.   
 


 ()
      .      ,          ,    .

     ,      .             , ,   .        ,       .

    VI?    '     ?      I?            ?       ?

      ,    .

  a4.pdf   .





 



  




* * *

 . , , 2023

   һ, 2023


* * *










 (Valois)    ,   --,      (Aisne)   (Oise).

      Pagus Vadensis,      Valesia.       (Vez,    Vadum),       -- (Crpy-en-Valois).

         .    ,   ,     ,   I ,         .       ,    ,        -  .

  III       1285    .     (12701325),     IV ,    .

 ,          ,        XIV .    .. ,                        [1 -  ..         XIV  //  . 2013. 6 (18). . 8.].

  IV   1314        .    ()   : ,   .         II      III.     .

 X,    IV,     24  1315 .

    ,   ,       .    ,        ,       ,      -  .

  ,  X         ,    ,    .      X   ,        ,  I ,  ,    .

   X     V,   ,    ,   .

  V       IV ,           .     ,      .      IV   1328           .

      VI,     IV     .               .   :     IV    ,   ,  12  1270 ,       V   .

       .   :       ,    ,      , ,        .

     .

 ..  :  [. .]        .          ,   , ,          IV,         ,            ,         [2 -  ..         XIV  //  . 2013. 6 (18). . 19.].

       1328  1589 .




   






1293 

    (  VI),     .


1302 

          .


1302 , 11 

        .


13071312 

,     ()     IV.  .


1319 , 26 

    () II .


1328 , 1 

   IV.     .


1328 , 29 

  VI.


1337 , 

      .


1338 , 21 

    V .


1340 , 24 

              .


1346 , 26 

      ,       .


1347 , 3 

     .


1350 , 22 

   VI.


1350 , 26 

  II .


1356 , 19 

  ,        .


1358 , 28 

      .


1364 , 8 

  II .


1364 , 19 

  V .


1368 , 3 

    VI .


1380 , 16 

  V .


1380 , 16 

  VI .


1392 , 

     VI.


1403 , 22 

    VII.


1407 , 23 

     ,      .


1413 

 ,   ,  .


1415 , 25 

  ,        .


1419 , 10 

      ,  .


1420 , 21 

        ,    V         VI.


1422 , 21 

  VI .


1423 , 3 

    XI.


1429 , 48 

     '  .


1429 , 17 

  VII.


1431 , 30 

    '.


1450 , 15 

      .


1453 , 17 

       .


1461 , 22 

  VII.


1461 , 15 

  XI.


1462 , 27 

    XII.


1470 , 30 

    VIII.


1477 , 5 

   ,     .       .


1481 

   .


1483 , 30 

  XI.


1484 , 30 

   VIII.


14841491 

       (    ).


1485 

           .


1491 , 15 

  VIII   .     .


1492 , 3 

     ,  ,     .


1494 , 12 

    () I.


1498 , 7 

  VIII.


1498 , 27 

  XII     .


1515 , 1 

  XII.    ,          (),  .


1515 , 25 

  I.


1515 , 1314 

       I       .


1519 , 31 

    II.


1525 , 24 

    ,   I.


1533 , 28 

    II   .


1544 , 19 

    () II.


1545 , 2 

   ,   .


1547 , 31 

  I.


1547 , 25 

  II.


1550 , 27 

    IX.


1551 , 19 

    III.


1553 , 14 

   ,   .


1558 , 13 

      .


1559 , 2 

   -,    .


1559 , 10 

   II  ,    .


1559 , 21 

  II.


1560 , 5 

  II.


1561 , 15 

  IX.


1562 , 1 

      ().


1568 , 3 

   ,  .


1572 , 18 

        IV.


1572 , 24 

 ,    ()  .


1574 , 30 

  IX.


1575 , 13 

  III.


1576 

       ().


1588 , 23 

           III.


1589 , 2 

   III.       .


1593 , 25 

    ,    III     .


1594 , 27 

  IV.        .


1598 , 13 

  IV         ,    .


1599 , 

        IV.     .


1615 , 27 

   ,   .


 

       :   (13281498), -  (14981515), -  (15151598).




 1

   











       


         ,   .       IX    (      ), , ,       IV  ,   .      ,        .

    III  ,        II ,   1060 .

