 :        
 


 ,   .       ?  ,    ,          .     ,         ⠖    ,    .          , ,         .    , -, -,     .





 

 :        



 .

  .

  .

 .

  .



 Michael E. Porter, 1985

 Michael E. Porter, Introduction, 1998

  The Free Press, a Division of Simon & Schuster Inc.

    , , .   , 2016


* * *







      1985         .          ,        .         ,     ,                .

     ,       .        ,         :  ,  ,  ,  .  ,        ,  ,  ,      , , ,     .          [1 -            .       ,  .          ,      .           ,         . . .].

        .     ,        ,           .   ,           ,            .           ,       ,   ,         .        ,      .

            ,   ,        .                   [2 -        ,          (A. Brandenburger, B. Nalebuff "Co-opetition". Currency/Doubleday, New York, 1996). . .].              .                               .         .           [3 -        M. Porter From Competitive Advantage to Corporate Strategy", Harvard Business Review, May-June 1987. . .]. ,      ,        ,      .

,              ,        ,    .                    (       ).                   .        ,            [4 - M.Porter (ed.), "Competition in Global Industries", Harvard Business School Press, Boston, 1986. . .].       ,               .      "The Competitive Advantage of Nations",   [5 - M. Porter. "The Competitive Advantage of Nations", The Free Press, New York, 1990.                .              . . M. Porter, "Competing Across Locations: Enhancing Competitive Advantage through a Global Strategy"  "Michael Porter on Competition", Harvard Business School Press, 1998. . .].

 13 ,         ,        ,      .           .           ,        ,            .                   堖   ,             .

 ,  ,          .              ,           . ,    ,       ,  :           ?       ,       ,           .     - ,            .       ,      ,       .

  ?                .            ,          . ,    :        ,     ,     .  ,           ,   . ,  ,         ,       ,    .

         ⠖      ,   ,     ࠖ      , ,  ,            ,            .       ,        ;   ,                ,      ,       .        ,       :      ,              .     ,       ,  ,          .         ,           . ,               ,        ,  .

                 ,    .       , ,    .       ;        ,      .    ,  ,    ,   蠖 .

         .        ,        . ?  ?    .     ,  ࠖ     ,   ,    .     ,              ,        .       ,                  ,       .          ,        ,       .

,     ,     ,        頖     .     ,    ,    , ,       .        .   ,     ,   ,          .          .

 ,      .  ,            ,       .   ,       ,          ,    ,        .

,     ,     ,  ,      :          .  ,       ,      .   ,     ,      .           ,           :  ,      ,       .              ,      .  ,           ,      ,       .

,    10 ,      , ,   ,     .      ,           (    )   ( ,  ) ,    ,    .                   .

,   (   )      ,  ,     ,    .   ,        .           ? ,       .           ,     .             .    ,            .          ,       .        ,   ,       .   ,    ,     ,           .

            ,        .          .  ,   ,             ,    :             ;      ;         ;         ;      ?[6 -          M. Porter, What is strategy?, Harvard Business Review, November-December 1996. . .]

 :       ,     .      ,  ,         ,           .      ,      .



 
, 
 1998







          .                     .     -    ,    ,       ,        ,      ,      .

   ,          .                .       ,                 ,      .             ,    ,     ,      .

   堖         .            :   ,   .     ,           .           ?        ,         ?        ,        ?       ,    ?       ?     ,       .

     ,      .            ,       ;     ,      .       ,       ,       ,    ,  .             ,    頖     ,       .

   ,   ࠖ   .           .   ,      ,      .      ,  , , ,                .                   .       ,            .           ,       ,     ,       .    ,                  .         .

   -,      ,        ,      .      ,        ,    .        .  , ,        ,          .  ,          ,   ,             .  ,        ,   ,            . ,  ,   ,     .

      .           .           ,          ,    .                      ,          .  ,   ,     ,      .               .    .    ;      ,       .                  .

            ,         .  .,    ,      ,      ,    3  9.               .  ,    ,         ,    .        .  .,     ,     Monitor,            .        11,       .  ,    Monitor,       ;           4.

 .           ;         .                .  ,     ,     ,         .  ,     ,            ,   ,  ,  ,          .  ,  ,                   ,              .   ,          ;          . ,          ,      .

