prague. P. 27.




192


..   . . 1. . 68;  :      .   //  . 1999. 29 .




193


    :  : . C. 1839).




194


..   . . 93.




195


 :      .  .




196


..   . . 94.




197


 . . 9495; . :  :      .  .




198


..   . . 97.




199


..   . . 1. . 6770; ..   . . 9599.




200


..   . . 99; .    //  . 1998. 14 .




201


 : . . 3738.




202


..  . . 27.




203


   ,  2  2007   .




204


GorbachevR. I Hope. P. 1119; ..  . . 2829.




205


.   Д // : . . 284.




206


GorbachevR. I Hope. P. 21; ..  . . 3032.




207


 . . 22, 4647; . : .   CCCД. . 285.




208


.. . . 26.




209


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 78.




210


.. . . 26.




211


    ,        ,      ,         .      ,        :   ,     .    ,  2  2007   .




212


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 78.




213


.  :         .   (  -).




214


GorbachevR. I Hope. P. 53; ..  . . 71.




215


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 80.




216


Ibid.




217


Cohen S. F., HeuvelK. vanden. Gorbachev on 1989 // Nation. 2009. October 28. http://www.thenation.com/article/gorbachev-1989




218


.. . . 29.




219


   //  . 1993. 15 .




220


SheehyG. Man Who Changed the World. P. 81.




221


GorbachevR. I Hope. P. 5758; ..  . . 7677.




222


.. . . 2829.




223


    ,  11  2008   .




224


..   . . 1. . 70.




225


GorbachevR. I Hope. P. 6162; ..  . . 80.




226


..   . . 103104.




227


..   . . 1. . 71; ..   . . 104.




228


.. . . 3031;    ,  2  2007   .     ,     ,  19651966 ,             -,   .       ,     ,  ,   ,      (    1715),    .




229


GorbachevR. I Hope. P. 69; ..  . . 89.       ,   :           ,   .  ,    ,      .      ,   , ,  (   ,  2  2007   ). ,   ,    ,       19651966 ,      ,   .   ,          ,     , ,   ,   , ,       .




230


..   . . 105; . : .   CCCД. . 286.




231


..   . . 106108.




232


 . . 114; . : .   CCCД. . 287288.




233


..   . . 1. . 75;    ,  19  2007   .




234


..   . . 1. . 7273.




235


GorbachevR. I Hope. P. 6667; ..  . . 8687.




236


   ,  2  2007   .




237


..   . . 1. . 74.




238


.. . . 32.




239


..   . . 1. . 74; GorbachevM. Memoirs. P. 53.




240


   ,  2  2007   .




241


.. . . 32.




242


..   . . 1. . 7475.




243


 . . 75.




244


GorbachevR. I Hope. P. 70, 75; ..  . . 90, 95.




245


Ibid. P. 70;  . . 90.




246


Ibid. P. 7071;  . . 9091.




247


GorbachevM. Memoirs. P. 51; ..   . . 1. . 71.




248


GorbachevR. I hope. P. 81; ..  . . 102.




249


..   . . 1. . 79; ..    . . 38.




250


..   . . 120.




251


..    . . 39; ..   . . 1. . 7778.   1980 ,      ,    ,  ,   ,        1955 .