 IV,      ,        .  1038         .   1041   IV      I,      .

 1054       ,           II.       , ,           ,    .

          .

        .       --  --.     1060    I      ,    ,      .

   I    ,  ,      .

     1051 .     ,      ,    40   .

 ,         ,      ,      [3 -  ..     . ., 2011. . 42.].

          .       XVII                   :  ,  ,     1060 .

       .      ,      ,       ,         ,        -,       ,    [4 -  ..     . ., 2011. . 42.].          :     . ,       ,       .

  ,         .           ,  ,    ,  ,          ,  .

       ,          :      ,    ,            .

        ,    ,      ,       ,   ,      ,     ,       ,      .

      ,   ,              .     I,      ,           ,       ,         .

     ,         .       ,        ,     .      ,       ,         .

             .    ,        .       ,         .       ,  ,       ,            ,    .

         ,   .           , ',  ,     .   ,         , ,   ,   , ,       ,  .

        ,          .         I,       .

        . ,                    .   ,         .

  ,               ,       .            .      .

   .       ,  , ,  ,   ,  .      ,                . ,     ,           .       :

 , ,    !

          .     ,   ,     .           .

       .  , ,               .     ,        ,            ,      .

    .       ;         ,    .      ,  ,        ,         .         :   ,   ,    ,       ,  ,        ;                   .

    ,    ,         ,      ,       [5 -  ..     . ., 2011. . 46.].

    .      .          ,         .

    .    ,      ,         .      .

   ,    1062 ,   .   ,       ,    .     ,    --,         ,     ,   . ,   1054   ,      ,      .  ,           II     ,          ,   .

     .                 .

          .   , ,      ,       ,    .   :

    ,   .

       

          ,       .      ,   ,        .         ,    .

,      ,  .     ,            ,      .

      :

    !

        ,           ,          .

          .

  ,      ,               .

    ,      ,               .   ,  ,     .               .

,     :      ,    ,       ,       .

  ,                  -.        ,    ,              Annae matris Filipi Regis (,   ).

       ,          .     ,   ,     ,     ,        ,               ,     ,    .

 1074     ,     .

  ,   23   ,    8   .          .       ,   ,    , 22  1076             --.




  ,     VI


 1328    IV           .    ,          1322  1324 . ,     VI    ,   1293 ,     .

    IV    '  .     ,        ,    ,     ,    .


 

    (12701325)     III       . ,       IV .        .



  III   ,          .        VI      .

     III   VI ,      [6 -  ..       :  V  //  . 2010. 18. . 77.].      ,            .             .




 2

  











  


        ,   .    1337  1453 . ,     ,   ,   ,  .



         .                           .      -    ,    .  ,   ,  ,    .           ,  ,    ,   .

 ,  

     ,   ,   , .            ,   - ,   ,    .

 ,   1  1337 ,   ,   .       ,      ,            .

  1338    III   ,          .   VI,       ,    .


 

 VI      ,       III .   III     II   ,      IV ,     .    VI   (  III)     .



        :     1337    [7 -  ..  :     . ., 2018. . 107.].

 1340        ,          ,    - .      VI   200   30  .    ,      .     .   :       ,     -,      [8 -  .   . ., 2017. . 95.].

        :   -      .




  


       ,   1346    III   .

         ,   III      ,     ,    .   ,   III     ,      ,   .

  ,  .   .      ,             .

    .     .   .  VI ,        .   :    ,   .

 , 25  1346 ,             .  ,         .    .   ,    ,       .         ,  ,      ,    ,        .

  26   III        .   ,          .    ,   ,      ,             ,           .      ,    ,       .           ,       .      ,    .

  VI       .    ,          .      -.

        60  ,    10       ,    .     25  .

       .    ,        ,      ,       :  !

           .     :

,  ,          .       .              .

   ,       ,      ,       .   ,    ,  ,   .         .

  ?    VI.

         ,       ,     .

,    ,             .          .   ,              .        ,      . , ,        .     ,          .

    ,      ,      .  ,  , ,  ,     ,   .   ,  ,   ,   .

           .    ,        .   ,       .     ,    .

         .  , ,      ,    .      .   VI ,    .     ,    :

    !