        ,     ,       .       ,      .     ,  ,      The Free Press     :      ,      .       ⠖     MBA,   .          ,           .         .  ,       -,        .




1. :  



  ,  ,      .      ,   ,           .   ,   ,         蠖     ,   .     ,      ,      ,      .

      . -,       ,   ,   .        ,       ,             .       蠖  ,       .         ,  ,   ,        .

         ,      .        ,       -    .  ,  ,     ,     ,         [7 -                .       .       ,           ,                 .    ,  軠   ,        ,     .    ,    ,           . . .].  ,    ,    :         ,        ;       蠖  ,    .         ,    -       .

          ,      ,           .            ,     ,            ,     ,     .    ,      ,      , ,   .  ,        ,             .

             .     :     [8 -  .  :            2005. . .]    ,       ,       .      ,   ,   ,       ;  , ,                      .       ,    .    ,    ,         . ,               .                 .        廠 ,  ,  ,  ,      ,    ,   .  :     ,          ,      ,  ,    .

       ,     .    蠖  ,              .  ,       ,     . ,    ,     .  ,                   .

       ,              .   ,    :                ,    ,    .      :     .      ,             .       ,          , ,  ,   . ,    ,    ,        ,     ;         .            ,        .       -,    ,       ,    .   -                 .  ,            ;           ,      .

        ,     .                   ,                .        ,        ,   ,          .  ,       ,       ,       ,           .

         ,          ,              .              .             ,       .        ,         .   ,       ,     .




  


       .           ,           .       ,    ,  堖  堖       .   ,       ,     [9 -          ,    .            蠖     ,    . . .],        :     ,    ,   ,   ,       (. .1.1).

              ,   .                  .              .   -          ( , ,    ,  ,    ),      .    ,        (,       , ,  ),        ,     .         ,  ,       ,      .    ,        ,     ,     ,  , , ,      ,        .








        ,      ,         頖        .         ,        ,          - ().         頖     .          .      ,      ,   ,  ,  ,   .              ,       .

        [10 -           1. . .]         .      .1.2.    ,         () .      ,         ,          .          ,        .

                 ,            ,          ,     . ,      ,    ,           ,       .     ,     .        ,  ,          蠖    .  ,   ,       .








 .1.2      ,      . ,             ,         .    ,       .              ,         .       ,        ,    .                    .           ,         .                  .

 ,    ,     :   ,          ,   . ,   ,             ,     ,  ,      ,         .            . ,     ,     ,       .       ,       ,    .            ,         [11 - ,   - (   蠖   ,  ,  . . .),  ,             . . .].  ,           ,              .           .  ,          .            ࠖ      ,        .

            ,      ,             .            ,            .   ,              ,    .         ,          .      ,       ;        ,              . ,   Ligget Group    (   )           .

 ,         ,      .  蠖     ,        ,  ,  ,           .  ,  ,    ,   , ,   ,   ,       .          ,           .     ,        ,   ,     .  ,  ,    ,  Coca-Cola  Campbell's Soup.


    

 ,            .         ? ,   頖      ,    ,    .       ,     ,     .   4     ,      ,    ,    [12 -     (Business Policy),    ,           . . .].

  ,     ,      .    ,                   .       ,        .          ,                젖           .      ,   ,     .                   ,  -     .       -⠖    ,        ,   ,     ,      ,      .    ,               ,    - . ,        ,      .     ,      :  -,      ,             .

 ,     ,     ,   ,   -,     .        ,        ,      .        ,           .   ,       ,      ,             .    , ,  ,      ,   ,       ,      ,          -. ,                 .      ,     .              ,     ,     ,        .             ,         .


      

         ,  :       .    ,   .  ,               ,       ,     ,    .  , ,            ,        .

     ,     .   ,        .  ,      ,   ,         .        :              , , ,     .      ,            .            ,      ,       . ,                . ,   ,   ,               .  ,    ,      ,     .

              .            ,      .  ,                .                . ,               .          .   ,  Hughes Tool, Smith International  Baker International (.  6),   ,       .         .  ,            ,              :  ,   ,  - ,        .  ,      ,           ,         .




  


 蠖    ,    .                .                     . ,   ,    ,      ,          .

          .[13 -              . . .]                ,   ,  ,     :     .              (   )             .       ,   ,   .     ,        ,     ,  ,       .

          ,       ,        ,       ,     :    ,   .     :       .      .1.3.

           ,          ,     ,       .                   ,                .   ,       ,      ,             .    ,        ,        ,         .

,       ,  ,               ,    ,    ,   ,                .            ;   ,           .







 

,            .             .       :     ,        ,              .         ,       .          ,   ,      ,     ,        3. ,            ,  ,      ,       .     ,         ,    ,     ,         .             .                 .

                 ,           ,                 ,   .                ,    ,    ,   , .         .               ,    ,      ,       ,     .        ,        .  ,      Texas Instruments ( )  Northwest Airlines ( ):       .    Texas Instruments    ,    ,     .  Northwest Airlines   ,     ,    ,       ,        .

 ,            ,                     ⠖          ,   .      蠖              蠖   ,   [14 -      ,     ,       ,    . . .].         ,        ,        ,        ,     .

       ,     ,        ,     [15 -             ,       ,              ,        . ,      ,         ,   ,    .  ,      ,              ,     . . .].  ,    ,      .          ,      젖  ,   ,      .         ,       ,      (        )    ,          .  ,              젖       ,                     .




        ,    ,           ,    ,        .          ,       .    ,         ,     ,              .

      .         ,  ,   ,      . ,        Caterpillar      ,  ,      .  -              .   4      ,           .

,              ,    ,      蠖     ,          ,    ,    . ,   , ,  ,     蠖 ,      ,     .  ,    ,      : ,         ,         .  ,       ,            ,     ,        .

   ,         ,       -.   ,       ,          .                   ࠖ        ,    ,   ,        ,    .




   蠖   .     :             . ,   ,                  .        ,          ,             .

     .     ,   ,     ,       .           .       ,          .  ,  ,      ,      ,              .                 ,            ,            .          ,      ,   ,            .    ,   ,   ,       . ,      :      ,          ,       .[16 -           .       : ,     ,        ,       (,    IBM   ). , ,    ,    ,       ,         (,       Cray Research). . .]        ,     ,    .

   Hammermill Paper.         :   ,      ,           .  Hammermill                ,    ,       ,    ,   .  Hammermill              .

,      ,        ,  :      蠖    . , ,          ,       ,           .   ,    ,  ,          ,   ,            .               ,          ,   .

          ,      . ,      Coca-Cola  Pepsi          ,    Royal Crown       .        Coke  Pepsi  ,        .    Coke  Pepsi     Royal Crown   ,   ,    ,       [17 -        9. . .].

   ,   ,        ,  )            (  )         (  ); )          .      ,          ,  .           ,     ,          .        ,          ,            .   7     ,    ,              .


  

,       ,        .         ,     ,        .            蠖              ,  ,    .             , ,    ,    ,       .        .

      ,         ,              ,       .        ,  ,        .        ,           ,     ,  ,  .     ,        ,            .

   ,   ,            .        , ,  ,          ,     .      : ,                  .       Laker Airways,      -        :         ,         ,       .           , ,  ,     .             .   :     .

         (    )     , ,   ,     .  ,       .   ,  ,   ,   ,     ,       ,    .   ,    ,     ,     ,                    .


      ?

                 ,        .        ,    ,     .                     .           ,      ,    ,    ,          ().        -    ,        .         Trusthouse Forte:      ,        .          ,     ,           ,         .    ,          -  ,           -,      -,    ,    ,      .

          젖 ,  ,   .                ,    蠖   .  ,          Caterpillar. ,       蠖           .

          .       ,                  .           蠖 , ,          .               .      ,        ,       ,     ,       .         ,     .

       ,      ,       :      ,     ꠖ  .  ,  .  ,            ,  Crown Cork & Seal    .        ⠖ ,  , .     蠖      ,    ,    .               ,        ,       .           ,     .      Crown         ,      ,          ,    .   Crown,  ,          .

             ,      :



  .    ,        ,      ,        .         Crown Cork.             ,      ,       .           ,   Crown        :      .                   Crown.

   ,   ,               ,    .   , -                    .    -      ,               .    :          ,      ,       ,       .