   ,      , ,              ,        [9 -  .  ,   . ., 1997. . 441.].

  ,       ,           .          ,   .

  ,  ,    !

      ,   ,  ,          .

  ,    ,      . ,      ,    .

,       .   ,    ,     .          ,        .   ,  ,      .      ,     .

    ,          ,    [10 -  . . 13401350. , 2012. . 301.].

        . ,   ,   ,   ,      .      .   VI,    ,   :

  !    !

     .    - .    ,     .      .       .     , , ,    ,        .   ,         ,  ,    ,   [11 -      VI,   ()    .    1310    .    1337      .],   ,   .

   ?     ,    .

,   ,  ,     .      .  ,      .

   ,  .   ,  ?

,    ,  ,    

     ,      .

,  ,   ,   ,    ,       ,       .

 .  ,       .       ,   .       ,     

     .           .

  III        ,     . ,  ,     :

,  ,    ,  ,  , .

  :

   ,   ,      ?

  , ,  ,    ,        .

    :

  ,   ,            ,    .  ,       .

      .   VI         ,                ,  .      , ,     ,         .       .

     .     ,        ,   ,           :



    ,       , , ,  -.        .      ,     ,      ,  ,       ,       .           ,     ,       ,      [12 -  .  ,   . ., 1997. .442443.].


  ,       ,   ,     .

,  ,  .   ,     .    ,       .

     VI    ,      .

    ,      ,       .            .

  ,    , , ,   .   ,    ,     .

    ?  - .

  :

,    .

 ,     .   ,       .      ,       .   ,  VI   ,       .  .

       ,   .

    , ,   ,         .

   ,      ,    .

  ,   III      .           ,    ,        ,       .

 ..      :



      .              .           .   ,    ,         ,    .       .    ,  , -,     .         .       ,     .       .           .  .        .    ,   ,  1200  ,    15    .       ,       .                 [13 -  ..   .  . ., 1999. . 544.].


        -:  10   30  ,      15    ,  11   1200 .        II,   (  VI),  I  ,    (  VI)     .

          ,   11 , 80 ,        , 1200    30   .   ,    [14 -  ..  :     . ., 2018. . 108.].

          1347 .      VI    ,       1347 .

 22  1350    VI .

        :



 VI      ,    .         ,       [15 -  ..  :     . ., 2018. . 106.].


        :



 VI     ,      .       ,         [16 - Phan B. Rois et reines de France. Paris, 2008. P. 104.].


 ..  :



            .  1349         ,       . , ,     ,            [17 -  ..   .  . ., 1999. . 545.].





 II ,     


 II   26  1319 .          ,     .       ,      IV  (      ) ,     .

    ,           (     13 ),     .

     ,     III,          ,           ,     .

   26  1332 ,    28    -  ,   6  .

    ,      ,         .

 1345   ,   ,     III,           .

            .      ,    III   ,      ,      .

        .




  


     ,         (  III,    -   )     ,    . 19  1356            .

    7  ,     .     20  ,      .        :          ',     19-   ,      ,       .

   .          ,     ,     ,     .          .   ',    ,   .                  .    ,     ,     .     ,      .   ,            .

    , , ,    ,     ,  ,  (  ,  ,     )       .

     ,    II .     ,     .   ,       .        .   ,          ,    ,      .

       3  ,       .   ,  , ,        .




 C 


      ,            ,        ,          ,         .              ,    ,  ,   ,   .

   ,                  ,        , , , , , ,   ,        .

 III    ,      ,   [18 -  . .   . ., 2018. .77.].      ,               .           ,     8  1360      (  ).

     (    3   )   II    ,       ,  ,   , .    ,       ,    ,   .              .     1364       8    .


 

        .     1361    ,  ,   II       .  1363     (  )        ,           . ,   ,      ,   1369       ,     ,          .



        ,    ,       ,             .

 III  (     )   ,    .             .

            II   :



,     ,     ,               ,                 ,      [19 -  ..  :     . ., 2018. . 109.].


       :



  II   ,     [20 - Phan B. Rois et reines de France. Paris, 2008. P. 110.].


 ..     II  :



   ,       (,   ,           ),          .   II               ,       [21 -  ..       :  V  //  . 2010. 18. . 77.].