         .            ,      ,    ,   , ,     .    ,    ,               ,         .                 ,    (.  4).             ,      ,        ,     (.  9).                 .  -                       ,          ,        ,      .



      .                  ,        .         ,             .          ,    . ,   3    ,              .

           ,         .      -  ,         , ,  ,    :                    ? -      ,                  .      ,     , -       .

        ,       .           ,    .           ,   ,           ,        .


  

                    ,                (     ,      ,         ,       ).      (  )              .         ࠖ     . 1.1.



 1.1. ,       






       ,     ,    .          ,       ,             ,   .        ,   ,     .  ,    . 1.1, ,   ,             .   3, 4  7      ,       .

 1.1 ,        ,   .  ,     ,       ,        ,             ;  ,  ,    젖  .          ꠖ        15.

         ,   -         . ,          - ,               ,    ,   .  ,              ( ,      ),        .  ,           .

              ,    ,             .     ,        ,            .               .                         ,           .    蠖         .  ,  ,     ,     ,    ,         .

        ,       ,      .    ,      ,       ,       . ,        ,       蠖         .         :   ,  ,      ࠖ  .        頖  ,      ,              ,         .     ,          .


     

             ,      . ,                   .     ,   . 1.1[18 - ,     ,        8. . .].

          蠖                    ,       .       .             ,     .          ,       :  General Motors,       ,     ,    .          .    1920-   :  ,             ,   General Motors        :    ,     ,      .      ,   ,    .

       . K Mart   ,    ,   ,    ,    ,   Sears.      ,    .    K Mart     ,        , ,  , Wal-Mart.      ,   ,   ,     (Herman's),    (CVS),  (Barnes and Noble). ,   ,   ,       ,       .  ,     K Mart  ,          ,       .

              .  Smirnoff      ,            ,     .            ,          Smirnoff.      Stolichnaya  PepsiCo     ,  Smirnoff,      .  Smirnoff     ,      ,     .          ,   ,      Stolichnaya.


     

          ,   ,   , ,   ,       .  ,         ,   ,        .          ,     ,       [19 -    ,      ,        2, . 4041. . .].

           .    ,               :       ,         .             -,         ,           .   堖   堖              ,    .

             . ,       ,    ,       .        .        ,   ,    (  , ,   Hewlett-Packard). ,       , ,    (      Emerson Electric).       ,      ,      ,     ,         .         ,  . ࠖ      ,   .

               .             -       ,                     .  ,            . ,     Emerson Electric:   -        ;    - , , H. J. Heinz.

        -   ,     -,       9,    -.          ,      . ,     ,         -,   ,     ;  ,     -      .     ,      - - ,    ,    ,      .  :    -      .          ,         ,    ,  -,    ,              ,      . ,         ,      ;        -,       ,    .    ,        ,      -,     .


      

       ,      ,           .          ,    ;       ,            .                   ,         .          蠖        .   ,          ,       .            ,              .

         -          :    ,            .         -. ,            ,         ,           .  -        ,        .   ,                      ,     .     -         堖    ,       .

               -  ,   .  ,              (   ).              . ,       (,    ),          ,      .           ;    .       - :   .     ࠖ    ,            ,    .             ,    ,     ,         ,         .

           ,            .       Continental Illinois Bank.               .    ,       .  ,       ,       ,      ;      .       ,      ,       .     Continental Illinois     .    , , ,  Burlington Industries ( )  Texas Instruments (),         ,                .




 


       ,           ,               .          ⠖    頖    .                ,          ,     , ,    .   ,        ,         ,             .  ,         ,        ;  ,         ,         ,    ,     .         ,         ;          .

    .          ,     .                 .              ,          - .          ,      ,              .

  2       ,          .       ,        ,      ,        ,     .                   ,             ,     -   .   2             .

  3    ,              .   ,                    .        ,         ,    ,      .

  4 ,         .         ,     ,    .            ,             .          ,         ,      .

  5       .                   ,    .   5  ,           .        ,       .     ,         ,     , ,            .           :           ,         .

 6    ,  ,            .  ,             .   ,             .        ,        :    ,         .

 7    .        .  7   ,    3  4:         ,       . 堖       ,           .       ,       ,        .