    .. :



         ,     .  ,      ,           [22 -  ..   .  . ., 1999. . 195.].


 II         ,       ,  21  1338 .




  V,    


   II        26-   V,   .

      ,       ,    ,    .       19  1356    .         ,                  .

   12-          ,     .

          ,    XIII .  ,          .      .         .   ,  1350 ,    ,           .

     ,     ,   ,   ,     .     ,      -       [23 -  ..       :  V  //  . 2010. 18. . 78.].

-       .

     V              .                   .     .  ,  ,     ,        ()   .    V        .       ,          .

22  1358                    .           .    1358       ,        .

14  1358      ,            - ,     (     ,    : Jacques simple  -).

  ,               .          , , ,    ,    -.

    ,      31  1358       .       ,     .



           ,   ,          1350- .     II   ,  V     ,       .

 ,  

 V          .          .  ,    ,   :



  ,      ,   ,         ,          ,     ,    .     ,   ,       ,  ,    .     ,   ,      ,    ,    ,  - [24 - Pisan C. Le livre des fais et bonnes meurs du sage roi Charles V. Paris, 1824. .45.].


 ,  V       .  ,       ,   1368 ,      1369 .

     .    .. , ,    , ,     ,        [25 -  ..       :  V  //  . 2010. 18. . 76.].

-,  V -    .  1369        III,                 ,            :    ,                  ,               [26 - Mandements et actes divers de Charles V (13641380). Paris, 1874. P. 269.].

-,  ,       ,  V      .  ,   III,   ,    V ,             ,     30  1368 :



   ,        ,    .  ,  ,   ,    : ?  !    V   ,     : !   ,    ,       ![27 - Les chroniques de sire Jean Froissart. Tome 1. Paris, 1835. P. 548.]


 V         [28 - Pisan Ch. Le livre des fais et bonnes meurs du sage roi Charles V. Paris, 1824. . 3.].

              ,     les gens des armes (  ).     ( )   ,     .

 ..  :



            -.   ,   ,     ,                           .      ,               [29 -  ..   les gens des armes   .  V    //    :    . , 2011. . 48.].


          V    .

          :



 :          ,    ,      ,      ,   ,     ,      ,  [30 -  ..  :     . ., 2018. . 112.].


    .      , ,      ,    ,  [31 -  . . 13. , 1838. . 431.].       ,   ,       .

    V    1364 .               .

     ,   ,     :   1364                100  .  1370   V         ,       .           .                    ,        .

 ,     ,      .  V,  ,       ,          .

  1370 ,    ,   , ,  ,     .   ,       ,        .           .          .



,       V      . ,         ,            .    (     )   ,     ,  .   ,   ,   ,   ,     ,       ,         .

 ,  

          .          ,     :    ,     ,     .  ,   ,     .

      ,       ,             XIV .    .. ,   V    ,       ,       ,       ,      [32 -  ..   les gens des armes   .  V    //    :    . , 2011. . 50.].

       .         ,   1372    -,     .  1373     V  ,     .

 1375         ,     .

    13  1380   ,    --,       :     -           V.

,   V     ,      ,        .        .

    V     ,         ,     ,      1862 .       ,       V :



   [1376 . .]    ,       ,        ;    .    ,     ,    .        ,  ,     ,  ,      .  ,    .            : ,   ,  ,      .   ,    ,    ,    ,     .         .        ,        ,  , ,       .     ,     ,      .        ,       .          .  ,  ,    ,   .   ,         ,   .   ,       ,    .    ,       ,     ,  :     , ,  ,  .      ,      .  ,      ,       ,        [33 -  ..    :   20-09-00051. ., 2021. .1314.].


 ,      V   16  1380     43  (   , ,      ),        , 12-  VI,   .

   V        .    VI              .

        V  :



      ,       .          -.       ,      ,   [34 -  ..  :     . ., 2018. . 111.].


 :



     [35 -  ..  :     . ., 2018. . 112.].


     V :



 ,  ,  ,    ,   ,       .     [36 - Phan B. Rois et reines de France. Paris, 2008. P. 110.].


 .. :



     ,      .              .     ,      .       : , ,     .     ,  , ,      .      ,     ,          .   ,      ,         ,       .        ,   ,          .          .     ,        ,        [37 -  ..   .  . ., 1999. . 249.].


      :



      [V. .] ,       ,     ,        .        ,    ,                ,        [38 - Chroniques de Jean Froissart. T. 9. Paris, 1894. P. 127.].


        .      V ,         .       ,         .     ,  V    ,               ,             [39 - Beaurepaire Ch. Chronique Normande de Pierre Cochon. Rouen, 1870. P. 115, 122.].         V,      .        .     ,   V,     ,    .

 V       ,          .           :   .




   VI


      VI  .   3  1368 ,  ,           ,        .

      ,   ,        .   ,  V  ,          ,               (   II ).     ,  ,    ,       .

       ,     .        (       )   .     ,   ,    ,     .  ,     .      ,         .       VI       ,   50   ,    12 ,  .

        ',        ,       .

       VI,          ,     .   ,         ,    ,        .

3  1380        ,     ,    ,  .

            .

    ,     ,          .         ,        ,    .




  VI   


       ,    ,       .     .       , ,   .               ,   ,       .   ,           ,       -.

        ,      ,          .

       .     :     ,          , ,         [40 - Delorme P. Isabeau de Baviere. Paris, 2003. P. 30.].

  :    ,       .    ?  .

    ,          ,    ,   ,   ,   .

    :  ,    ,    .

                  ,       .     ,       .

   14  1385 . ,  !    .      ,          .



       ,    ,  .     ,    .    .    ,     .   :   ,   ,   ,  .      ,     .

- ,  

18 1385     ,       .

  -  :            .     ,     - . ,   ,     -.     ,    ,  .        :            [41 -  .-.  .    .   . ., 2015. .4748.].

  .     .

     .       ,          .

   : 26  1386   ,   .     ,     :     .

    ,            ,     .     ,        .

  1388     ,         .        ,       .       .




   


     .

       1392 ,   VI   ,   .   ,      .    ,        ,          ,    .

    VI   ,          .   ,        VI 5  1392 .  :



   ,              ,          : ,     ,    ,    .         ,     ,  :      !            .   ,    ,    ,     .          ,  ,  ,   ,   .     ,    ,   ,   .    ,        .         ,       . ,   ,  -      ,   .             .      ---,  ,     ,     ,  .     -      ,    .         ,       .    ,    .               . ,   ,  ,     .       .     , ,  ,       :     ,   ,     ; -      ,        .      ,   ,   .       , , ,    .    ,       ,        .    ,     ,    ,      ,      ,    .            ,  -       - .            ,               [42 -  ..    :   20-09-00051. ., 2021. .1718.].


  ,   ,     VI,  .      . ,   ,      - ,     .       ,    ,     ,   ,   .         ,        :       ,    ,      ,   -  ,      .            ,             :   ,  ,   ![43 - Chronique du religieux de Saint-Denys, contenant le regne de Charles VI, de 1380 a 1422. T. II. Paris, 1840. P.1820.]

    ,   -  ,     ,     -    , ,  ,  

       ,     ,          .     .  ,          :   !   ,     .      ,        ,     .

       ,       ,      ,             .

  ',   , ,        ,         .

  ,     ,  V ,          V    .     ,   V,   ,    .      1373 ,    ,   ,    .        .         .

    ' ,           [44 -  .-.  .    .   . ., 2015. . 50.].

         .     ,      .       ,       ,     .

              .   ,   VI        ,    .           .

            .

      ,  ,         ,    .      ,     .  ,       ,    ,   .   -       ,     --.      ,          .     ,  .    ,       ,    .

         .         ,          ,    , ,         , ,       ,   :    ,   ?[45 -  .-.  .]

     ,     ,  ,              .

     .            -     .

  1395       .         -  ,     .  VI  ,           .      ,                   .

        (,     ),      .     ,    .

        .   ,    ,   VI   .     ,          ,    .   ,         ,      .

    ,   .  VI,    , ,         .



   VI       ,    . ,          .

- ,  




  


       .

 -  :   ,    ,    ,          ,       .     [46 -  .-.  . . 51.].

             :     ,   ,     VII.

   ,   1405        ,     .   - ,        ,     [47 -  .-.  .].

   ,         .    :



  ,       ,          ,     .   ,  ,       -[48 -  .    . ., 2008. . 30.].