  8  ,      - ().      ,        , ,          . 堖       ,        ,    ,  ,   ,         .      :      ,     ,     ,    ;       ,  - , ,     . ,        ,       .     ,    3  7.

 9    .     ,     .    蠖     -     .   9     .         ,   ,       .   ,           .

 10      蠖 ,    -. ,    -,    ,      ,    :         -.             ,             .

 11     -.      ,          .   11      ; ,       ,     . ,    ,     :   - ,     ,      ,    .

  12  ,         : ,           .  ,         ,      .         ()         ࠖ  ,      .       ,          ,       .

               .           .   13         .              ,             .      ,           .     ,            ,   ,             .

        .   14  15   ,     .  14   .     ,                 ,      .    14       .   15   ,      .   ,    ,    ,           .   ,      ,      ,    .




I.   





2.     



    ,      .          ,     , , ,      .                   .  ,           :   ,         .          , ,  ,   ,        .

    ,            .         ;        .     ,                    .     ,            ,  .

            ,       (.   .2.1).           (   ),     ,      .      ;        ,   .  ,            ,    (,  ).      ,    ,        .         ,   .                      .       ,         ,        .








      ,       ,  , .      ,  ,     .      ,         ,        .       ,          ,               .     ,    ,      ;           . ,    ,       ,        .                .  蠖     ,      ,     ,     . ,   ,      ;    頖        ,       .

               .           .        9   ,           .        :    ,                  .   ,    ,     ,        ,             .          :       .       ,                   ,         .




  



         ,   , , ,     .         ,     .2.2.      ,      ,      , ,      ,      [20 -    -,   McKinsey,    ,        (,  , ,   , , ,  ).     ,           ,       . McKinsey  ,          -.  -     ,     ;             .      -        .     -     Gluck (1980)  Bauron (1981). .  Bower (1973). . .].

           ( -).   ,     -  ,    :     , , ,    .            ,      .  ,  People Express  United Airlines    ,     :           ,      .           .    ,    ,            ,  ,     .                         -[21 -   -          ;         . -                  .          . . .].








    ,       ,        .        ,      ,    ,     .   ,           .  ,      ,      .         ,   ꠖ        ,   ,             .

    ,    ;            .  ,   ,         ,  .     ,      ,    .  (),    ,     ,           .  ( ,  )     .              ,   ,        ,       ,           ,  .

        ,   (  )    ,       .                 (  ),    (),     .                 -     ,     , , ,   .

        :     .   ,    .2.2,  ,        ,        ,          .          頖     .2.2.         ;     ,     .        , ,      ,    .     ,  ,              ,         .       -   ,    .

 ,           ,       .    - , ,      ,  ,                 .               젖  .      -   ,      [22 -          ,  ,         .   蠖   ,      ,    ,       .         ,              .                    ,      . . .].

    ,     蠖       .   (     ,    )       ,         ,       .         ,                      .                     ,      .  ,                 ,       .


    

            ,      ,      .  ,       ,    ,      .   (  ,  ,  ),                         ,           .




  


               蠖    .2.2.        ,           .

 .     ,   ,    ,     :   - ,  ,   - ,   ,  .

 .   ,        . ,  ,   , , ,   , ,     .

 .      ,   ,      .      , - ,  ,   ,       .

   .      ,   ,      ,  ,   .   ,    ,   , ,   ,   ,  .

.                : , ,   ,           .



               .  -        .       , ,      ,      - ,        .  ,   ,         :       ,        . ,    ,       ,         .                  ,           .




  


             ;       ,   .2.2.        ,              ;     .  ,        ,   ,   , ,   ,  .     -        ,     ,     ,     .



- .       ,       ;          .    , ,  ,   ,      ,  ,  , .            ,           ,    . ,               ,        ,  ,     .         ,   -    , , ,     ,  ,  .

-     .  ,   ,    ,         (,    ),   (  ),   (,      )      (,    ).       ,              .           ,       ,       .

                  (   ),           ,       .          ,        ,                   .             :           ,      ,  ,     .  ,      ,      ,   -; 堖  .



 .          ,      ,    ,   .  ,   ,  :              .  , ,        ,      ,    - .  ,  ,   ,   .

          ,       :      .        ,        ,        .      -       . ,  ,       ,       .             ,        ,   ,     ,        .        ,        .     :         ,      .     ,          ,     ,           蠖   .