 ,         .    ,       ,     ?    ,       ?

  ,             VI.    ,    ,     , ,        [49 -  .  . . 31.].

     ,      ,        .         ,  ,      ,        .

    ,  -  .     .   ,    VI   ,           .

        ,   ,   ,    . ,            .       , ,     .

      ?

 ,      ,      ,   .   ,          .     , ,         .

     ,          ,    ,        .

  ,    ,       ,     ,    [50 -  .  . . 32.].  ,         ,   ,        .        .           ,        .         ,    ,     ,     .

   - , .     ,    ,  ,         ,       .   ,       ,      .    ,   ,      47  .

   ,     ,  .      ,  ,     .  -      ,    ,        , ,  .

  , ,     ,     ,       VI -    ,    .    ,   ,  .      ,            .

        ,     1418           ---,        .




  


  (     )       ,     XI.    ,        : , ,   ,   ,       ,    [51 -  .  . . 34.].

    ,   ,          ,        .    ,    ,           .




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/book/aleksandra-lepenan/valua-istoriya-francuzskih-koroley-69481351/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .



notes








1


 ..         XIV  //  . 2013. 6 (18). . 8.




2


 ..         XIV  //  . 2013. 6 (18). . 19.




3


 ..     . ., 2011. . 42.




4


 ..     . ., 2011. . 42.




5


 ..     . ., 2011. . 46.




6


 ..       :  V  //  . 2010. 18. . 77.




7


 ..  :     . ., 2018. . 107.




8


 .   . ., 2017. . 95.




9


 .  ,   . ., 1997. . 441.




10


 . . 13401350. , 2012. . 301.




11


     VI,   ()    .    1310    .    1337      .




12


 .  ,   . ., 1997. .442443.




13


 ..   .  . ., 1999. . 544.




14


 ..  :     . ., 2018. . 108.




15


 ..  :     . ., 2018. . 106.




16


Phan B. Rois et reines de France. Paris, 2008. P. 104.




17


 ..   .  . ., 1999. . 545.




18


 . .   . ., 2018. .77.




19


 ..  :     . ., 2018. . 109.




20


Phan B. Rois et reines de France. Paris, 2008. P. 110.




21


 ..       :  V  //  . 2010. 18. . 77.




22


 ..   .  . ., 1999. . 195.




23


 ..       :  V  //  . 2010. 18. . 78.




24


Pisan C. Le livre des fais et bonnes meurs du sage roi Charles V. Paris, 1824. .45.




25


 ..       :  V  //  . 2010. 18. . 76.




26


Mandements et actes divers de Charles V (13641380). Paris, 1874. P. 269.




27


Les chroniques de sire Jean Froissart. Tome 1. Paris, 1835. P. 548.




28


Pisan Ch. Le livre des fais et bonnes meurs du sage roi Charles V. Paris, 1824. . 3.




29


 ..   les gens des armes   .  V    //    :    . , 2011. . 48.




30


 ..  :     . ., 2018. . 112.




31


 . . 13. , 1838. . 431.




32


 ..   les gens des armes   .  V    //    :    . , 2011. . 50.




33


 ..    :   20-09-00051. ., 2021. .1314.




34


 ..  :     . ., 2018. . 111.




35


 ..  :     . ., 2018. . 112.




36


Phan B. Rois et reines de France. Paris, 2008. P. 110.




37


 ..   .  . ., 1999. . 249.




38


Chroniques de Jean Froissart. T. 9. Paris, 1894. P. 127.




39


Beaurepaire Ch. Chronique Normande de Pierre Cochon. Rouen, 1870. P. 115, 122.




40


Delorme P. Isabeau de Baviere. Paris, 2003. P. 30.




41


 .-.  .    .   . ., 2015. .4748.




42


 ..    :   20-09-00051. ., 2021. .1718.




43


Chronique du religieux de Saint-Denys, contenant le regne de Charles VI, de 1380 a 1422. T. II. Paris, 1840. P.1820.




44


 .-.  .    .   . ., 2015. . 50.




45


 .-.  .




46


 .-.  . . 51.




47


 .-.  .




48


 .    . ., 2008. . 30.




49


 .  . . 31.




50


 .  . . 32.




51


 .  . . 34.