         ,         . ,      蠖     .                5.



 .       ,   ,   , ,       .               ( ,    ),       (,      ).      ,       ,     ;            ,    .  ,     ,        ,            ,    : ,             .

        ⠖   ,         ,    ,       .             . ,  Arthur Andersen,      ,              ,      ,   蠖   .                    ,              . ,         ,    ,          ,      ⠖    ,    .



 .      ,   , ,    ,  ,   ,  .              ,   -   .    ,     ,          -   [23 -   ,    ,        . . .].            -   ,         -.              -.

        ,         .  ,    ,               蠖 ,     .               ,             ,      .




  


           ,       .

 ,     .  ,  ,  , ,  ,    .

 ,      .    ,        ,   :     ,   ,      ,    ,  ,      .

 .          : , , , , , , .   蠖    ,   :            ,      4.



         ,       .        ,      .  ,         :    ,   ,      , , ,   .

               ,               .                      ,      .   , ,    ,         ,            .            , ,          .               ,             .

             ,      .         .         ,         ,    .         ,        ,     ,     .             ,  ,     ,   ,          .                         ,      .


   

     ,          ,      .       ,          .                      .2.3.        .2.4.     ,   .

          ,      ,     .   ,     ,      .       ,    .          ,        ,   . ,          .         .

     ,       ?            ,       .            ,      :       ,  1)    ; 2)      ; 3)       .        ,    ,            .   , ,     :               .

    ,         ,       .  ,               .  -        .          .          ,           .   ⠖         ,     . ,     -               , ,  ,               ,         .      ,        : ,  Vetco,   ,                  ,        .













,   ,      頖   ,     .               ,         .             ,    ,            .             ,      .        ,       ,                .


    

         ,       ,         .          .  ,  ,  ,                   . ,             .                .            蠖    ,            .

           :    .      ,           . ,    ,                .    ,          .

         .  ,        ,  ,     ( ,  ).          . ,           - .         ,                        .                黠         .




  .


   .

   ,     (https://www.litres.ru/maykl-porter/konkurentnoe-preimuschestvo-kak-dostich-vysokogo-rezultata-i-obespechit-ego-ustoychivost/)  .

      Visa, MasterCard, Maestro,    ,   ,     ,  PayPal, WebMoney, ., QIWI ,       .



notes








1


           .       ,  .          ,      .           ,         . . .




2


       ,          (A. Brandenburger, B. Nalebuff "Co-opetition". Currency/Doubleday, New York, 1996). . .




3


       M. Porter From Competitive Advantage to Corporate Strategy", Harvard Business Review, May-June 1987. . .




4


M.Porter (ed.), "Competition in Global Industries", Harvard Business School Press, Boston, 1986. . .




5


M. Porter. "The Competitive Advantage of Nations", The Free Press, New York, 1990.                .              . . M. Porter, "Competing Across Locations: Enhancing Competitive Advantage through a Global Strategy"  "Michael Porter on Competition", Harvard Business School Press, 1998. . .




6


         M. Porter, What is strategy?, Harvard Business Review, November-December 1996. . .




7


               .       .       ,           ,                 .    ,  軠   ,        ,     .    ,    ,           . . .




8


 .  :            2005. . .




9


         ,    .            蠖     ,    . . .




10


          1. . .




11


,   - (   蠖   ,  ,  . . .),  ,             . . .




12


    (Business Policy),    ,           . . .




13


             . . .




14


     ,     ,       ,    . . .




15


            ,       ,              ,        . ,      ,         ,   ,    .  ,      ,              ,     . . .




16


          .       : ,     ,        ,       (,    IBM   ). , ,    ,    ,       ,         (,       Cray Research). . .




17


       9. . .




18


,     ,        8. . .




19


   ,      ,        2, . 4041. . .




20


   -,   McKinsey,    ,        (,  , ,   , , ,  ).     ,           ,       . McKinsey  ,          -.  -     ,     ;             .      -        .     -     Gluck (1980)  Bauron (1981). .  Bower (1973). . .




21


  -          ;         . -                  .          . . .




22


         ,  ,         .   蠖   ,      ,    ,       .         ,              .                    ,      . . .




23


  ,    ,        . . .


